Tài chính xanh Việt Nam: vì sao dòng vốn Thụy Sĩ trở nên quyết định
Tài chính xanh Việt Nam là quá trình thiết kế và phân bổ nguồn vốn cho các hoạt động kinh tế, dự án và doanh nghiệp giúp giảm phát thải, thúc đẩy năng lượng sạch, bảo vệ môi trường và tạo tác động xã hội tích cực, đồng thời vẫn đảm bảo hiệu quả kinh doanh trong dài hạn. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và yêu cầu chuyển đổi năng lượng ngày càng chi phối hoạt động kinh tế toàn cầu, câu chuyện không còn là Việt Nam có nên đi theo xu hướng tài chính xanh hay không, mà là sẽ kết nối dòng vốn quốc tế như thế nào để không bị bỏ lại phía sau. Về điểm này, hệ sinh thái tài chính Thụy Sĩ – vốn đã đặt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và muốn giữ vị thế trung tâm tài chính xanh hàng đầu thế giới – là đối tác tự nhiên cho một nền kinh tế đang khát vốn cho chuyển đổi xanh như Việt Nam.
Quan hệ Việt Nam – Thụy Sĩ: nền tảng chính trị cho năng lượng sạch và vốn quốc tế bền vững
Việc Nam A Bank kết nối sâu hơn với các định chế tài chính Thụy Sĩ không diễn ra trong khoảng trống chính sách. Năm 2026 đánh dấu 55 năm quan hệ ngoại giao Việt Nam – Thụy Sĩ và là thời điểm hai nước nâng cấp lên Đối tác toàn diện, đồng thời coi Việt Nam là đối tác ưu tiên trong Chiến lược Đông Nam Á giai đoạn 2023–2026. Trên nền đó, hai bên thống nhất kết thúc đàm phán hiệp định thương mại tự do qua khung EFTA, mở thêm đường cho dòng vốn dài hạn. Từ phía Thụy Sĩ, mục tiêu phát triển thành trung tâm năng lượng sạch và tài chính bền vững toàn cầu được luật hóa bằng cam kết Net Zero 2050. Từ phía Việt Nam, định hướng tăng trưởng mới dựa trên chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và năng lượng sạch đã được đưa vào chiến lược phát triển, cùng mong muốn xây dựng Trung tâm Tài chính Quốc tế. Khi hai quỹ đạo này gặp nhau, vốn quốc tế bền vững trở thành chất xúc tác cho chương trình chuyển đổi năng lượng của Việt Nam.
Nam A Bank – BlueOrchard: từ tín dụng xanh đến cầu nối hệ sinh thái tài chính Thụy Sĩ
Điểm đáng chú ý nhất trong bước đi chiến lược của Nam A Bank là việc tăng quy mô hợp tác với BlueOrchard – nhà đầu tư tác động có trụ sở tại Zurich và là thành viên Schroders Group – lên 100 triệu USD. Dù con số không được nhắc tới dưới góc chi phí, quy mô này thể hiện niềm tin của nhà đầu tư quốc tế vào năng lực quản trị và định hướng phát triển bền vững của ngân hàng. Cùng với BlueOrchard, Nam A Bank mở rộng hợp tác với các định chế Thụy Sĩ khác như Symbiotics Investments SA, SIFEM AG, responsAbility Investments AG, tạo thành một mạng lưới nguồn vốn quốc tế phong phú. Theo một phát biểu tiêu biểu, "tính riêng từ đầu năm 2026, Nam A Bank đã huy động thành công hơn 350 triệu USD vốn quốc tế từ các định chế tài chính phát triển". Điều này cho thấy ngân hàng không chỉ là người đi vay, mà đang dần trở thành cầu nối của cả một hệ sinh thái tài chính Thụy Sĩ với nhu cầu tài chính xanh Việt Nam.
Tác động thực tế: dòng vốn xanh đi vào SME, phụ nữ và các dự án chuyển đổi năng lượng
Điểm thuyết phục nhất của mô hình tài chính xanh mà Nam A Bank đang theo đuổi không nằm ở các con số hợp đồng tín dụng, mà ở cách vốn quốc tế được phân bổ cho đời sống kinh tế. Nguồn vốn từ các định chế tài chính Thụy Sĩ được ưu tiên cho doanh nghiệp vừa và nhỏ, doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, năng lượng tái tạo, tiết kiệm năng lượng, ứng phó biến đổi khí hậu và chuyển đổi số gắn với mục tiêu giảm phát thải. Nói cách khác, đây là dòng vốn nhắm trực diện vào những nhóm dễ bị tổn thương trước biến đổi khí hậu và những mô hình kinh doanh tạo ra tác động xã hội tích cực. Thông qua việc đưa vốn, công nghệ và kinh nghiệm tài chính bền vững vào Việt Nam, Nam A Bank muốn góp phần hình thành một hệ sinh thái tài chính xanh hiệu quả, giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn lực cho tăng trưởng bền vững. Khi một SME hay một chủ doanh nghiệp nữ ở vùng chịu ảnh hưởng của thời tiết cực đoan có thể tiếp cận vốn để lắp đặt hệ thống năng lượng sạch hoặc đầu tư công nghệ tiết kiệm năng lượng, chuyển đổi xanh không còn là khẩu hiệu mang tính vĩ mô mà trở thành lựa chọn thực tế.
Kết luận: Nam A Bank đang thử vai "trạm trung chuyển" vốn xanh cho chuyển đổi năng lượng Việt Nam
Trong bức tranh chuyển đổi năng lượng và tài chính xanh Việt Nam, Nam A Bank rõ ràng đang thử một vai trò lớn: trở thành trạm trung chuyển giữa nguồn vốn quốc tế bền vững và nhu cầu vốn của doanh nghiệp nội địa. Bằng việc mở rộng hợp tác với BlueOrchard lên 100 triệu USD và với các định chế Thụy Sĩ khác, ngân hàng xây dựng một mạng lưới đối tác gắn chặt với năng lượng sạch và đầu tư tác động. Nếu những dòng vốn này tiếp tục được phân bổ đúng hướng – ưu tiên SME, doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ, dự án năng lượng tái tạo và hoạt động giảm phát thải – Nam A Bank sẽ không chỉ hưởng lợi về tăng trưởng tín dụng, mà còn giúp Việt Nam tiếp cận chuẩn mực tài chính xanh phù hợp với xu thế năng lượng sạch Thụy Sĩ. Trong cuộc đua toàn cầu về Net Zero, ai nắm được hệ sinh thái tài chính bền vững, người đó có nhiều cơ hội chủ động. Nam A Bank đang chọn đi theo hướng chủ động đó, và đây là lựa chọn xứng đáng được theo dõi sát sao.
