Một tuyến cáp quy mô chưa từng có
Tuyến cáp Petal là dự án cáp quang biển dài 7.000 km do Meta phát triển, dự kiến nối Mỹ với Pháp và mang băng thông thiết kế một petabit mỗi giây. Đây không chỉ là một con số gây choáng: Petal cho thấy hạ tầng dữ liệu xuyên đại dương đang được xây dựng để đáp ứng quy mô sử dụng Internet ngày càng lớn. Meta, công ty mẹ của Facebook, Instagram và WhatsApp, dự kiến đưa tuyến cáp vào hoạt động năm 2029.
Một petabit mỗi giây tương đương một triệu gigabit mỗi giây, hay khả năng truyền khoảng 125 terabyte dữ liệu trong một giây. Nói cách khác, thiết kế của tuyến cáp có thể chuyển lượng dữ liệu tương đương 25.000 bộ phim HD, mỗi bộ dung lượng 5 GB, trong cùng khoảng thời gian. Với cáp biển xuyên Đại Tây Dương, quy mô ấy không đơn thuần là cuộc đua tốc độ; nó là năng lực dự phòng cho những luồng dữ liệu liên lục địa đang phình to.
Tốc độ cáp không đồng nghĩa Internet gia đình nhanh hơn
Ví dụ dễ hình dung nhất về năng lực của Petal là 75% dân số thế giới có thể nghe nhạc trực tuyến cùng lúc mà không gây nghẽn trên tuyến này. Nhưng cần phân biệt dung lượng của đường trục với tốc độ mà một người dùng nhận được tại nhà: cáp biển là hạ tầng vận chuyển dữ liệu giữa các khu vực, không phải gói Internet trực tiếp cho từng hộ gia đình. Giá trị của nó nằm ở việc tạo thêm khả năng chuyên chở giữa các châu lục, qua đó hỗ trợ dịch vụ số hoạt động ở quy mô lớn.
Theo thiết kế, Petal sẽ là tuyến cáp xuyên đại dương đầu tiên đạt cấp petabit và có dung lượng gấp đôi các hệ thống cáp biển cùng chiều dài hiện nay. Vì thế, lời hứa đáng chú ý không phải là mọi người lập tức thấy tốc độ mạng cá nhân tăng vọt, mà là một trục kết nối có thêm dư địa khi nhu cầu truyền phát, điện toán và trao đổi dữ liệu tăng.
Sợi quang đa lõi là điểm khác biệt
Petal được thiết kế với 24 cặp sợi quang lõi đôi, tổng cộng 96 lõi sợi. Thay vì chỉ có một lõi như sợi quang thông thường, mỗi sợi lõi đôi truyền tín hiệu theo hai hướng ngược nhau. Các bộ khuếch đại đặt dọc tuyến sẽ tăng cường tín hiệu; Meta cho biết tuyến dài 7.000 km cần khoảng 100 bộ khuếch đại. Công nghệ gộp và tách tín hiệu cho phép xử lý riêng từng lõi rồi ghép lại, nhằm tăng dung lượng mà không phải tăng điện năng tương ứng.
Đây là bước tiến đáng kể, nhưng cũng nhấn mạnh rằng dung lượng cao phụ thuộc vào toàn bộ hệ thống, không chỉ số lõi sợi. Cáp phải giữ tín hiệu ánh sáng ổn định qua hàng nghìn kilômét dưới đáy biển, với các thiết bị khuếch đại hoạt động dọc đường. Công ty Nhật Bản NEC đảm nhiệm thiết kế và xây dựng, còn Sumitomo Electric cung cấp sợi quang. Sự kết hợp giữa thiết kế cáp và công nghệ khuếch đại sẽ quyết định liệu thông số petabit có thể trở thành năng lực vận hành thực tế.
Vì sao Meta cần thêm những tuyến cáp lớn
Nhu cầu kết nối giữa các châu lục tăng cùng sự phát triển của trí tuệ nhân tạo và dịch vụ số. Đây là lý do Meta mở rộng đầu tư vào hơn 20 dự án cáp biển, với các tuyến kết nối mọi châu lục trừ Nam Cực. Cáp quang Meta vì vậy không chỉ phục vụ một sản phẩm riêng lẻ: nó góp phần xây dựng năng lực vận chuyển dữ liệu cho hệ sinh thái dịch vụ và hoạt động điện toán của công ty.
Petal cũng nằm trong một kế hoạch rộng hơn. Tháng 2/2025, Meta công bố Waterworth, dự án cáp dự kiến dài gần 50.000 km và kết nối nhiều khu vực trên năm châu lục. Mốc vận hành Petal năm 2029 còn cách vài năm, nên tác động của dự án phụ thuộc vào tiến độ triển khai và cách năng lực mới được tích hợp vào mạng lưới. Dẫu vậy, hướng đi đã rõ: khi ứng dụng AI và dịch vụ trực tuyến cần trao đổi dữ liệu nhiều hơn, hạ tầng cáp biển phải mở rộng trước khi nghẽn trở thành giới hạn.
