Bánh Trung thu an toàn: Vấn đề sức khỏe hơn là phong tục
Bánh Trung thu an toàn là những sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, ghi nhãn đầy đủ, đáp ứng tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, được bảo quản đúng cách và không có dấu hiệu hư hỏng, giúp hạn chế tối đa nguy cơ ngộ độc, nhiễm khuẩn và các tác hại sức khỏe tiềm ẩn cho người sử dụng trong dịp Tết Trung thu. Dịp Rằm tháng Tám, ai cũng muốn có hộp bánh đẹp để biếu tặng và sum họp gia đình, nhưng nếu bỏ qua yếu tố an toàn thực phẩm Trung thu, chiếc bánh có thể trở thành mối nguy cho chính người thân. Bộ Y tế đã yêu cầu các địa phương tăng cường kiểm tra an toàn thực phẩm dịp Tết Trung thu, tập trung vào bánh Trung thu, bánh kẹo và các mặt hàng có nhu cầu tiêu dùng tăng cao. Điều đó cho thấy rủi ro là có thật, và trách nhiệm không chỉ thuộc về cơ quan quản lý mà còn nằm ở cách mỗi gia đình chọn bánh Trung thu.
Chọn bánh Trung thu: Nhìn vào nhãn mác, không nhìn vào lời quảng cáo
Nếu coi bánh Trung thu là món quà sức khỏe, người tiêu dùng phải học cách nhìn nhãn mác trước khi nhìn vào mẫu mã. Bánh nướng và bánh dẻo hiện có các tiêu chuẩn quốc gia chuyên biệt là TCVN 12940:2020 và TCVN 12941:2020, quy định yêu cầu về nguyên liệu, chỉ tiêu lý – hóa và vi sinh vật đối với sản phẩm. Vì vậy, khi chọn bánh Trung thu an toàn, hãy ưu tiên sản phẩm có nhãn hàng hóa đầy đủ: tên và địa chỉ cơ sở sản xuất, thành phần, ngày sản xuất, hạn sử dụng và hướng dẫn bảo quản. Các loại bánh được quảng cáo là “gia truyền”, “nhà làm” nhưng thiếu thông tin cần thiết cần được xem là rủi ro, không phải “đặc sản” đáng thử. Đáng lo nhất là bánh “3 không”: không nhãn mác, không rõ nguồn gốc xuất xứ, không hạn sử dụng; mua những sản phẩm này là đánh cược sức khỏe gia đình.
Nhận diện bánh giả, hàng lậu và bẫy quét mã QR
Muốn an toàn thực phẩm Trung thu, phải quen với việc nói “không” với bánh rẻ bất thường, hàng xách tay không giấy tờ và quà tặng trực tuyến mập mờ. Cổng thông tin của cơ quan chuyên môn ghi nhận nguy cơ hàng nhập lậu, hàng không rõ nguồn gốc gia tăng khi thị trường bánh Trung thu bước vào cao điểm. Trong đợt kiểm tra đầu tháng 9 tại Hà Nội, lực lượng chức năng phát hiện 1.400 sản phẩm bánh ngọt không có căn cứ xác định nguồn gốc nơi sản xuất hoặc xuất xứ, và 520 chiếc bánh nướng “MOON CAKE” do nước ngoài sản xuất nhưng không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hợp pháp. Tại Quảng Ninh, chỉ trong hai ngày 5 và 7-9, đã phát hiện 3.384 bánh Trung thu nhập lậu, xuất xứ Trung Quốc, không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc. Đồng thời, dịp này là thời điểm các đối tượng lừa đảo mạo danh thương hiệu, doanh nghiệp dụ người dân truy cập đường link, quét mã QR và cung cấp thông tin để nhận bánh Trung thu tri ân. Đừng quét bất kỳ mã QR nào liên quan tới chương trình tặng bánh nếu không xác định rõ nguồn gửi và trang chính thức của doanh nghiệp.
Bảo quản bánh Trung thu: Thực hiện đúng hướng dẫn, kiểm tra trước khi ăn
Một chiếc bánh mua từ nơi uy tín vẫn có thể trở nên nguy hiểm nếu bảo quản bánh Trung thu sai cách. Khi thiếu thông tin về nhà sản xuất, thành phần, hạn sử dụng và điều kiện bảo quản, người tiêu dùng khó đánh giá chất lượng và mức độ an toàn của sản phẩm. Ngược lại, với sản phẩm ghi nhãn đầy đủ, việc của chúng ta là đọc kỹ và tuân thủ hướng dẫn bảo quản, từ nhiệt độ, độ ẩm tới cách đóng gói. Người tiêu dùng nên kiểm tra tình trạng bánh trước khi sử dụng; không dùng bánh có dấu hiệu biến dạng, mùi vị bất thường hoặc nấm mốc, và phải bảo quản, sử dụng theo hướng dẫn kèm theo. Đừng vì tiếc chiếc bánh đã mua mà giữ quá lâu, vượt hạn sử dụng; hãy coi việc bỏ đi một chiếc bánh nghi ngờ là hành động bảo vệ sức khỏe gia đình chứ không phải lãng phí.
Kết luận: Chủ động an toàn để giữ trọn niềm vui Trung thu
An toàn thực phẩm Trung thu không phải khẩu hiệu, mà là chuỗi lựa chọn rất cụ thể: chọn bánh Trung thu từ cơ sở có tên tuổi và ghi nhãn rõ ràng, nói không với bánh “3 không” và hàng nhập lậu, tránh quét mã QR, đường link không kiểm chứng, và bảo quản đúng hướng dẫn. Người tiêu dùng cần kiểm tra kỹ các thông tin về bánh Trung thu trước khi mua, đồng thời quan sát bằng mắt, ngửi mùi, nếm thử một miếng nhỏ trước khi mời cả nhà. Trong những ngày cao điểm, cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra, kiểm soát để ngăn chặn hàng giả, hàng nhập lậu và thực phẩm không an toàn, nhưng sự thận trọng hằng ngày của từng gia đình mới là “lớp lọc” hiệu quả nhất. Giữ cho chiếc bánh Trung thu an toàn là cách thiết thực để giữ trọn ý nghĩa đoàn viên, tri ân và chăm sóc sức khỏe người thân.
