Giải marathon ven biển: từ đường chạy thể thao đến chiến lược kéo dài mùa du lịch
Giải marathon ven biển là những sự kiện chạy bộ tổ chức trên các cung đường sát biển, nơi vận động viên vừa thi đấu vừa trải nghiệm cảnh quan, khí hậu, văn hóa và dịch vụ bản địa; các giải này ngày càng được quy hoạch như một sản phẩm du lịch thể thao chiến lược để hút du khách, phân bố lại mùa vụ và tạo thêm dòng doanh thu ngoài kỳ nghỉ truyền thống. Chính vì thế, các thành phố biển không còn xem đường chạy chỉ là sân chơi phong trào, mà là một công cụ cạnh tranh điểm đến mới. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào mùa hè, họ dùng sự kiện marathon du lịch như những “mốc hẹn” quanh năm để giữ nhịp lượng khách, tăng thời gian lưu trú và lan tỏa hình ảnh điểm đến trên mạng xã hội của hàng nghìn runner.
Sầm Sơn: biến đường chạy thành “điểm hẹn” mới sau mùa cao điểm
Ngày 27/9, Quảng trường biển Sầm Sơn sẽ thành điểm xuất phát của giải Sam Son Open Marathon do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa phối hợp UBND thị xã Sầm Sơn tổ chức. Giải dự kiến thu hút 3.000–4.000 vận động viên, chỉ sau vài ngày mở đăng ký đã có gần 2.000 người trong và ngoài tỉnh ghi danh. Con số này cho thấy nhu cầu kết hợp chạy bộ và du lịch đang bùng nổ. Quan trọng hơn, việc chọn thời điểm cuối tháng 9 không hề ngẫu nhiên. Thị xã chủ động đẩy giải vào giai đoạn hậu cao điểm để “bẻ cong” đường biểu diễn mùa vụ, thay vì chấp nhận cảnh khách rơi tự do sau khi mùa tắm biển kết thúc.
Ở đây, đường chạy được thiết kế như một tour tham quan: DOC CƯỚC, Hòn Trống Mái, chùa Cô Tiên và các cung đường ven biển đều nằm trên lộ trình. Lãnh đạo ngành du lịch địa phương nhấn mạnh Sam Son Open Marathon không chỉ là cuộc đua mà là “điểm hẹn thể thao – du lịch” của Thanh Hóa, nơi hàng nghìn vận động viên cùng lan tỏa tinh thần rèn luyện sức khỏe và quảng bá vẻ đẹp biển Sầm Sơn. Đây là cách thông minh để mỗi runner trở thành một “đại sứ” nội dung, kể câu chuyện Sầm Sơn bằng ảnh, video và trải nghiệm cá nhân.
Vũng Tàu chạy bộ: 8.000 runner đánh thức sức sống biển
Nếu Sầm Sơn đang thử nghiệm mô hình kéo dài mùa vụ, thì Vũng Tàu bước hẳn vào đường đua du lịch thể thao với giải VnExpress Vung Tau International Half Marathon Herbalife Cup. Diễn ra từ 28 đến 30/8, giải thu hút khoảng 8.000 vận động viên trong nước và quốc tế cùng gia đình, bạn bè. Đây không còn là một cuộc Vũng Tàu chạy bộ đơn lẻ, mà là sản phẩm mới của dòng du lịch thể thao đang được thành phố đặt cược cho tương lai. Cung đường 5 km, 10 km, 21 km dẫn runner đi qua những tuyến đường ven biển đẹp, các địa danh đặc trưng của Vũng Tàu như Tháp Tam Thắng. Đối với nhiều người, đây là lần đầu họ khám phá thành phố biển qua nhịp chân thay vì qua ghế lái xe hay bàn nhậu hải sản.
Sự kiện không chỉ tạo một ngày hội thể thao sôi động mà còn lan tỏa lối sống năng động, lành mạnh trong cộng đồng. Khu expo, hoạt động tương tác, giao lưu cùng vận động viên đỉnh cao biến giải thành festival đường phố cho cả gia đình. Thực tế, việc 8.000 người mang theo người thân tới thành phố biển trong cùng một cuối tuần đồng nghĩa với khách sạn kín phòng, nhà hàng kín bàn, quán cà phê, dịch vụ giải trí hưởng lợi trực tiếp. Đây là dạng chi tiêu ít khi có được nếu chỉ trông chờ du khách đi tắm biển trong ngày rồi quay về.
Giải marathon ven biển: cú hích kinh tế và lời giải cho bài toán mùa vụ
Ở Sầm Sơn, từ giải Via Life Run Marathon – Sam Son Blue Sea tổ chức đầu mùa hè đến Sam Son Open Marathon cuối tháng 9, chuỗi giải marathon ven biển đã góp phần tạo ra các “điểm hẹn” rải đều trong năm, giúp kéo dài mùa du lịch của thành phố. Kết quả bước đầu được phản ánh qua con số: 6 tháng đầu năm, Sầm Sơn đón khoảng 5,943 triệu lượt khách, tăng 8,1% so với cùng kỳ; doanh thu du lịch, dịch vụ ước đạt 11.000 tỷ đồng, tăng 6,3%. Đây là bằng chứng rõ rằng sự kiện marathon du lịch không chỉ tạo tiếng vang truyền thông mà còn chuyển hóa thành doanh thu thực.
Mỗi vận động viên đến tham gia giải là một gói chi tiêu trọn vẹn: phòng lưu trú, ăn uống, di chuyển, mua sắm, trải nghiệm dịch vụ. Khi giải được thiết kế như hành trình khám phá – chạy qua danh thắng, dừng chân ở các khu ẩm thực, làng chài – thì thời gian lưu trú và mức chi tiêu càng tăng. Trích dẫn số liệu của ngành du lịch địa phương: “Trong 6 tháng đầu năm, thành phố biển đón khoảng 5,943 triệu lượt khách, tăng 8,1% so với cùng kỳ.” Những con số này cho thấy nếu biết đầu tư, đường chạy có thể sinh lời không thua bất kỳ lễ hội pháo hoa hay festival âm nhạc nào, nhưng lại gắn với hình ảnh lành mạnh hơn nhiều.
Du lịch thể thao sẽ định nghĩa lại cách các thành phố biển làm thương hiệu
Điểm chung của Sầm Sơn và Vũng Tàu là họ không đợi khách tự tìm đến, mà chủ động “đặt lịch” với thị trường bằng chuỗi sự kiện marathon du lịch. Sầm Sơn lên kế hoạch cả gói hoạt động mùa thấp điểm: trải nghiệm “Chạm nhịp sống làng chài”, Lễ hội diều, cắm trại bãi biển, Tuần lễ ẩm thực hải sản mùa thu, chương trình khuyến mãi lưu trú, sự kiện “Sầm Sơn chào xuân”… với mục tiêu hướng tới hơn 9 triệu lượt khách và doanh thu du lịch 19.000 tỷ đồng.
Từ góc nhìn chiến lược, du lịch thể thao không nên được xem là sân chơi ngắn hạn chạy theo phong trào, mà là trục sản phẩm dài hạn. Các thành phố biển cần đầu tư nghiêm túc vào hạ tầng đường chạy, chính sách đón khách runner và câu chuyện thương hiệu xoay quanh sức khỏe, biển xanh, lối sống năng động. Khi đó, mỗi giải marathon ven biển không chỉ là một ngày hội, mà giống như một bản tuyên ngôn: điểm đến này chọn phát triển dựa trên thể thao, trải nghiệm và cộng đồng. Ai đi trước trong cuộc đua này sẽ chiếm lợi thế không chỉ về lượng khách, mà còn về hình ảnh trong tâm trí thế hệ du khách mới.
