Xác thực điện tử khi đi xe buýt miễn phí là gì và ai cần quan tâm?
Xác thực điện tử khi đi xe buýt miễn phí TP.HCM là việc hành khách quét căn cước công dân, ứng dụng định danh, thẻ ngân hàng, ví điện tử hoặc thẻ giao thông công cộng lên thiết bị đọc trên xe để ghi nhận danh tính và lượt sử dụng dịch vụ, giúp cơ quan quản lý thống kê chính xác số người dùng và tổ chức vận tải công cộng hiệu quả hơn. Từ ngày 1/10, tất cả hành khách sử dụng các tuyến xe buýt miễn phí đều phải thực hiện xác thực khi lên xe để được phục vụ. Điều này áp dụng cho người đi làm, học sinh sinh viên, người lớn tuổi, người khuyết tật, khách du lịch… nói chung là bất kỳ ai muốn tận dụng chương trình xe buýt miễn phí mà không gặp rắc rối ở cửa lên xe. Điểm quan trọng nhất: không xác thực thì có thể bị từ chối phục vụ ngay trên xe.
Chuẩn bị trước khi lên xe: chọn phương thức xác thực phù hợp
Trước khi ra bến, bạn nên chuẩn bị sẵn một phương thức xác thực điện tử xe buýt để tránh lúng túng khi xe đến. Hệ thống chấp nhận nhiều loại “thẻ” khác nhau: căn cước công dân gắn chip, ứng dụng VNeID, thẻ ngân hàng Napas, Mastercard, Visa, các hình thức không tiếp xúc qua Apple Pay, Google Pay, Samsung Pay, ví điện tử MoMo, ShopeePay, Viettel Money, VNPT Money và thẻ giao thông công cộng. Nếu đã có thẻ giao thông công cộng do Trung tâm Quản lý giao thông công cộng phát hành, đây là lựa chọn thuận tiện vì chỉ cần quét nhanh khi lên xe. Với học sinh, sinh viên chưa có phương thức điện tử, bạn có thể mang theo thẻ hoặc giấy tờ chứng minh là học sinh, sinh viên để nhân viên ghi nhận thông tin trên thiết bị bán vé. Nhóm người từ 60 tuổi trở lên, trẻ em dưới 6 tuổi, người khuyết tật, người có công có thể dùng thẻ giao thông công cộng miễn phí đã được phát hành trước đó.
Các bước xác thực khi lên xe buýt miễn phí
Khi xe đến và cửa mở, bạn sẽ thấy gần cửa có thiết bị đầu đọc dùng để xác thực điện tử xe buýt. Nhân viên thường đứng ngay khu vực đó để hướng dẫn, nhưng nếu bạn nắm quy trình, mọi thứ sẽ diễn ra nhanh và gọn. Khác với giai đoạn đầu chương trình miễn phí, từ giai đoạn 2 việc xác thực là bắt buộc để ghi nhận lượt sử dụng dịch vụ. Một tiếp viên cho biết, sau vài tháng miễn phí, người dân đã dần hình thành thói quen tự chuẩn bị sẵn thẻ và chủ động xác thực khi lên xe, thao tác tương tự như thanh toán không tiền mặt.
- Chuẩn bị sẵn phương thức xác thực trước khi xe đến: cầm thẻ giao thông công cộng, mở sẵn VNeID hoặc ví điện tử trên điện thoại, hoặc lấy căn cước công dân từ ví ra để khỏi phải tìm kiếm trên xe.
- Lên xe, đứng trước thiết bị đầu đọc: thường đặt gần cửa lên. Quan sát màn hình hoặc nghe loa thông báo về việc xác thực để chắc chắn bạn đang ở đúng vị trí.
- Đưa thẻ hoặc điện thoại tới gần thiết bị: nếu dùng thẻ giao thông công cộng, thẻ ngân hàng hoặc căn cước công dân có mã QR, chỉ cần đưa sát vùng đọc để hệ thống ghi nhận. Với Apple Pay, Google Pay, Samsung Pay hoặc thẻ quốc tế tích hợp trên điện thoại, chạm nhẹ điện thoại vào thiết bị để xác thực không tiếp xúc.
- Đợi tín hiệu xác nhận: thiết bị sẽ phát âm thanh hoặc hiển thị lên màn hình báo thành công. Với học sinh, sinh viên hoặc người lớn tuổi chưa quen công nghệ, nhân viên sẽ thao tác hộ hoặc nhập thông tin trên thiết bị bán vé để xác định lượt sử dụng.
- Đối với các tuyến 13, 67, 75, 94, 61-2, 61-3, 61-4, 61-8, 61-9, 72-4, 171 và 173, nhớ xác thực cả khi lên và khi xuống xe để hệ thống ghi nhận điểm lên, điểm xuống và cự ly di chuyển làm cơ sở xác định mức vé.
Điều nhiều người còn lo là liệu quét thẻ ngân hàng hoặc ví điện tử có bị trừ tiền hay không. Theo cơ quan quản lý, thao tác quẹt chỉ nhằm ghi nhận, định danh hành khách và thống kê số lượt sử dụng dịch vụ, không có giao dịch thanh toán phát sinh. Dữ liệu thu thập giúp thành phố quản lý, điều hành hoạt động vận tải công cộng và biết chính xác số lượt khách thực tế trong ngày. Trong ngày đầu giai đoạn 2, các tuyến đã thực hiện hơn 17.200 lượt chuyến, phục vụ gần 450.000 lượt hành khách, cho thấy việc xác thực vẫn diễn ra nhanh chóng dù lượng khách tăng.
Lỗi thường gặp khi xác thực và cách tránh bị từ chối phục vụ
Sai sót phổ biến nhất là lên xe mà không thực hiện xác thực danh tính. Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng lưu ý, hành khách không xác thực sẽ bị nhân viên hoặc tài xế từ chối phục vụ, nghĩa là bạn có thể bị mời xuống xe ngay cả khi xe vẫn còn chỗ. Một lỗi khác là quên xác thực khi xuống ở các tuyến yêu cầu ghi nhận cả điểm lên và điểm xuống, khiến dữ liệu cự ly di chuyển không đầy đủ và có thể gây khó khăn cho hệ thống. Nhiều người lớn tuổi hoặc ít dùng công nghệ cũng hay loay hoay với điện thoại, làm dòng người lên xe bị ùn lại; trong trường hợp này, giải pháp đơn giản là đưa căn cước công dân cho nhân viên hoặc đăng ký thẻ giao thông công cộng tại các điểm phục vụ để thao tác gọn hơn. Câu thần chú dễ nhớ: lên xe phải quẹt, xuống xe ở tuyến đặc biệt vẫn phải quẹt.
Vì sao nên tập thói quen xác thực điện tử khi đi xe buýt miễn phí?
Nếu nhìn ở góc độ hành khách, thao tác quẹt thẻ thêm vài giây nhưng đổi lại bạn được dùng xe buýt miễn phí TP.HCM một cách trơn tru, không lo tranh cãi với nhân viên phục vụ. Về phía hệ thống, sau khi chính sách miễn vé triển khai, lượng hành khách tăng đáng kể; có thời điểm đến ngày 12/8, hệ thống ghi nhận hơn 12 triệu lượt khách đi xe buýt miễn phí và sau 43 ngày số khách tăng 44% so với cùng kỳ năm trước. Việc xác thực điện tử giúp cơ quan quản lý nắm rõ số lượt, tổ chức phương tiện hợp lý, kiểm tra chất lượng phục vụ và bảo đảm an toàn, an ninh trong quá trình vận hành. Thói quen xác thực cũng quen thuộc với xu hướng thanh toán không tiền mặt mà nhiều người trẻ, khách nước ngoài đang sử dụng trên xe buýt thông qua thẻ ngân hàng quốc tế tích hợp trên điện thoại. Khi bạn hiểu quy trình và chuẩn bị tốt, đi xe buýt miễn phí trở thành trải nghiệm nhẹ nhàng thay vì là chuỗi thủ tục rắc rối.
