Khi một chiếc máy in trở thành thế giới lạ
Nhiếp ảnh macro là cách ghi hình những chủ thể rất nhỏ ở cự ly gần, làm lộ ra chi tiết và cấu trúc thường khuất khỏi tầm mắt trong những vật thể quen thuộc hoặc môi trường tự nhiên. Bức ảnh đoạt giải của nhiếp ảnh gia trẻ người Đức Ole Bielfeldt cho thấy sức mạnh của cách nhìn ấy: ông ghi lại cảnh máy in phun đưa mực lên giấy ở góc độ hiển vi, giành giải Cuộc thi Nikon Small World 2026. Ý tưởng bắt đầu từ một câu hỏi giản dị: máy in đặt mực lên giấy chính xác bằng cách nào? Thay vì cần thiết bị đắt tiền, Bielfeldt điều chỉnh máy in để giấy chạy bên dưới đầu phun đứng yên, giúp giữ vùng chụp trong tiêu cự. Ông dùng bộ gá tự chế gắn vật kính hiển vi, chụp trong phòng tối và dùng đèn flash để đóng băng những giọt mực đang chuyển động. Kỹ thuật microscope objective ở đây không chỉ phóng đại; nó biến một quy trình thường nhật thành hình ảnh mới lạ, đủ sức khiến người xem nhìn lại thứ tưởng như đã quá quen.
Nhìn thấy hệ sinh thái trong một chiếc lá mục
Giá trị của nhiếp ảnh macro không dừng ở hiệu ứng thị giác: nó có thể khiến những mắt xích nhỏ bé của tự nhiên trở nên có ý nghĩa. Trong ảnh “At the bottom of the stream”, nhiếp ảnh gia Hungary István Hogya đặt hai sinh vật giáp xác nhỏ giống tôm giữa mạng gân của chiếc lá mục; một ấu trùng phù du cũng hiện ra qua khoảng trống bên trái. Phần mô mềm của lá đã phân hủy, để lại bộ gân mảnh như ren, còn những sinh vật này góp phần xử lý mảnh vụn hữu cơ và làm thức ăn cho động vật lớn hơn. Hogya chụp bằng máy Canon EOS R6 Mark II và ống kính macro 100 mm, từ khoảng cách chỉ 37 cm. Ở cự ly đó, ông bố trí chủ thể và chiếc lá gần cùng một mặt phẳng để giữ các chi tiết cần thiết trong vùng nét. Bức ảnh đạt giải nhì hạng mục Nước của OurNature Environmental Photo & Video Award. Đây là ảnh tự nhiên chi tiết không chỉ đẹp nhờ đường nét, mà còn giúp người xem nhận ra sự sống trong một dòng suối tưởng như đục mờ.
Giải thưởng đưa những nơi ít ai tới vào tầm nhìn
Những giải thưởng nhiếp ảnh quốc tế có sức nặng khi chúng hướng sự chú ý đến các sinh cảnh ít người được tiếp cận, thay vì chỉ tôn vinh một khung hình bắt mắt. Imre Potyó đã ghi hình dơi ngủ đông suốt 13 năm trong các đường hầm mỏ được bảo vệ, hạn chế ra vào, thuộc dãy núi Börzsöny của Hungary. Tác phẩm “Hidden Worlds” giúp ông giành danh hiệu Nhiếp ảnh gia Động vật hoang dã châu Âu của năm 2026 do Hội Nhiếp ảnh Thiên nhiên Đức lựa chọn. Potyó dùng ống kính macro để đặt lớp nấm mốc trên phân dơi ở tiền cảnh, với những con dơi ngủ đông phía sau; ảnh được chụp trong một đợt kiểm đếm có kiểm soát, không làm phiền chúng. Phơi sáng kéo dài 41 giây ở f/25 và ISO 320. Potyó cũng từng nhận nhiều giải thưởng quốc tế, trong đó có Wildlife Photographer of the Year của Anh và HIPA. Từ máy in đến hang mỏ, các tác phẩm này khẳng định sức hấp dẫn của macro nằm ở khả năng mở rộng tầm nhìn: một thế giới nhỏ, khuất hoặc hiếm gặp có thể trở thành điều đáng quan tâm.
