Tầm soát cộng đồng biến cảnh báo thành hành động
Tầm soát đột quỵ tại cộng đồng là hoạt động kiểm tra sức khỏe để nhận diện yếu tố nguy cơ, tư vấn cách kiểm soát và giúp người dân biết khi nào cần tìm hỗ trợ y tế. Hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống đột quỵ 29/10, hơn 1.000 người dân xã Đức Quang, Hà Tĩnh, được khám sàng lọc miễn phí và đánh giá nguy cơ trong chương trình “Chủ động phòng chống đột quỵ – Vì một Việt Nam khỏe mạnh”. Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam phối hợp với Cục Phòng bệnh thuộc Bộ Y tế, Bayer Việt Nam, Hệ thống Nhà thuốc và Trung tâm Tiêm chủng Long Châu cùng các đơn vị liên quan tổ chức hoạt động này. Đây là cách tiếp cận đáng giá: thay vì chỉ nhắc người dân về hậu quả của đột quỵ, chương trình đưa kiểm tra và tư vấn đến nơi họ sinh sống, tạo cơ hội nhận diện rủi ro trước khi biến cố xảy ra.
Khám miễn phí hữu ích nhất khi đi cùng tư vấn
Tại Đức Quang, bác sĩ và chuyên gia tim mạch, đột quỵ đo các chỉ số sức khỏe, đánh giá những yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, rung nhĩ, đái tháo đường và rối loạn lipid máu; người dân còn được tư vấn chuyên môn và hướng dẫn kiểm soát các yếu tố này. Họ cũng được hướng dẫn nhận biết dấu hiệu cảnh báo và chủ động phòng ngừa. Giá trị của khám sàng lọc miễn phí vì thế không chỉ nằm ở lượt đo hay kết quả kiểm tra, mà ở việc giúp mỗi người hiểu bước tiếp theo cần làm. Một buổi sàng lọc không thay thế theo dõi và chăm sóc y tế lâu dài; nếu thiếu hướng dẫn tiếp nối, thông tin về nguy cơ có thể dừng lại ở tờ kết quả. Muốn hoạt động cộng đồng tạo tác động bền vững, người tham gia cần được khuyến khích khám định kỳ và kiểm soát các yếu tố phát hiện được.
Phối hợp nhiều bên giúp chương trình đi xa hơn
Hoạt động tại Hà Tĩnh nằm trong sáng kiến hợp tác công – tư do Cục Phòng bệnh chỉ đạo, với sự đồng hành của Long Châu và Bayer Việt Nam, hướng tới nâng cao nhận thức, tăng tầm soát, phát hiện sớm và quản lý nguy cơ đột quỵ. Sau một năm triển khai, chương trình đã tổ chức 9 đợt khám và tư vấn tại 8 tỉnh, thành phố, giúp hơn 12.000 người được thăm khám, đánh giá nguy cơ và tư vấn trực tiếp. Các hoạt động hưởng ứng ngày 29/10 còn có sự phối hợp của Cục Phòng bệnh, Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam, Bệnh viện Bạch Mai và các đơn vị tại nhiều địa phương. Quy mô phối hợp này quan trọng vì phòng chống đột quỵ không thể dựa vào một ngày truyền thông hay một buổi khám đơn lẻ: cơ quan y tế, bệnh viện và đối tác cần cùng kết nối chuyên môn với khả năng tiếp cận cộng đồng.
Mở rộng tầm soát phải gắn với chăm sóc liên tục
Chương trình tại Đức Quang còn kết hợp truyền thông giáo dục sức khỏe và hỗ trợ y tế cơ sở; dịp này, Trung ương Hội Thầy thuốc trẻ Việt Nam trao thiết bị y tế trị giá 30 triệu đồng cho Sở Y tế Hà Tĩnh. Các đơn vị dự kiến tiếp tục mở rộng khám sàng lọc tại nhiều địa phương, kết hợp tư vấn sức khỏe tại nhà thuốc và ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số trong quản lý nguy cơ. Đây là hướng đi hợp lý nếu công nghệ và mạng lưới điểm tiếp cận bổ trợ cho bác sĩ, chứ không thay thế việc đánh giá và theo dõi phù hợp. Kết luận cần rõ ràng: khám sàng lọc miễn phí giúp đưa đánh giá nguy cơ đến gần người dân, nhưng hiệu quả phòng ngừa phụ thuộc vào việc họ tiếp tục theo dõi sức khỏe, kiểm soát yếu tố nguy cơ và tìm hỗ trợ y tế khi có dấu hiệu cảnh báo.
