Sân khấu lễ hội: nơi nghệ sĩ bước lên vai trò đại sứ văn hóa
Biểu diễn sự kiện văn hóa là hoạt động nghệ thuật được dàn dựng trong khuôn khổ các lễ hội, đại hội thể thao hoặc dịp kỷ niệm quan trọng, nơi nghệ sĩ mang tác phẩm và bản sắc của mình đối thoại với cộng đồng ở quy mô quốc gia và quốc tế, đồng thời góp phần định hình hình ảnh địa phương, ngành thể thao hay di sản trước công chúng đa dạng. Từ góc nhìn người viết, đã đến lúc nhìn những nghệ sĩ lễ hội không chỉ như “người hát mở màn” mà như các đại sứ mềm của quốc gia. Họ là gương mặt xuất hiện trên truyền hình, trên quảng trường, trong khoảnh khắc hàng triệu ánh mắt cùng hướng về một sân khấu chung. Và khi tên tuổi như Hương Tràm, UPRIZE được chọn ở hai sự kiện khác nhau, đó không phải ngẫu nhiên mà là lựa chọn mang tính chiến lược.
Hương Tràm trên sân khấu thể thao Nghệ An: cảm xúc quê hương trong lễ khai mạc
Tại Lễ khai mạc Đại hội Thể dục Thể thao tỉnh Nghệ An lần thứ X, Hương Tràm không chỉ là cái tên “gây sốt” poster, mà là cầu nối cảm xúc giữa khán giả và tinh thần xứ Nghệ. Cô góp mặt với ca khúc “Gái Nghệ”, một lựa chọn đầy chủ ý: đưa giọng ca trưởng thành từ vùng đất này trở về hát về chính quê hương mình. Lễ khai mạc bắt đầu từ 20h10 và được truyền hình trực tiếp trên sóng NTV, biến màn xuất hiện của Hương Tràm thành khoảnh khắc được hàng ngàn người tại Sân vận động Vinh và khán giả cả nước cùng theo dõi. Đáng chú ý, phần biểu diễn nghệ thuật đan xen với đồng diễn thể dục thể thao, tạo nên không gian sân khấu thể thao Nghệ An với âm thanh, ánh sáng quy mô, nơi thể thao và âm nhạc đứng chung một mặt trận hình ảnh. Khi một ca sĩ được trao vị trí trên sân khấu ấy, rõ ràng họ đang được tin tưởng giao nhiệm vụ kể câu chuyện quê hương bằng âm nhạc.
Quy mô của lễ khai mạc cho thấy mức độ “quốc dân” của sự kiện mà Hương Tràm tham gia. Sau phần nghi lễ trang trọng, chương trình chuyển sang màn đồng diễn kết hợp biểu diễn nghệ thuật, đan xen các nội dung thể dục, thể thao với các tiết mục ca múa nhạc. Lực lượng tham gia đồng diễn chủ yếu là sinh viên Trường Đại học Vinh, với 800 sinh viên được huy động tập luyện và biểu diễn, tạo nên biển người trên sân cỏ. Chương trình được dàn dựng thành 3 chương “Mạch nguồn Lam Giang”, “Thể thao Nghệ An – Sức mạnh hội tụ” và “Khát vọng vươn cao – Nghệ An tỏa sáng”, một cấu trúc rõ ràng về mặt kể chuyện: từ mạch nguồn văn hóa đến sức trẻ thể thao và khát vọng tương lai. Trong bức tranh đó, ca khúc của Hương Tràm không chỉ là tiết mục ca nhạc mà là điểm nhấn cảm xúc giúp khán giả nhận diện rõ hơn bản sắc Nghệ An trên màn hình.
UPRIZE tại Lễ hội Văn hóa thế giới: năng lượng trẻ trong không gian UNESCO
Nếu Hương Tràm đại diện cho chiều sâu quê hương trên sân vận động tỉnh, thì UPRIZE lại được lựa chọn bước lên một sân khấu mang tầm quốc tế. Nhân kỷ niệm 50 năm Việt Nam gia nhập UNESCO, nhóm sẽ chính thức xuất hiện trên sân khấu đêm bế mạc Lễ hội Văn hóa thế giới cùng dàn sao hàng đầu. Sự kiện diễn ra tại Hoàng thành Thăng Long từ ngày 1/10 đến 4/10, mang chủ đề “Hội tụ di sản – Kiến tạo tương lai” và quy tụ 20 đoàn nghệ thuật quốc tế bên cạnh hàng loạt nghệ sĩ Việt tên tuổi. Đêm bế mạc lúc 20h ngày 4/10 thu hút sự quan tâm đặc biệt với sự góp mặt của 7 thành viên UPRIZE, đứng chung sân khấu với các nghệ sĩ như Hương Tràm, Anh Tú, ca nương Kiều Anh, NSND Diệu Hương, NSƯT Võ Minh Lâm… Điều đó cho thấy một thông điệp rõ ràng: thế hệ nghệ sĩ trẻ được đưa vào trung tâm của cuộc đối thoại di sản – tương lai chứ không bị “để dành” cho những sân khấu nhỏ hơn.
Việc UPRIZE xuất hiện trong đêm bế mạc Lễ hội Văn hóa thế giới không chỉ là cơ hội biểu diễn sự kiện văn hóa, mà là thời điểm họ trình bày cá tính âm nhạc của mình trước bạn bè quốc tế. Theo chương trình, lễ hội có đến 45 không gian văn hóa, 35 gian ẩm thực, chiếu phim từ 18 quốc gia và khu giới thiệu thời trang truyền thống của 19 quốc gia, cùng khu vực “Lan tỏa sáng tạo từ di sản - Festival Games quốc tế” nơi các trò chơi điện tử lấy cảm hứng từ lịch sử, văn hóa Việt Nam được giới thiệu. Trong bối cảnh ấy, UPRIZE đại diện cho năng lượng trẻ trung, đương đại trong văn hóa, là mảnh ghép phù hợp với định hướng “Kiến tạo tương lai” của sự kiện. Sự lựa chọn này gửi đi một thông điệp mạnh: Việt Nam sẵn sàng đặt thế hệ mới ngang hàng trong bức tranh di sản, thay vì giữ họ bên lề.
Sự giao thoa thế hệ và ý nghĩa nền tảng quốc gia cho nghệ sĩ
Điểm chung thú vị giữa sân khấu thể thao Nghệ An và Lễ hội Văn hóa thế giới là cách hai sự kiện dùng nghệ sĩ như những mảnh ghép tạo nên bức tranh đa thế hệ. Tại lễ khai mạc Nghệ An, bên cạnh Hương Tràm là sự góp mặt của NSND Phạm Tiến Dũng, NSND Hồng Lựu, NSƯT Vũ Thắng Lợi, NSƯT Quế Thương cùng các ca sĩ trẻ như Hoàng Hồng Ngọc, Hà Quỳnh Như, Trang Nhung, Hoàng Tuấn, Quốc Bảo, Mạnh Đạt, Hải Lê và rapper RAMC. Sự hiện diện của nhiều thế hệ nghệ sĩ, từ những gương mặt gắn bó với nghệ thuật xứ Nghệ đến lớp trẻ, tạo thêm màu sắc và độ sâu cho chương trình. Trong khi đó, tại Hoàng thành Thăng Long, UPRIZE đứng cạnh những nghệ sĩ đã có chỗ đứng vững vàng, cho thấy sự tin tưởng đặt vào lớp nghệ sĩ mới. Khi nghệ sĩ lễ hội được “sắp đặt” theo trục thế hệ như vậy, họ không chỉ biểu diễn mà còn đối thoại, học hỏi, và cùng nhau định nghĩa hình ảnh văn hóa Việt Nam trong mắt khán giả trong và ngoài nước.
Kết luận: từ tiết mục biểu diễn đến sứ mệnh đại diện hình ảnh
Nhìn lại hai sự kiện, có thể thấy rõ: lựa chọn nghệ sĩ cho sân khấu lễ hội ngày nay không dừng ở tiêu chí “hát hay, diễn tốt” mà là câu chuyện chiến lược về hình ảnh và bản sắc. Ở Nghệ An, cấu trúc ba chương “Mạch nguồn Lam Giang”, “Thể thao Nghệ An – Sức mạnh hội tụ”, “Khát vọng vươn cao – Nghệ An tỏa sáng” đã dùng nghệ sĩ và lực lượng đồng diễn để kể một câu chuyện trọn vẹn về quá khứ, hiện tại, tương lai của địa phương. Ở Hoàng thành Thăng Long, chủ đề “Hội tụ di sản – Kiến tạo tương lai” dùng UPRIZE làm điểm nhấn đương đại trong tổng thể di sản – ẩm thực – thời trang – games. Khi những cái tên như Hương Tràm, UPRIZE bước lên trung tâm của các sân khấu đó, họ đang đảm nhiệm vai trò đại sứ mềm thay cho hàng trăm trang tài liệu và bài diễn văn. Đó là áp lực, nhưng cũng là cơ hội để nghệ sĩ khẳng định mình không chỉ là người biểu diễn sự kiện văn hóa, mà là người góp phần định nghĩa hình ảnh quốc gia trong thời đại lễ hội hóa.
