Đồ án bắt đầu từ vấn đề thật
Đồ án doanh nghiệp là hình thức học tập trong đó sinh viên giải quyết một thách thức do doanh nghiệp đưa ra, vận dụng kiến thức chuyên môn để đề xuất giải pháp có thể được đánh giá và cân nhắc áp dụng vào công việc. Mô hình này biến bài tập học thuật thành cơ hội thử sức với những yêu cầu thực tế của nghề.
Ngày 23-10 tại TP.HCM, Trường Đại học Văn Lang và Fusion Hotel Group ký thỏa thuận hợp tác, trong đó tập đoàn sẽ đưa các vấn đề về vận hành, kinh doanh và đổi mới dịch vụ tại cơ sở lưu trú thành đề tài cho sinh viên. Các đề tài có thể trở thành đồ án môn học, khóa luận tốt nghiệp hoặc nội dung của cuộc thi đổi mới sáng tạo. Khác với một chuyến tham quan, cách làm này đặt người học trước một câu hỏi cụ thể, đòi hỏi họ tìm hiểu bối cảnh, xây dựng phương án và giải thích vì sao phương án đó khả thi.
Đây là hướng đi đúng: sinh viên ngành du lịch và khách sạn cần học cách xử lý vấn đề trước khi bước vào môi trường làm việc, chứ không chỉ ghi nhớ quy trình trên lớp. Doanh nghiệp có bài toán cần góc nhìn mới; sinh viên có cơ hội kiểm tra kiến thức trong bối cảnh thật.
Doanh nghiệp phản biện, nhà trường dẫn dắt
Giá trị của dự án không nằm ở việc doanh nghiệp giao đề rồi để sinh viên tự xoay xở. Theo thỏa thuận, chuyên gia Fusion Hotel Group sẽ cố vấn nghiệp vụ, phản biện độc lập và đánh giá tính khả thi của giải pháp trước khi tập đoàn cân nhắc áp dụng vào thực tế. Nhà trường tổ chức việc học, giảng viên hỗ trợ kết nối bài toán với mục tiêu môn học, còn sinh viên chịu trách nhiệm nghiên cứu và trình bày phương án.
Sự phân vai ấy khiến hợp tác đại học doanh nghiệp có ý nghĩa hơn một cam kết hình thức. Phản hồi từ người làm nghề giúp sinh viên nhận ra khoảng cách giữa một ý tưởng hấp dẫn và một giải pháp đáp ứng được nhu cầu vận hành. Ngược lại, doanh nghiệp có thể tiếp cận những cách nhìn khác, nhất là khi người học kết hợp kiến thức du lịch với kinh doanh, thiết kế và công nghệ.
Hiệu trưởng Trường Đại học Văn Lang, PGS.TS Trần Thị Mỹ Diệu, cho rằng gắn nền tảng học thuật với thực tiễn doanh nghiệp là yêu cầu quan trọng trong đào tạo nhân lực khách sạn. Nhận định này nhấn đúng trọng tâm: tiêu chuẩn nghề nghiệp là nền tảng, nhưng người lao động còn cần tư duy sáng tạo, chủ động và khả năng đề xuất cách làm mới.
Học qua dự án phải nối tiếp bằng trải nghiệm nghề
Một đồ án tốt có thể rèn tư duy phân tích và giao tiếp chuyên môn, nhưng kỹ năng nghề nghiệp chỉ vững hơn khi sinh viên được thử sức trong môi trường làm việc. Hợp tác giữa Văn Lang và Fusion Hotel Group dự kiến mở các học kỳ doanh nghiệp, kỳ thực tập chuyên sâu tại cơ sở do tập đoàn quản lý cho sinh viên đủ điều kiện, bên cạnh thực hành tại khách sạn của trường. Mạng lưới đối tác trong nước và khu vực cũng giúp người học tìm hiểu môi trường nghề nghiệp quốc tế và các vị trí phù hợp sau khi tốt nghiệp.
Theo thỏa thuận, hai bên còn đưa tiêu chuẩn dịch vụ của thương hiệu vào khách sạn thực hành của trường. Như vậy, trải nghiệm học tập có thể đi từ tình huống mô phỏng đến dự án có phản biện, rồi tiếp nối bằng thực hành và thực tập. Chuỗi này có ích hơn những hoạt động rời rạc, bởi sinh viên vừa hiểu nguyên tắc, vừa tập áp dụng và nhận phản hồi.
Với các ngành Quản trị Khách sạn, Du lịch, Lữ hành và dịch vụ ăn uống tại Văn Lang, cách tiếp cận ấy giúp người học chuẩn bị trước cho nhịp thay đổi của ngành dịch vụ. Tuy nhiên, cơ hội chỉ thành năng lực khi sinh viên chủ động tìm hiểu công nghệ, đặt câu hỏi và sẵn sàng sửa giải pháp sau khi nhận góp ý.
Từ khách sạn đến nghiên cứu ứng dụng
Một kết nối tương tự, dù ở lĩnh vực khác, đang được Trường Đại học An Giang thử nghiệm với ngành công nghệ thực phẩm. Ngày 25.10, bộ môn tổ chức Hội nghị học tập tốt và họp mặt cựu sinh viên lần thứ VIII, lần đầu mời doanh nghiệp tham gia để tăng liên hệ giữa đào tạo và thực tiễn. Công ty CP O Plant-based Food chia sẻ về thực phẩm có nguồn gốc thực vật và khả năng ứng dụng nguyên liệu nông nghiệp trong chế biến.
Điểm đáng chú ý là kết nối không dừng ở trao đổi nghề nghiệp. Doanh nghiệp đang hoàn thành viện nghiên cứu nông nghiệp quy mô 3 ha tại xã Vĩnh Gia; cơ sở dự kiến tạo điều kiện để giảng viên và sinh viên AGU nghiên cứu, trải nghiệm, cùng tìm hướng khai thác giá trị kinh tế, văn hóa và môi trường của hệ sinh thái lúa mùa nổi. OPB cũng trao 17 suất học bổng cho sinh viên vượt khó, học giỏi.
Hai ví dụ cho thấy hợp tác giữa nhà trường, doanh nghiệp và sinh viên có thể mở đồng thời cơ hội nghề nghiệp lẫn nghiên cứu ứng dụng. Muốn mô hình có tác dụng lâu dài, doanh nghiệp cần đưa ra vấn đề và phản hồi cụ thể; nhà trường cần tích hợp dự án vào chương trình; sinh viên cần tham gia bằng sự tò mò và tinh thần chịu trách nhiệm. Khi ba bên cùng làm việc, giảng đường mới thực sự gần với nghề.
