Chân trời ước mơ: hơn cả một chương trình học bổng toàn phần
“Chân trời ước mơ” là một chương trình học bổng toàn phần lâu dài do doanh nghiệp phối hợp cơ quan truyền thông triển khai, nhằm hỗ trợ học sinh nghèo, học sinh mồ côi có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn không bị đứt gãy việc học, từ cấp phổ thông đến hết lớp 12, qua đó tạo điểm tựa ổn định để các em tiếp tục đến trường, hướng tới tương lai tốt hơn. Sáng 19/9, nhân dịp Tết Trung thu, chương trình “Chân trời ước mơ – Hành trình 15 năm” được tổ chức tại Quảng Ngãi, đánh dấu chặng đường một thập kỷ rưỡi đồng hành cùng học sinh vượt khó. Điều đáng nói không phải là buổi lễ có bao nhiêu đại biểu tham dự, mà là cách cộng đồng nhìn lại vai trò của giáo dục học sinh nghèo: nếu không có hỗ trợ dài hơi, những câu chuyện bỏ học vì nghèo sẽ vẫn lặp lại. Ở đây, doanh nghiệp không xuất hiện như nhà tài trợ nhất thời, mà như một người đồng hành có cam kết. Và chính cam kết ấy làm nên sự khác biệt giữa một chương trình từ thiện ngắn hạn với một hành trình thay đổi số phận qua giáo dục.
169 học sinh và hơn 18 tỷ đồng: con số nói lên điều gì?
Sau 15 năm triển khai, “Chân trời ước mơ” đã trao học bổng toàn phần cho 169 học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, phần lớn là học sinh mồ côi, với mức hỗ trợ từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng/em/tháng đến hết lớp 12. Tổng kinh phí dành cho học bổng đã vượt hơn 18 tỷ đồng, còn tổng kinh phí cho toàn bộ hoạt động hỗ trợ, bao gồm chăm lo trẻ tại Cô nhi viện Phú Hòa, hơn 20 tỷ đồng. Một câu nói đáng được trích lại là chia sẻ của Chủ tịch Hội đồng quản trị Thiên Tân Group: “Thành quả lớn nhất sau 15 năm không nằm ở số tiền đã hỗ trợ, mà ở việc có thêm những đứa trẻ không phải bỏ học, có thêm những em bước vào giảng đường đại học và sau đó có nghề nghiệp”. Tức là, ý nghĩa của chương trình học bổng toàn phần này nằm ở kết quả cuối cùng: bao nhiêu em thoát khỏi vòng luẩn quẩn nghèo – thất học – lao động thời vụ. Khi nhìn vào những con số, chúng ta không chỉ thấy quy mô tài chính, mà còn thấy một mô hình hỗ trợ học sinh vượt khó có tính hệ thống: chọn đúng đối tượng, kiên trì đồng hành, và đặt mục tiêu là sự trưởng thành toàn diện của người học chứ không chỉ là điểm số.
Đồng hành dài hạn: điểm tựa cho học sinh mồ côi và nghèo
Điều tạo nên bản sắc của “Chân trời ước mơ” là cách chương trình từ chối tư duy “trao vài suất rồi thôi”. Suốt 15 năm, Thiên Tân Group bảo trợ học bổng đến hết lớp 12 cho từng em, thay vì chỉ hỗ trợ ngắn hạn. Với những học sinh mồ côi, không nơi nương tựa, sự hiện diện đều đặn của khoản hỗ trợ hàng tháng, cộng thêm quà tặng và sự động viên vào các dịp lễ, Tết, trở thành một dạng “gia đình mở rộng” về tinh thần. Mô hình này cho thấy một điều: hỗ trợ học sinh vượt khó không thể dựa trên các hoạt động rời rạc. Cần có sự kết nối giữa chương trình học bổng toàn phần, giáo dục học sinh nghèo, và mạng lưới nhà hảo tâm, cơ sở bảo trợ xã hội. Khi doanh nghiệp kiên trì đồng hành, nhà trường và địa phương sẽ có thêm một cánh tay để giữ các em ở lại trường, không bị hoàn cảnh kéo ra khỏi lớp học. Về phía tỉnh, lãnh đạo địa phương cũng khẳng định bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em là nhiệm vụ ưu tiên; ngân sách nhà nước bảo đảm khung an sinh, nhưng cộng đồng – trong đó có doanh nghiệp – mở rộng đáng kể cánh cửa cơ hội cho những em nhỏ ở đáy của khó khăn.
Từ tấm vé đến trường đến tấm bằng đại học
Tác động lớn nhất của chương trình “Chân trời ước mơ” thể hiện ở chặng đường sau khi học sinh rời khỏi ghế nhà trường. Sau 15 năm, nhiều em đã tốt nghiệp đại học, có việc làm, ổn định cuộc sống; có em trở thành bác sĩ, kỹ sư, giáo viên, quay lại chương trình để chia sẻ với thế hệ đàn em. Trường hợp bác sĩ Lê Thanh Truyền – từ một học sinh nhận học bổng đến bác sĩ Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM – là minh chứng sống động cho luận điểm: hoàn cảnh ban đầu không quyết định tương lai nếu có cơ hội học tập và sự đồng hành đúng lúc. Ở góc độ xã hội, đây là “lợi tức dài hạn” của giáo dục học sinh nghèo. Mỗi em được giữ lại trường là một lao động tương lai được chuẩn bị tốt hơn, một công dân có khả năng đóng góp nhiều hơn. Khi các em quay lại giúp đỡ những người có hoàn cảnh giống mình, vòng tròn hỗ trợ được mở rộng mà không chỉ phụ thuộc vào nguồn lực ban đầu của doanh nghiệp. Có thể nói, chương trình học bổng toàn phần này đã biến hỗ trợ tài chính thành vốn nhân lực, và đó là cách đầu tư có tầm nhìn: thay vì dừng lại ở sự thương cảm, nó tạo ra thế hệ mới biết tự lo cho bản thân và quan tâm đến cộng đồng.
15 năm là khởi đầu: cần nhân rộng mô hình đồng hành
Sáng 19/9 năm nay, lễ kỷ niệm hành trình 15 năm không phải là điểm kết thúc, mà là lời khẳng định sẽ tiếp tục duy trì “Chân trời ước mơ” để thêm nhiều trẻ em nghèo được học hành đến nơi đến chốn, xây dựng tương lai. Đó là thông điệp rõ ràng: hỗ trợ học sinh vượt khó không thể bị xem như chiến dịch nhất thời, mà cần là cam kết lâu dài. Từ câu chuyện này, có ít nhất ba điều đáng suy ngẫm. Thứ nhất, chương trình học bổng toàn phần bền bỉ sẽ hiệu quả hơn những hoạt động phát quà ngắn hạn nếu mục tiêu là thay đổi cuộc đời người học. Thứ hai, doanh nghiệp có thể và nên trở thành đối tác trong giáo dục học sinh nghèo, không chỉ với tiền, mà bằng sự kiên trì và tầm nhìn. Thứ ba, chính quyền cần chủ động rà soát, kết nối các trường hợp khó khăn với những chương trình như thế, để không em nào phải bỏ học vì thiếu điểm tựa. Kết lại, “Chân trời ước mơ” cho thấy muốn chắp cánh ước mơ cho trẻ em nghèo, mồ côi thì phải dám đồng hành qua năm tháng. Một tấm vé đến trường là mở đầu; một hành trình được nâng đỡ đến ngày trưởng thành mới là thành công thực sự.
