TSMC thiếu chip A18 Pro: khi AI lấn át thiết bị tiêu dùng
Khủng hoảng TSMC thiếu chip A18 Pro là tình huống trong đó năng lực sản xuất tiến trình 3nm bị hút mạnh vào nhu cầu AI, khiến nguồn cung chip cho MacBook Neo suy giảm tới 40% so với kỳ vọng ban đầu, dù nhu cầu thị trường dành cho mẫu máy này vẫn ở mức cao và ổn định.
MacBook Neo được cho là đã nhanh chóng thu hút nhu cầu lớn trên thị trường sau khi ra mắt. Thế nhưng nút thắt lại đến từ phía cung: năng lực sản xuất chip tiên tiến của TSMC đang chịu sức ép ngày càng lớn từ nhu cầu phục vụ hạ tầng AI, khiến nguồn cung A18 Pro trở nên hạn chế. Sự bùng nổ của hạ tầng trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi đáng kể cán cân trong ngành bán dẫn khi các bộ xử lý phục vụ AI cạnh tranh trực tiếp với chip cho thiết bị tiêu dùng trên cùng dây chuyền.
Nói cách khác, cuộc đua AI đã đẩy Apple – vốn là khách hàng trọng yếu của TSMC – vào vị thế bị xếp sau các hãng trung tâm dữ liệu và nhà cung cấp hạ tầng AI, dù hãng vẫn nắm vai trò lớn trong hệ sinh thái chip tiêu dùng.
MacBook Neo hụt 40% sản lượng: nghịch lý "có cầu, thiếu chip"
Theo Henry Chang, dự báo ban đầu dành cho MacBook Neo từng ở mức khoảng 10 triệu chiếc, nhưng hiện đã được điều chỉnh xuống còn khoảng 6–7 triệu máy trong năm, đồng nghĩa sản lượng có thể giảm tối đa khoảng 40% so với kỳ vọng ban đầu. Đây không phải là cú trượt vì nhu cầu yếu, mà là cú phanh vì chip A18 Pro hụt.
Nguồn cung A18 Pro được cho là đã trở thành một trong những yếu tố hạn chế khả năng mở rộng sản lượng MacBook Neo. Nhu cầu dành cho MacBook Neo trước đó cũng được cho là đã khiến nguồn cung A18 Pro trở nên căng thẳng, buộc Apple phải đặt thêm các lô chip 3nm từ TSMC với chi phí cao hơn. Song ngay cả khi TSMC nâng công suất sản xuất trên tiến trình 3nm lên khoảng 175.000 tấm wafer mỗi tháng, nhu cầu đối với các tiến trình tiên tiến vẫn ở mức rất cao khi cả chip dành cho thiết bị tiêu dùng lẫn bộ xử lý phục vụ AI đều cạnh tranh cho năng lực sản xuất.
Nghịch lý ở đây là Apple có sản phẩm hút khách, người dùng sẵn sàng chấp nhận việc hãng tăng giá thêm USD 100 (approx. ₫2.500.000) cho cả hai phiên bản cấu hình, nhưng hãng lại không thể sản xuất đủ máy vì chip A18 Pro hụt và chi phí wafer 3nm leo thang. Đó là cái giá mà Apple phải trả khi đặt cược gần như toàn bộ lộ trình chip A và M vào một nhà sản xuất duy nhất.
Nhu cầu AI TSMC và cuộc cạnh tranh nguồn cung khốc liệt
TSMC đang chịu sức ép ngày càng lớn từ nhu cầu phục vụ hạ tầng AI, khi các tập đoàn như Nvidia đổ đơn hàng khổng lồ lên các tiến trình tiên tiến. NVIDIA được cho là đã vượt Apple để trở thành khách hàng lớn nhất của TSMC, phản ánh lượng chip mà các hệ thống AI đang tiêu thụ. Khi năng lực sản xuất có hạn, thứ tự ưu tiên buộc phải thay đổi và Apple không còn ở vị trí độc tôn như trước.
Dù TSMC đã nâng công suất 3nm lên khoảng 175.000 wafer mỗi tháng, nhu cầu đối với tiến trình này vẫn bị kéo căng khi cả thị trường thiết bị tiêu dùng lẫn bộ xử lý AI cùng tranh nhau suất trên dây chuyền. Reuters cho biết hãng chip Đài Loan đang quá tải do nhu cầu tăng vọt từ các công ty như Nvidia. Cơn sốt AI vì thế đang biến năng lực sản xuất 3nm thành chiến trường, nơi mỗi suất wafer được phân bổ sẽ quyết định doanh số của cả một dòng sản phẩm.
Trong bối cảnh này, MacBook Neo không chỉ là một mẫu laptop; nó là nạn nhân điển hình của cuộc cạnh tranh nguồn cung chip giữa các công ty công nghệ cao cấp. Khi AI được ưu tiên, các thiết bị tiêu dùng buộc phải nhường hàng, dù chính chúng cũng là cửa ngõ để người dùng tiếp cận những tính năng AI mới.
Broadcom kéo dài "đường thở" cho Apple giữa bão chip
Trong khi TSMC thiếu chip khiến Apple phải co lại kế hoạch MacBook, một đối tác khác lại mở ra đường thở mới. Broadcom vừa thông báo sẽ cung cấp chip tùy chỉnh cho Apple, dựa trên thỏa thuận mở rộng đến năm 2031. Thỏa thuận này khẳng định rằng, bất chấp chiến lược tự phát triển chip nội bộ, Apple vẫn cần đến các mạch tích hợp chuyên dụng phức tạp từ bên ngoài.
Theo thỏa thuận mới, hai công ty sẽ hợp tác sản xuất chip ASIC, loại chip được xây dựng cho từng mục đích cụ thể và ngày càng quan trọng với tác vụ xử lý AI. Broadcom cho biết loại chip này sẽ được trang bị trên "nhiều thế hệ sản phẩm Apple". Sau thông tin hợp tác với Apple, cổ phiếu Broadcom tăng 6,3%, đạt 383,16 USD (approx. ₫9.750.000) tại New York, và đã tăng khoảng 38% trong năm nay nhờ nhu cầu AI.
Thay vì cố gắng tự làm mọi thứ, Apple đang chọn cách khóa chặt các đối tác chiến lược trên chuỗi cung ứng AI – một tín hiệu cho thấy hãng hiểu rất rõ giới hạn của mình trước cơn bão nhu cầu AI TSMC và toàn ngành bán dẫn.
Chiến lược chip của Apple: giữa TSMC, Broadcom và bài toán 2nm
Trong ngắn hạn, Apple gần như không có lựa chọn nào khác ngoài tiếp tục làm việc với TSMC để đảm bảo nguồn cung và điều chỉnh kế hoạch sản xuất theo năng lực thực tế. Áp lực nguồn cung cũng có thể tiếp tục ảnh hưởng tới thế hệ MacBook Neo tiếp theo, vốn được đồn đoán sẽ chuyển sang sử dụng A19 Pro. Điều này đồng nghĩa Apple phải tính toán sản lượng ngay từ đầu, thay vì đặt cược vào khả năng TSMC sẽ mở thêm công suất kịp thời.
Về lý thuyết, Apple có thể giảm phụ thuộc vào 3nm bằng cách chuyển sang thế hệ A20 Pro 2nm trong tương lai, nhưng giá wafer 2nm trong giai đoạn đầu được dự báo cao hơn đáng kể, khiến việc đưa chip này lên dòng MacBook dễ tiếp cận như Neo trở nên khó hợp lý về chi phí. Song song đó, Apple cũng đang thảo luận với Intel để sản xuất một số chip tại Mỹ, dù kế hoạch khó triển khai trước cuối năm 2027.
Từ góc độ chiến lược, Apple đang bị kẹp giữa hai làn: một bên là nhu cầu đẩy mạnh thiết bị hỗ trợ AI cho người dùng cuối, bên còn lại là áp lực đảm bảo nguồn chip trong cuộc cạnh tranh nguồn cung khốc liệt. Nếu không đa dạng hóa năng lực sản xuất và phân tầng rõ chip cao cấp – phổ thông, những cú hụt như MacBook Neo hôm nay rất có thể sẽ lặp lại với các dòng sản phẩm khác ngày mai.
