Thái Nguyên đặt cược vào đô thị hồ Núi Cốc và Ghềnh Chè

Khu đô thị Nam hồ Núi Cốc: bước đi kép vừa đô thị vừa du lịch

Chiến lược phát triển khu đô thị Thái Nguyên quanh hồ Núi Cốc và hồ Ghềnh Chè là định hướng quy hoạch không gian sống mới kết hợp nhà ở, thương mại, dịch vụ và du lịch sinh thái, nhằm nâng vị thế cạnh tranh vùng, thu hút đầu tư bất động sản và tạo cực tăng trưởng đô thị mới gắn với cảnh quan mặt nước và tài nguyên thiên nhiên. Dự án Khu đô thị Nam Hồ Núi Cốc (phân khu 3) tại xã Đại Phúc có diện tích 42,8 ha, tổng vốn đầu tư gần 3.000 tỷ đồng. Đây không chỉ là một khu ở ven hồ Núi Cốc mà là thử nghiệm quan trọng cho mô hình đô thị – du lịch của tỉnh. Cơ cấu không gian được tổ chức theo hướng kết hợp nhà ở với các công trình thương mại, dịch vụ và du lịch, cho thấy Thái Nguyên đang chọn cách phát triển đô thị gắn chặt với tài nguyên du lịch sinh thái thay vì mở rộng đơn thuần quỹ đất ở.

Không bố trí nhà ở xã hội tại chỗ: linh hoạt tài chính hay lệch mục tiêu công bằng?

Điểm gây tranh luận nhất của Khu đô thị Nam hồ Núi Cốc là việc tỉnh không bố trí quỹ đất nhà ở xã hội trong phạm vi dự án, mà cho phép chủ đầu tư nộp khoản tiền tương đương giá trị quỹ đất đã đầu tư hạ tầng kỹ thuật để thực hiện nhà ở xã hội. Về mặt quản lý, cách làm này tăng tính linh hoạt tài chính, giúp cơ cấu sản phẩm tại dự án tập trung vào phân khúc cao hơn như biệt thự, thương mại dịch vụ, công trình du lịch – đúng định hướng không gian nhà ở kết hợp thương mại, dịch vụ và du lịch. Tuy nhiên, nếu các khu đô thị ven hồ Núi Cốc đều đi theo công thức “nộp tiền thay quỹ đất”, khu vực cảnh quan đẹp lại thiếu vắng phân khúc nhà ở xã hội, làm nảy sinh câu hỏi về tiếp cận không gian sống chất lượng cho nhóm thu nhập thấp. Chiến lược phát triển đô thị cần tránh tạo ra những “vành đai cao cấp” tách biệt với phần còn lại của thành phố.

Yêu cầu đầu tư, giải phóng mặt bằng và bài toán năng lực nhà đầu tư

Nam hồ Núi Cốc là một bài kiểm tra năng lực cho bất kỳ nhà đầu tư bất động sản nào muốn tham gia. Dự án phải đầu tư đồng bộ hạ tầng kỹ thuật gồm san nền, giao thông, cấp điện, cây xanh, với chi phí thực hiện gần 2.698 tỷ đồng và khoảng 283 tỷ đồng cho bồi thường, giải phóng mặt bằng, hỗ trợ tái định cư trong tổng mức hơn 2.981 tỷ đồng. Toàn bộ khu đất hiện chưa được bồi thường, giải phóng mặt bằng, nên rủi ro tiến độ là rất rõ ràng. Thời gian thực hiện dự án chỉ 60 tháng kể từ khi được giao đất hoặc cho thuê đất. "Tổng chi phí sơ bộ để thực hiện dự án được xác định hơn 2.981 tỷ đồng" – con số này đòi hỏi chủ đầu tư không chỉ mạnh về vốn mà còn có kinh nghiệm xử lý mặt bằng phức tạp, năng lực tổ chức thi công và khả năng phát triển sản phẩm bất động sản gắn với du lịch sinh thái, nếu không muốn mô hình đô thị – du lịch tại hồ Núi Cốc chậm hình thành.

Hồ Ghềnh Chè: hai dự án hơn 250 ha đẩy mạnh cạnh tranh vùng

Nếu hồ Núi Cốc là “cửa ngõ” cho mô hình đô thị ven hồ, thì hồ Ghềnh Chè tại xã Tân Cương là bước nâng cấp tham vọng của Thái Nguyên trong phát triển đô thị sinh thái và du lịch sinh thái. Hồ Ghềnh Chè có khoảng 80 ha mặt nước cùng 54 đảo và bán đảo, đang được quy hoạch phát triển không gian đô thị sinh thái, thể thao và du lịch. Trên nền cảnh quan này, địa phương mời thầu Khu phức hợp đô thị sinh thái, thể thao hồ Ghềnh Chè quy mô khoảng 229,78 ha với tổng vốn đầu tư 6.746 tỷ đồng, và Khu đô thị sinh thái hồ Ghềnh Chè diện tích khoảng 26 ha, vốn 6.097 tỷ đồng. Cả hai đều định hướng xây dựng khu đô thị đồng bộ hạ tầng, gắn tiện ích đô thị sinh thái và du lịch nghỉ dưỡng đa chức năng. Đây là bước đi rõ ràng để Thái Nguyên cạnh tranh với các vùng có lợi thế mặt nước khác trong thu hút đầu tư bất động sản và khách du lịch cao cấp.

Tác động tới chiến lược phát triển đô thị và cạnh tranh vùng

Khi đặt cạnh nhau, Nam hồ Núi Cốc và hai dự án hồ Ghềnh Chè hình thành một trục chiến lược phát triển đô thị mới của Thái Nguyên. Các khu đô thị này đều hướng tới không gian nhà ở kết hợp thương mại, dịch vụ, du lịch nghỉ dưỡng đa chức năng, với thời hạn hoạt động 50 năm và tiến độ thực hiện dự kiến 60 tháng cho các dự án tại Ghềnh Chè. Việc thống nhất hình thức đấu thầu rộng rãi, bắt đầu lựa chọn nhà đầu tư từ quý III/2026 cho cả Nam hồ Núi Cốc và các dự án tại Tân Cương, cho thấy tỉnh muốn thu hút nhà đầu tư tầm cỡ quốc tế. Về mặt cạnh tranh vùng, đây là cơ hội đặt Thái Nguyên lên bản đồ các đô thị sinh thái gắn mặt nước. Nhưng để chiến lược phát triển đô thị này bền vững, địa phương cần đảm bảo hạ tầng xã hội, chính sách tái định cư và nhà ở xã hội được triển khai cân bằng, tránh để các không gian đẹp nhất chỉ phục vụ một nhóm cư dân có khả năng chi trả cao.