Từ công nghệ thử nghiệm đến một nhánh sản phẩm vững chắc
Điện thoại màn hình gập là dòng smartphone dùng công nghệ foldable với bản lề và màn hình linh hoạt, cho phép thiết bị gập/mở để thay đổi kích thước hiển thị, hướng đến việc kết hợp tính cơ động của điện thoại truyền thống với không gian trải nghiệm của máy tính bảng, tạo nên một nhánh sản phẩm vững chắc với tệp khách hàng và nhu cầu rõ ràng.
Sau gần một thập kỷ, chúng đã rời khỏi sân chơi “ngách” của tín đồ công nghệ để bước vào phân khúc cao cấp mainstream. Thực tế, kiểu dáng gập dạng quyển sách được dự báo chiếm tới 76% thị trường foldable toàn cầu, cho thấy đây không còn là cuộc thử nghiệm thiếu định hướng mà là một nhánh sản phẩm có chỗ đứng rõ ràng. Điểm đáng nói là sự trưởng thành này không chỉ đến từ chiến dịch marketing, mà từ việc công nghệ đã chín muồi và thói quen dùng điện thoại đang dần thay đổi theo hướng ưu tiên đa nhiệm, giải trí và làm việc di động.
Quan trọng hơn, smartphone gập mainstream giờ phải cạnh tranh trực diện với flagship truyền thống. Người dùng không còn hỏi “có nên liều thử không?” mà bắt đầu cân nhắc chúng như một đường nâng cấp điện thoại cao cấp hợp lý về trải nghiệm lẫn độ bền.
Khoảng cách với điện thoại truyền thống đang thu hẹp nhanh
Thời kỳ đầu, công nghệ foldable gây e dè vì dày, nặng, bản lề mong manh và màn hình khó dùng như điện thoại thường. Sau nhiều năm phát triển, khoảng cách giữa điện thoại gập và điện thoại thông thường đã được thu hẹp đáng kể: thiết bị mới nhẹ hơn, mỏng hơn, bản lề chắc chắn hơn và tỷ lệ màn hình sát với hành vi sử dụng thực tế. Đây là bước ngoặt, vì số đông không mua máy chỉ vì “gập được”; họ muốn nó vận hành quen thuộc trong công việc lẫn giải trí hàng ngày.
Galaxy Z Fold8 là ví dụ điển hình: trọng lượng 201g giúp máy trở thành mẫu Z Fold nhẹ nhất mà hãng từng sản xuất, màn hình ngoài tỷ lệ 10:16 phù hợp nhắn tin, lướt mạng xã hội, xem video ngắn, trong khi màn hình chính 4:3 lại tối ưu cho đọc nội dung, xem phim và chơi game. Thiết kế gập không còn buộc người dùng phải thay đổi hoàn toàn thói quen sử dụng, mà bổ sung thêm một lớp trải nghiệm khi mở máy.
Chính chu kỳ cải tiến liên tục qua nhiều thế hệ, dựa trên phản hồi thực tế, tối ưu phần cứng, phần mềm và dịch vụ hậu mãi, đã làm nên độ trưởng thành của phân khúc này. Ở thời điểm hiện tại, câu hỏi không còn là “gập có bền không?” mà là “thiết kế gập nào hợp lối sống của mình hơn?”.
Từ món đồ gây chú ý thành công cụ giải quyết việc
Giá trị thật sự giúp điện thoại màn hình gập thoát khỏi nhãn “thử nghiệm” nằm ở công năng. Điện thoại gập đang chuyển từ một thiết kế gây chú ý thành công cụ có thể giải quyết những nhu cầu cụ thể. Khi mở ra, màn hình lớn cho phép người dùng vừa tham gia cuộc họp vừa ghi chú, mở email bên cạnh tài liệu, kéo thả hình ảnh giữa các ứng dụng hoặc theo dõi nhiều nguồn thông tin mà không phải liên tục chuyển đổi cửa sổ. Đây là kiểu sử dụng mà điện thoại truyền thống chỉ mô phỏng một phần.
Về giải trí, việc một thiết bị có thể hoạt động như điện thoại khi gập lại và như màn hình lớn khi mở ra giúp giảm nhu cầu mang theo máy tính bảng riêng. Điều này rất hợp với nhóm quản lý, người làm kinh doanh, sáng tạo nội dung, truyền thông, bán hàng hoặc những ai thường xuyên xử lý công việc khi di chuyển. Nói cách khác, foldable đang biến “đa nhiệm di động” từ khẩu hiệu quảng cáo thành thói quen sử dụng hàng ngày.
AI trên di động càng làm màn hình linh hoạt trở nên có lý. Khi AI chuyển từ trò chuyện sang hỗ trợ đa nhiệm và xử lý quy trình công việc, nhu cầu về màn hình lớn tăng lên rõ rệt. Trên các thế hệ gập mới, người dùng có thể duy trì cuộc trò chuyện với AI ở một phần màn hình và xử lý thông tin ở phần còn lại. Màn hình lớn không chỉ phóng to nội dung, mà cho phép người dùng nhìn nhiều ngữ cảnh và thực hiện nhiều bước trong cùng một quy trình.
Dấu hiệu mainstream: doanh số, nhận thức và thói quen nâng cấp
Để một công nghệ được xem là mainstream, nó phải có tệp khách hàng rõ ràng và đóng góp doanh số đáng kể – điều mà smartphone gập mainstream đang đạt được. Dòng máy gập đã chiếm tới 6,6% doanh thu ngành hàng điện thoại tại một hệ thống bán lẻ lớn, trong khi thị trường toàn cầu được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng 21% trong năm 2026 với kiểu dáng gập dạng quyển sách chiếm 76%. Đây là con số đủ để xem điện thoại gập như một nhánh sản phẩm vững chắc chứ không còn là trào lưu nhất thời.
Tại Việt Nam, lượng đặt trước Galaxy Z8 series cao gấp 2,4 lần thế hệ tiền nhiệm, trong đó riêng Z Fold8 chiếm hơn một nửa; trong 24 giờ đầu mở bán, tổng đơn Z Fold8 và Fold8 Ultra tăng 52% so với Z Fold7 cùng giai đoạn. Các chương trình thu cũ đổi mới, trả góp không lãi suất, bảo hiểm thiết bị và cam kết mua lại đang làm thay đổi cách người dùng tiếp cận điện thoại cao cấp, khi chi phí ban đầu và rủi ro sở hữu được phân bổ hợp lý hơn.
Song song, xu hướng cao cấp hóa khiến người dùng có xu hướng đầu tư vào thiết bị cao cấp hơn để sử dụng lâu dài. Trong bức tranh đó, điện thoại màn hình gập không còn là lựa chọn “chơi cho biết”, mà là một hướng nâng cấp điện thoại cao cấp được cân nhắc nghiêm túc cạnh bên flagship truyền thống.
