Một bộ phim hạng Top nhưng điểm số hạng bét
The Last House Netflix là một phim sinh tồn xoay quanh một gia đình bốn người bị mắc kẹt trong chính ngôi nhà của mình bởi một thế lực bí ẩn, vừa là hiện tượng xem phim thống trị top Netflix, vừa là ví dụ tiêu biểu cho mâu thuẫn giữa phim Netflix phổ biến và đánh giá phim thấp khi bị chấm 2/5 sao từ cả giới phê bình lẫn khán giả.
Từ ngày 7/8, The Last House phát hành và nhanh chóng leo lên vị trí số 1 bảng xếp hạng, giữ ngôi đầu khoảng hai tuần và bám trụ Top 10 Netflix gần một tháng tại nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Về mặt số liệu, đây là một hiện tượng xem phim đúng nghĩa: 27,5 triệu lượt xem chỉ trong ba ngày, tăng lên 61 triệu lượt sau 10 ngày phát sóng. Thế nhưng, phía bên kia cán cân, phim lại nhận điểm 2/5 sao, bị gắn mác “cà chua thối” với 22% từ giới phê bình và 27% từ khán giả trên Rotten Tomatoes. Câu hỏi đặt ra: vì sao một tác phẩm bị chê tơi tả vẫn trở thành phim Netflix phổ biến như vậy?
Cốt truyện bí ẩn… nhưng bí luôn
Nếu chỉ nhìn phần mở đầu, The Last House là một ý tưởng không tệ: người bố trở về từ buổi câu cá đúng lúc cơn mưa ập xuống, rồi cả gia đình phát hiện cửa ra vào, cửa sổ đều bị niêm phong, không thể phá kính hay tường để thoát thân. Họ nhìn sang nhà hàng xóm và hiểu rằng cả khu phố cùng chung số phận. Tất cả khởi đầu như một ẩn số hấp dẫn, gợi liên tưởng tới phong tỏa COVID-19, phim sinh tồn, thậm chí chuyện người ngoài hành tinh.
Nhưng thay vì đào sâu bí ẩn, phim chọn cách… bỏ ngỏ. Những cơn mưa “khóa” cửa gợi ý phép thuật, các chi tiết úp mở về người ngoài hành tinh, rồi tất cả bị bỏ rơi, không lời giải thích. Sự tò mò ban đầu bị biến thành cảm giác bị “lừa”: khán giả bị kéo vào bằng một premise đậm chất giật gân, sau đó bị bỏ mặc trong mớ gợi ý nửa vời. Khi phần cốt lõi của câu chuyện – vì sao họ bị nhốt, ai đứng sau – không được tôn trọng, thì việc đánh giá phim thấp là điều dễ hiểu, dù lượt xem vẫn tăng vùn vụt.
Khi kịch bản loạn tông đụng độ diễn xuất hạng A
The Last House không chỉ bỏ ngỏ bí ẩn, mà còn thiếu nhất quán ở gần như mọi khía cạnh. Phim liên tục đổi tông: lúc gợi nhớ không khí cách ly COVID-19, lúc chuyển sang giật gân sinh tồn, rồi lại bẻ lái sang một hướng “lạc quẻ” với cái kết phi lý. Các phân đoạn nhân vật nhảy múa, vui vẻ kề cạnh những cảnh căng thẳng ngột ngạt, nhưng thiếu hẳn các bước chuyển tâm lý. Lối dựng phim dồn dập, chuyển cảnh liên tục tạo cảm giác mọi thứ diễn ra rất nhanh, trong khi thực tế câu chuyện gần như giậm chân tại chỗ.
Điều trớ trêu là bộ phim lại sở hữu hai diễn viên xuất sắc Wagner Moura và Greta Lee – cả hai từng được đề cử giải thưởng và ở đây cũng mang đến diễn xuất giàu chiều sâu. Họ nỗ lực thể hiện một cặp vợ chồng đi từ lạc quan, thích nghi, đến kiệt quệ tinh thần trong không gian kín nhiều năm trời. Nhưng kịch bản chắp vá khiến mọi cố gắng trở nên mất phương hướng. Cảm giác chung là hai diễn viên hạng A đang “gánh” một câu chuyện bị viết vội, khiến khán giả càng bực hơn: tiềm năng lớn, kết quả nhỏ.
Lượt xem khủng và cái bẫy của nhịp xem streaming
Nhìn vào số liệu, The Last House là minh chứng rõ ràng cho mâu thuẫn giữa thành công về lượt xem và thất bại về nội dung: bám trụ Top 10 Netflix gần một tháng, từng chễm chệ Top 1 suốt hai tuần với 61 triệu lượt xem sau 10 ngày, nhưng bị khán giả lẫn giới phê bình chấm 2/5 sao và chỉ 22–27% trên Rotten Tomatoes. Đây không phải tai nạn, mà là kết quả của cách khán giả ngày nay tìm phim trên các nền tảng streaming.
Khi mở Netflix, thứ đập vào mắt trước tiên là bảng xếp hạng top Netflix, hình poster và đoạn mô tả ngắn. Một concept sinh tồn “gia đình bị nhốt trong nhà, phải tìm cách sống sót khi thức ăn cạn dần và thời gian kéo dài từ ngày sang năm” nghe hấp dẫn, dễ kích hoạt tâm lý thử xem vài phút rồi quyết định. Nền tảng chỉ cần bạn bấm play là đã ghi nhận lượt xem; còn việc bạn thất vọng sau đó lại không làm giảm được những con số ấn tượng dùng để quảng bá.
Top 1 không còn là bảo chứng chất lượng
The Last House cho thấy rõ: phim Netflix phổ biến không đồng nghĩa với phim hay. Một tác phẩm có thể sở hữu hàng chục triệu lượt xem, trụ Top 10 Netflix nhiều tuần nhưng vẫn là một trải nghiệm bị chấm 2/5 sao, với script lủng củng và cái kết phi lý. Ở chiều ngược lại, khán giả cũng không còn xem bảng xếp hạng như chuẩn mực chất lượng, mà coi đó như danh sách “thử nghiệm”: xem vì tò mò, vì muốn bắt kịp hiện tượng xem phim đang được nhắc tới, hơn là vì tin vào sự bảo chứng nghệ thuật.
Kết luận thẳng thắn: The Last House là một case study hoàn hảo về việc đừng đồng nhất top Netflix với giá trị nội dung. Nếu muốn xem để hiểu vì sao cả thế giới chê mà vẫn bấm play, hãy xác định đó là một chuyến tham quan vào vùng đất của mâu thuẫn: nơi lượt xem không cứu nổi một bộ phim thiếu logic, nhưng lại dư sức biến nó thành tâm điểm bàn tán.
