Từ camera cố định đến UAV tích hợp AI: Hà Nội dựng “lớp da số” cho thành phố
Việc Công an Hà Nội triển khai hệ thống camera giám sát Hà Nội tích hợp trí tuệ nhân tạo cùng UAV tích hợp AI là chiến lược xây dựng một hệ thống giám sát thông minh đa lớp, kết hợp mắt nhìn cố định dưới mặt đất với thiết bị bay không người lái trên không để tăng khả năng phát hiện, xử lý vi phạm và bảo đảm an ninh, trật tự đô thị trong thời gian thực. Trong kỷ nguyên số, lực lượng công an Thủ đô coi chuyển đổi số và ứng dụng AI là “chìa khóa chiến lược” để nâng cao hiệu quả quản trị an ninh, trật tự trên địa bàn. Nói cách khác, đây không chỉ là dự án công nghệ, mà là sự tái thiết cách vận hành an ninh đô thị: từ phản ứng sau khi sự việc xảy ra, sang chủ động phát hiện sớm, can thiệp nhanh và lưu vết số đầy đủ. Câu hỏi không còn là có nên triển khai hay không, mà là triển khai thế nào để hiệu quả mà vẫn tôn trọng quyền lợi người dân.
21.000 camera AI: xương sống của hệ thống giám sát thông minh
Trục chính của hệ thống giám sát thông minh mới là mạng lưới khoảng 21.000 camera giám sát Hà Nội tích hợp AI, đang được triển khai theo dự án khẩn cấp và dự kiến hoàn thành trong năm 2027. Đến nay, khoảng 5.000 camera AI đã hoạt động, kết nối về trung tâm chỉ huy để giám sát, phát hiện và xử lý vi phạm trật tự đô thị, giao thông. Đây là bước chuyển rõ ràng từ mô hình camera “ghi hình thụ động” sang “camera phân tích chủ động”, nơi thuật toán có thể tự động nhận diện hành vi bất thường, ùn tắc, dừng đỗ sai quy định, rồi cảnh báo cho lực lượng chức năng. Một câu nói đáng trích dẫn là: “Công an TP Hà Nội đang tích cực triển khai dự án khẩn cấp xây dựng hệ thống 21.000 camera theo phê duyệt của UBND TP Hà Nội, dự kiến hoàn thành trong năm 2027”. Điều này cho thấy quyết tâm biến camera thành hạ tầng an ninh cơ bản như điện, nước, chứ không còn là tiện ích bổ sung.
Drone công an từ thử nghiệm đến “thực chiến”: lấp điểm mù, xử lý hơn 2.000 vi phạm
Nếu camera là xương sống, thì drone công an – các thiết bị bay không người lái gắn AI – chính là “đôi mắt trên cao” lấp đầy những điểm mù của hệ thống cố định. Đợt thử nghiệm UAV tích hợp AI bắt đầu từ ngày 1/6/2026 tại khu vực hồ Hoàn Kiếm và hồ Tây, sau đó mở rộng ra Vành đai 1 và Vành đai 3, nơi mật độ giao thông rất lớn và việc tiếp cận hiện trường gặp nhiều khó khăn. Trong ba tháng, UAV đã giúp xử lý trực tiếp 131 trường hợp vi phạm và chuyển 1.873 trường hợp để lập hồ sơ phạt nguội, tổng cộng ghi nhận hơn 2.000 trường hợp vi phạm. Một phát biểu đáng trích dẫn là: “Sau đợt thử nghiệm ghi nhận hơn 2.000 trường hợp vi phạm, Công an thành phố Hà Nội chuyển sang hoàn thiện giải pháp, từng bước đưa thiết bị bay không người lái (UAV) vào quy trình công tác thực tế”. Con số này cho thấy UAV không phải món đồ công nghệ trình diễn, mà đã chứng minh hiệu quả “thực chiến” trong xử lý vi phạm giao thông, hỗ trợ tai nạn và điều phối chống ùn tắc.
Lộ trình đưa UAV tích hợp AI vào quy trình thường xuyên: từ giao thông đến nghiệp vụ chuyên sâu
Điểm đáng chú ý là Công an Hà Nội không dừng ở mức thử nghiệm, mà đã vạch lộ trình rõ ràng để đưa UAV tích hợp AI vào quy trình công tác thực tế. Sau hội nghị đánh giá tiến độ ngày 26/8, các phòng chức năng được giao hoàn thiện quy chuẩn kỹ thuật, chuẩn hóa quy trình bay và thiết lập cơ chế phối hợp với các đơn vị thuộc Bộ Quốc phòng và Bộ Tư lệnh Thủ đô trong từng khung giờ bay, với yêu cầu cao nhất là an toàn cho người dân phía dưới. Từ ngày 2/9, giải pháp UAV giám sát an ninh, trật tự bước sang giai đoạn 2, với mục tiêu mở rộng phạm vi ứng dụng từ giao thông, trật tự đô thị sang các công tác nghiệp vụ chuyên sâu. Về mặt chiến lược, điều này nghĩa là drone công an sẽ không chỉ bay để “bắt lỗi” giao thông, mà còn có thể tham gia trinh sát hiện trường, hỗ trợ điều tra, bảo vệ mục tiêu quan trọng, thậm chí tích hợp sâu vào hệ thống chỉ huy – điều hành như một mắt xích không thể thiếu trong mạng lưới giám sát thông minh.
Người dân ở đâu trong hệ sinh thái giám sát mới?
Một hệ thống giám sát thông minh chỉ có ý nghĩa nếu người dân được bảo vệ tốt hơn, chứ không phải chỉ bị giám sát nhiều hơn. Ở chiều tích cực, các nền tảng như HaNoi Smart Police và Công dân Thủ đô số iHanoi đang cho thấy cách AI có thể phục vụ người dân: tự động nhận diện, phân tích, phân luồng phản ánh, kiến nghị đến công an cấp xã để xử lý ngay từ cơ sở. Dù mới triển khai, HaNoi Smart Police đã ghi nhận 49.300 tài khoản tương tác, 89.500 lượt truy cập, 355 tin phản ánh và hàng chục cuộc gọi khẩn cấp SOS. Cùng với đó, hệ thống chatbot tổng đài 1900.0113 giúp người dân và doanh nghiệp được giải đáp nhanh các vấn đề liên quan an ninh, trật tự. Tuy nhiên, song song với việc dùng UAV tích hợp AI và camera AI để bảo đảm an ninh, Công an Hà Nội cũng siết chặt UAV bay trái phép, lắp thiết bị phát hiện và chế áp tại khu vực trọng điểm, trong bối cảnh cả nước đã ghi nhận hàng chục vụ UAV xâm nhập khu vực cấm bay. Điều người dân có quyền đòi hỏi lúc này là sự minh bạch về dữ liệu, mục đích sử dụng và cơ chế giám sát quyền lực, để “lá chắn số” không trở thành “mắt thần” thiếu kiểm soát.
Kết luận: Hà Nội đang đi nhanh, nhưng phải đi đúng với UAV và camera AI
Nhìn tổng thể, Hà Nội đang bước rất nhanh vào kỷ nguyên an ninh số với hai trụ cột: hệ thống 21.000 camera giám sát Hà Nội tích hợp AI và lớp UAV tích hợp AI trên cao. Việc ghi nhận hơn 2.000 vi phạm chỉ trong ba tháng thử nghiệm UAV, cùng hiệu quả giảm ùn tắc, xử lý vi phạm từ hệ thống camera AI, cho thấy hướng đi này có cơ sở thực tiễn rõ ràng. Nhưng tốc độ triển khai không thể là lý do bỏ qua những câu hỏi về quyền riêng tư, bảo vệ dữ liệu và trách nhiệm giải trình. Nếu Công an Hà Nội tiếp tục giữ nguyên tắc “lấy hiệu quả thực tiễn làm thước đo”, đồng thời công khai hơn về cách vận hành hệ thống giám sát thông minh, thì drone công an và mạng lưới camera AI có thể trở thành nền tảng cho một thành phố an toàn hơn, minh bạch hơn, nơi công nghệ đứng về phía người dân chứ không phải ngược lại.
