AI Factory của FPT là gì và vì sao con số 54% quan trọng?
FPT AI Factory là mô hình kinh doanh AI kết hợp hạ tầng tính toán GPU với các dịch vụ giá trị gia tăng, nhằm cung cấp trọn gói năng lực huấn luyện, triển khai và vận hành các hệ thống trí tuệ nhân tạo cho doanh nghiệp, hướng tới nguồn doanh thu chuyển đổi AI tăng trưởng bền vững theo chu kỳ đầu tư công nghệ mới. Trong 6 tháng đầu năm, doanh thu của toàn bộ mảng chuyển đổi AI của FPT tăng 54%, trong khi tổng doanh thu dịch vụ IT quốc tế chỉ tăng 13%. Con số này không phải là một điểm sáng ngắn hạn, mà là bằng chứng rằng AI đã trở thành động lực tăng trưởng thực sự, chứ không chỉ là khẩu hiệu tiếp thị. Nếu tiếp tục duy trì mức trên 30% mỗi năm như kỳ vọng của lãnh đạo, AI sẽ nhanh chóng chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong cơ cấu doanh thu của tập đoàn.
Mổ xẻ mô hình kinh doanh AI Factory: không chỉ bán GPU
Điểm then chốt của FPT AI Factory là từ chối vai trò "trung tâm GPU giá rẻ" để bước lên phân khúc giải pháp toàn diện. Phó Chủ tịch Nguyễn Thế Phương nhấn mạnh, AI Factory không dừng ở việc cho thuê năng lực tính toán, mà kết hợp các dịch vụ bổ trợ giá trị gia tăng cao như nền tảng huấn luyện mô hình riêng, tích hợp nhiều mô hình AI và tối ưu chi phí cho từng bài toán. Hiện 60–70% doanh thu vẫn đến từ cho thuê năng lực tính toán, trong khi 30–40% đến từ các dịch vụ gia tăng. Cách pha trộn này cho thấy FPT đang tận dụng lợi thế quy mô để thu hút khách hàng bằng hạ tầng, rồi kiếm biên lợi nhuận từ lớp dịch vụ phía trên. Nói cách khác, AI Factory là mô hình "dao cạo và lưỡi dao" trong kỷ nguyên AI: hạ tầng là dao cạo, còn các dịch vụ AI doanh nghiệp mới là lưỡi dao sinh lời lâu dài.
Từ gia công phần mềm đến đối tác chuyển đổi AI
AI buộc FPT rời bỏ vùng an toàn gia công phần mềm giá rẻ để trở thành đối tác tư vấn và đồng hành chuyển đổi AI. Lãnh đạo tập đoàn thẳng thắn nhìn nhận thách thức không phải là AI "cướp việc", mà là FPT phải tự đi trước một bước, chuyển dịch từ mô hình bán giờ lập trình sang mô hình tính phí theo kết quả dự án và giá trị mang lại cho khách hàng. Phó Tổng Giám đốc Phạm Minh Tuấn cho biết 100% dịch vụ và giải pháp hiện tại đều đã tích hợp AI, mỗi kỹ sư phần mềm có ít nhất một trợ lý AI, và FPT phát triển nhiều công cụ AI chuyên ngành để phục vụ ngân hàng, bảo hiểm, giám sát chất lượng, chuyển đổi hệ thống lõi. Điều này biến AI Factory thành nền tảng hạ tầng – còn FPT Software là lớp "bộ não" tư vấn và triển khai trên đó, đẩy FPT lên nấc thang giá trị cao hơn trong chuỗi cung ứng công nghệ.
AI không thu hẹp thị trường mà mở ra chu kỳ đầu tư mới
Trong khi nhiều nhà đầu tư lo AI làm co hẹp "chiếc bánh" dịch vụ CNTT, FPT lại đặt cược ngược chiều. Theo dự báo của Gartner, chi tiêu CNTT toàn cầu đến năm 2030 có thể tăng trung bình 8,5% mỗi năm, cao hơn mức 5–6% giai đoạn trước, với động lực chính đến từ AI, hạ tầng tính toán và hiện đại hóa hệ thống. Lãnh đạo FPT lập luận rằng thay vì loại bỏ nhu cầu thuê ngoài, AI khiến doanh nghiệp càng cần đối tác có năng lực kết hợp nhiều mô hình, tối ưu chi phí token và tái kiến trúc quy trình vận hành ở quy mô toàn tổ chức. Ở góc độ chiến lược, FPT đang đi ngược nỗi sợ phổ biến: họ coi AI là cú nới rộng thị trường, chứ không phải cú đánh sập mô hình gia công. AI Factory chính là công cụ để biến kỳ vọng đó thành doanh thu hữu hình.
Hai cụm AI Factory và tham vọng bắt nhịp cuộc chơi toàn cầu
Về tài chính, FPT ghi nhận doanh thu 6 tháng tăng 13% và lợi nhuận trước thuế tăng 18%, trong đó hai cụm AI Factory tại Việt Nam và Nhật Bản là động lực cốt lõi giúp cải thiện biên lợi nhuận. Các hợp đồng AI Factory tại Nhật có thời hạn 2–3 năm khiến doanh số ký mới tăng 32% nhưng doanh thu sẽ được ghi nhận dần, tạo "đệm" tăng trưởng cho các năm tới. Quan trọng hơn, FPT không xem AI Factory chỉ là trung tâm lợi nhuận, mà là tấm vé tham gia cuộc cách mạng AI toàn cầu: hạ tầng này giúp họ cung cấp gói chuyển đổi AI trọn vẹn, từ năng lực tính toán đến triển khai, trên bất kỳ thị trường nào có nhu cầu về AI chủ quyền hoặc dữ liệu chủ quyền. Với mục tiêu doanh thu AI tăng tối thiểu 30% mỗi năm trong 5 năm, FPT đang biến AI Factory thành chiến lược dài hạn, không phải phong trào ngắn hạn.
