Đỉnh shipment 12,5 triệu card desktop: thị trường nóng vì nỗi sợ tăng giá
Thị trường card đồ họa desktop là mảng GPU rời dành cho PC để bàn, nơi game thủ và người dùng hiệu năng cao chọn mua những card graphics chuyên biệt, tách khỏi GPU tích hợp, nhằm phục vụ chơi game, dựng hình, xử lý đồ họa và các tác vụ nặng mà CPU hoặc iGPU không đáp ứng đủ trong bối cảnh giá phần cứng liên tục biến động. Discrete graphics card shipments cho desktop đã đạt 12,5 triệu chiếc trong Q2, mức cao nhất kể từ Q1/2022 bất chấp giá card graphics đang ở vùng đắt đỏ nhất và lượng CPU desktop lao dốc. Điều này cho thấy GPU shipments tăng không phải vì PC nói chung hồi phục, mà vì nhu cầu gaming quá mạnh và tâm lý “mua ngay kẻo mai lại tăng”. Đây là thị trường được kéo bởi cảm xúc nhiều hơn lý trí: game thủ sợ lỡ cơ hội sở hữu card mạnh khi chi phí linh kiện còn chưa leo thang thêm.
GPU toàn cầu tăng trưởng trái mùa và sự lệch pha notebook–desktop
Trong toàn cảnh, GPU shipments tăng 10,4% theo quý và 1,1% theo năm, đạt 75,5 triệu đơn vị trên toàn cầu. Đây là bước nhảy trái mùa khi Q2 thường là quý đi ngang hoặc giảm, cho thấy nhu cầu xử lý đồ họa đang vượt qua sự bất định của thị trường PC. Nhưng tăng trưởng này lại chủ yếu đến từ notebook: mảng GPU cho laptop tăng tới 16,8% so với quý trước, trong khi desktop graphics giảm 4% cùng kỳ. Notebooks hiện chiếm tới 78% shipment CPU client, desktop chỉ còn 22%. Từ góc nhìn người dùng, điều này nghĩa là laptop tiếp tục là lựa chọn số đông, còn card đồ họa desktop trở thành món hàng của nhóm game thủ và người làm nội dung muốn hiệu năng tối đa, sẵn sàng trả giá cao và chịu chi phí điện, không gian, tản nhiệt để đổi lại FPS ổn định và thời gian render ngắn hơn.
Nvidia market share 90%: thế độc tôn và cái giá game thủ phải trả
Ở phân khúc card đồ họa desktop rời, Nvidia gần như độc tôn: khoảng 11,25 triệu GPU desktop được hãng bán ra trong Q2, tương ứng khoảng 90% thị phần. AMD nắm khoảng 8% với khoảng 1 triệu card, còn Intel mới chỉ chiếm 2% nhờ vài trăm nghìn đơn vị. Trong thị trường GPU tổng thể, Intel vẫn dẫn đầu nhờ iGPU tích hợp với 56% thị phần, trong khi Nvidia và AMD tăng nhẹ, nhưng khi nói tới card graphics rời cho gaming, Nvidia là tên gần như mặc định. Đây không chỉ là thắng lợi kinh doanh mà còn là vấn đề cạnh tranh: khi một hãng giữ phần lớn Nvidia market share, game thủ bị hạn chế lựa chọn thực tế, và sức ép giá card graphics có xu hướng nghiêng về phía nhà cung cấp. Việc Nvidia đạt mức shipment desktop cao nhất kể từ Q3/2017, khoảng 11,72 triệu đơn vị, cho thấy người mua vẫn chấp nhận cấu trúc quyền lực này thay vì chờ đối thủ bắt kịp.
Game thủ đua mua tránh tăng giá: tâm lý FOMO đẩy thị trường lên đỉnh
Dù giá card graphics ở mức cao, sức mua không giảm mà còn tăng, với 12,5 triệu card đồ họa desktop được xuất xưởng, tương đương tăng 5,9% theo quý và 7,8% theo năm. Đáng chú ý, chỉ khoảng 14 triệu PC desktop được bán trong cùng quý, dẫn đến tỷ lệ gắn card rời lên tới 89% — phần lớn AIB được bán cho game thủ mua lẻ chứ không phải nhà sản xuất PC. Theo Jon Peddie, "sales high-end AIB tăng vọt khi giá tăng" và lý thuyết là người dùng vội vàng mua trước khi giá leo thang thêm do chiến sự ở Iran kéo chi phí toàn chuỗi linh kiện tăng. Đây là FOMO điển hình: sợ tương lai xấu hơn hiện tại nên chấp nhận giá cao ngay bây giờ. Điều khó chịu với người dùng là tâm lý phòng vệ đó vô tình củng cố xu hướng tăng giá, vì nhà cung cấp thấy rằng thị trường vẫn chịu đựng được mức giá mới.
Thị trường hồi phục nhưng áp lực giá không hạ: người dùng nên làm gì?
Bức tranh chung là nghịch lý: GPU shipments tăng mạnh trong một quý vốn thường trầm lắng, card đồ họa desktop lập đỉnh shipment dù giá cao và CPU desktop suy giảm. Nửa đầu năm, 24,3 triệu card desktop đã được bán ra, vượt xa 20,8 triệu của cùng giai đoạn năm trước dù mặt bằng giá tăng. Nhu cầu mạnh giúp thị trường dường như hồi phục, nhưng người dùng phải trả bằng việc chấp nhận chi phí cao lâu dài. Với game thủ, giải pháp hợp lý là: xác định rõ nhu cầu FPS, độ phân giải, khối lượng công việc thay vì chạy theo phân khúc cao cấp vì sợ "thiệt"; cân nhắc card đồ họa desktop tầm trung của nhiều hãng thay vì chỉ nhìn vào Nvidia market share; và tránh mua theo phong trào khi tin đồn tăng giá xuất hiện. Nếu người dùng không tỉnh táo, thị trường sẽ tiếp tục xoay quanh chu kỳ GPU shipments tăng và giá card graphics vẫn leo thang mà không có động lực giảm tự nhiên.
