Hai lăng kính, một vùng đất
Cuộc thi ảnh Cà Mau là lời mời kể về vùng đất cực Nam qua những khung hình đặt con người, cảnh sắc và đời sống vào trung tâm câu chuyện. Hai cuộc thi đang tạo nên hai lối tiếp cận bổ sung cho nhau: “Cà Mau ngày mới” nhìn rộng vào diện mạo địa phương trong giai đoạn mới, còn “Người đẹp Đất Mũi qua ảnh” bắt đầu từ chân dung phụ nữ để mở ra câu chuyện về quê hương. Sự khác biệt ấy đáng chú ý: ảnh về một vùng đất không nhất thiết phải bắt đầu bằng phong cảnh rộng lớn; đôi khi, một con người trong không gian quen thuộc có thể nói nhiều hơn về nơi ấy. Cùng đặt nhiếp ảnh Cà Mau vào mạch kể chuyện, hai cuộc thi khuyến khích người chụp nối vẻ đẹp thị giác với bản sắc, lao động và niềm tự hào địa phương.
“Cà Mau ngày mới” nhìn vào chuyển động
Điểm mạnh của cuộc thi ảnh nghệ thuật “Cà Mau ngày mới” là hướng ống kính khỏi một hình ảnh địa phương tĩnh tại. Tác phẩm dự thi phản ánh sự phát triển của tỉnh trên nhiều lĩnh vực, từ chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội đến quốc phòng và an ninh. Ban tổ chức nhận 632 tác phẩm của 45 tác giả; qua đánh giá của hội đồng, 66 tác phẩm được chọn trưng bày và tham gia vòng xét giải. Con số ấy cho thấy cuộc thi mở được một không gian sáng tác đáng kể, nhưng giá trị nằm ở cách các tác phẩm đưa thành tựu, gìn giữ môi trường và bản sắc truyền thống vào cùng một bức tranh về Cà Mau hôm nay. Giải nhất thuộc về tác phẩm “Quê hương vươn ra biển lớn” của Phan Thanh Cường.
Cách nhìn hướng tới tương lai còn tiếp tục trong cuộc thi ảnh và video “Cà Mau từ trên cao”, với chủ đề “Cà Mau mới – Vẻ đẹp từ góc nhìn khác”, được tổ chức trong khuôn khổ Festival Bảo tồn và Phát triển Văn hóa phi vật thể tỉnh Cà Mau lần thứ nhất và Ngày hội Khinh khí cầu năm 2026. Mục tiêu là giới thiệu di sản, cảnh quan, văn hóa, con người và thành tựu phát triển đến công chúng, du khách trong và ngoài tỉnh. Từ những tác phẩm ghi lại công trình, sinh kế hay thiên nhiên, ảnh nghệ thuật có thể giúp người xem nhận ra Cà Mau đang chuyển mình mà không đánh mất gốc rễ.
Chân dung phụ nữ cũng là chân dung quê hương
“Người đẹp Đất Mũi qua ảnh” chọn một cự ly gần hơn: tôn vinh vẻ đẹp phụ nữ địa phương, đồng thời đặt chân dung phụ nữ trong mối liên hệ với nơi họ sinh ra, trưởng thành và gắn bó. Cuộc thi không dừng ở diện mạo, mà hướng tới phẩm chất, trí tuệ, tinh thần và khát vọng của phụ nữ Cà Mau hiện đại. Đây là lựa chọn giàu sức gợi, bởi một gương mặt trong lớp học, nơi làm việc hay không gian văn hóa truyền thống có thể kể về nhịp sống và giá trị của cả cộng đồng. Thể lệ yêu cầu mỗi thí sinh gửi bộ 5 ảnh màu, gồm ảnh tại danh lam thắng cảnh hoặc di tích, ảnh trong học tập hay lao động, ảnh trang phục truyền thống, một ảnh chân dung và một ảnh toàn thân.
Nhờ cấu trúc ấy, người dự thi không chỉ tạo một hình ảnh đẹp mà phải suy nghĩ về bối cảnh và câu chuyện của nhân vật. Sinh viên Nguyễn Kiều Nhân xem cuộc thi là dịp để người trẻ bày tỏ tình yêu quê hương bằng hình ảnh có ý nghĩa. Ban tổ chức nhận tác phẩm đến ngày 13 tháng 11 năm 2026 qua trang nguoidepdatmuiquaanh2026.com. Lời mời này phù hợp với cả người muốn thử sức trước ống kính lẫn người kể chuyện bằng ảnh: mỗi bộ ảnh có thể nối vẻ đẹp cá nhân với cảnh quan, văn hóa và đời sống Cà Mau.
Từ khung hình riêng đến câu chuyện chung
Hai cuộc thi đặt ra một đối thoại hiệu quả giữa toàn cảnh và cận cảnh. “Cà Mau ngày mới” nghiêng về phong cảnh, hoạt động cộng đồng và những chuyển động phát triển; “Người đẹp Đất Mũi qua ảnh” dùng chân dung để dẫn người xem tới không gian sống, học tập, lao động và bản sắc văn hóa. Một cuộc thi giúp người xem thấy vùng đất đang đổi thay; cuộc thi kia cho thấy sự đổi thay ấy hiện diện trong con người ra sao. Đó là hướng đi đáng trân trọng cho nhiếp ảnh Cà Mau: không tách vẻ đẹp khỏi đời sống, cũng không biến con người thành phông nền cho cảnh quan. Khi mỗi bức ảnh có một điểm nhìn rõ ràng, ảnh nghệ thuật vừa lưu giữ khoảnh khắc vừa gợi mong muốn tìm hiểu sâu hơn về quê hương.
Sau cùng, sức gợi của hai cuộc thi không nằm ở việc chọn phong cảnh hay chân dung, mà ở khả năng để hai cách kể chuyện soi sáng lẫn nhau. Cà Mau hiện lên vừa qua những miền đất, công trình và sinh kế, vừa qua gương mặt, phẩm chất và khát vọng của người dân. Một khung hình có thể mở đầu bằng vẻ đẹp của người phụ nữ, nhưng câu chuyện không dừng ở đó; một bức ảnh phong cảnh cũng có thể khiến người xem tò mò về những người đang sống và làm việc nơi ấy. Khi ảnh nối được con người với vùng đất, lời mời khám phá Cà Mau trở nên gần gũi và thuyết phục hơn.
