Nhiếp ảnh Phật giáo đưa tinh thần nhập thế vào đời sống
Nhiếp ảnh Phật giáo là cách dùng hình ảnh để kể về giáo lý, di sản và những con người đang thực hành lòng từ bi, trí tuệ trong đời sống cộng đồng. Cuộc thi ảnh “Phật giáo trong đời sống” lần thứ ba cho thấy sức gợi của cách kể ấy: 2.288 tác phẩm từ 344 tác giả thuộc 31 tỉnh, thành cùng hướng ống kính vào hai chủ đề “Phật giáo trong đời sống” và “Ngọa Vân”. Quy mô đông đảo đáng chú ý, nhưng giá trị của cuộc thi không nằm ở con số đơn thuần; điều đáng xem là mỗi góc máy mở ra một cách tiếp cận đạo Phật gần gũi với con người hôm nay. Ban tổ chức cho biết cuộc thi lấy cảm hứng từ tinh thần Phật giáo nhập thế của vua Trần Nhân Tông, coi mỗi khoảnh khắc được ghi lại như một câu chuyện giúp công chúng cảm nhận rõ hơn tinh thần từ bi, trí tuệ và phụng sự.
Bức ảnh đoạt giải nhất gợi đạo giữa tầng mây
Giải nhất thuộc về Bùi Văn Hải, đến từ Thành phố Hồ Chí Minh, với tác phẩm “Phật giữa mây ngàn trên nóc Đông Dương”. Bức ảnh được giới thiệu như một hình ảnh về vẻ đẹp của Phật giáo nhập thế, mang góc nhìn nhân văn về xã hội đương đại. Tựa đề đặt hình tượng Đức Phật giữa mây trời rộng lớn, nhưng sức nặng của tác phẩm không chỉ nằm ở cảnh quan hùng vĩ: nó gợi liên tưởng đến một tinh thần hướng ra đời sống, thay vì khép mình trong không gian tôn giáo. Giải nhì được trao cho Nguyễn Mạnh Cường với tác phẩm “Ngưỡng vọng hy sinh vì Đạo”. Sự khác biệt giữa hai tác phẩm cho thấy ảnh Phật giáo có thể chạm đến người xem bằng nhiều lối: từ khung cảnh biểu tượng đến sự suy ngẫm về đức tin, hy sinh và phụng sự.
Triển lãm biến di sản và sinh hoạt thành câu chuyện gần gũi
Trong 2.288 tác phẩm dự thi, ban giám khảo chọn 107 tác phẩm trưng bày và trao giải cho 15 tác phẩm nổi bật. Triển lãm ảnh Phật giáo tại chùa Quán Sứ, Hà Nội, mở cửa từ ngày 31-10 đến ngày 7-11-2026; sau đó, các tác phẩm tiếp tục được giới thiệu tại Thiền viện Ngọa Vân, Quảng Ninh, từ ngày 8 đến ngày 19-12. Người xem bắt gặp phong cảnh, kiến trúc, đời sống tu hành và những giá trị nhân văn của đạo Phật, bên cạnh hình ảnh các di tích thuộc quần thể di sản Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc. Những khung hình ấy tạo nên một cuộc gặp gỡ giữa di sản và sinh hoạt hiện tại. Một du khách quốc tế cũng cho biết mình là Phật tử và rất ấn tượng với các tác phẩm được trưng bày.
Từ khung hình đến trách nhiệm với cộng đồng
Điểm thuyết phục nhất của cuộc thi không phải là biến Phật giáo thành một đề tài trang trí, mà là cho thấy đạo Phật hiện diện trong lòng tốt, sự khoan dung và ý thức trách nhiệm với cộng đồng. Đại diện Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam, ông Hồ Sỹ Minh, nhận xét các tác phẩm thể hiện sự tìm tòi nghiêm túc về góc máy, ánh sáng và chiều sâu tư tưởng. Nhận xét ấy lý giải vì sao nhiếp ảnh Phật giáo có thể vượt khỏi khuôn hình nghi lễ: kỹ thuật giúp giữ lại khoảnh khắc, còn chiều sâu tư tưởng khiến khoảnh khắc ấy có ý nghĩa. Các tác phẩm góp phần đưa tinh thần từ bi, trí tuệ và phụng sự đến gần công chúng, đồng thời làm rõ mối liên hệ giữa văn hóa Phật giáo với đời sống đương đại. Khi hình ảnh khơi gợi lòng trắc ẩn và sự sẻ chia, triển lãm không chỉ tôn vinh người chụp mà còn mời người xem suy nghĩ về cách sống.
