Giải chạy Lai Châu biến chạy bộ con đường đá cổ thành hành trình khám phá
Giải chạy “Bước chân trên mây – Chinh phục con đường đá cổ PaVi” là một sự kiện trail running Tây Bắc, nơi 500 vận động viên và nhà báo chạy bộ trên cung đường đá cổ giữa núi rừng Sin Suối Hồ, vừa thử thách sức bền vừa trải nghiệm di sản văn hóa và du lịch địa phương trên cùng một hành trình. Sức hút của giải nằm ở việc nó không coi chạy bộ là mục tiêu duy nhất, mà biến mỗi bước chân thành cơ hội chạm vào thiên nhiên, bản làng và con người. Đây là mô hình di sản văn hóa chạy bộ mà nhiều địa phương mong muốn có, nhưng Lai Châu đã dám làm đến nơi đến chốn. Theo thông tin từ ban tổ chức, giải do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh phối hợp với một cơ quan báo chí tổ chức, quy mô thể thao quần chúng cấp tỉnh mở rộng với khoảng 100 nhà báo tham gia bên cạnh các vận động viên tự do.
Không khí ngày hội ở Sin Suối Hồ: thể thao quần chúng trên nền di sản
Sáng 4/10, bản Sin Suối Hồ biến thành một sân khấu chạy bộ giữa mây núi khi 100 nhà báo và gần 400 vận động viên tự do vào vạch xuất phát lúc 6 giờ sáng. Từ 6h, các cự ly 22km và 11km lăn bánh, rồi đến 8h, tốp 5km – trong đó riêng xã Sin Suối Hồ huy động khoảng 200 vận động viên địa phương – khiến không khí sôi động như một lễ hội làng. Người dân mặc trang phục truyền thống, cắm cờ Tổ quốc, đứng dọc con đường đá cổ vỗ tay cổ vũ; sản phẩm OCOP, nông sản và đặc sản địa phương được bày biện ngay cạnh đường chạy, biến giải chạy Lai Châu thành một chợ văn hóa thu nhỏ. Đây không chỉ là cuộc đua thành tích; nhiều vận động viên, nhất là nhà báo, tham gia với mục tiêu kể lại câu chuyện trail running Tây Bắc, không đặt nặng huy chương hay thứ hạng.
Con đường đá cổ PaVi: thử thách địa hình và ân tình núi rừng
Điểm nhấn rõ ràng nhất của giải là trải nghiệm chạy bộ con đường đá cổ PaVi, nơi địa hình núi rừng Tây Bắc tạo nên thử thách độc đáo cho runner. Hành trình khởi đầu bằng đoạn đường khá rộng, bằng phẳng, độ dốc nhẹ, nhưng càng đi sâu là càng vào thế giới thảo nguyên, vực suối, rừng già với dốc lên xuống liên tục. Trên đường, không ít người phải dừng lại vì quá mệt, nhận ra đây không phải một track dễ nuốt cho bất kỳ ai. Để sự khắc nghiệt này an toàn hơn, ban tổ chức đã khảo sát thực địa kỹ, bố trí điểm tiếp nước, y tế, trọng tài, cứu hộ, cứu nạn và hệ thống biển chỉ dẫn trên toàn tuyến. Hạn chế duy nhất là áp lực thời gian về đích khiến một số người phải quay đầu giữa chừng để bảo đảm sức khỏe và sự an tâm của tập thể, dù họ còn khao khát đi đến tận điểm quay đầu 22km.
Trail running Tây Bắc: khi mỗi bước chân là một hành động bảo vệ rừng
Đi phía sau những vận động viên về đích đầu tiên là một thế giới khác: sự lắng lại của rừng già và ý thức bảo tồn di sản văn hóa chạy bộ. Khi dòng người rầm rập đã đi qua, những bước chân chậm rãi nghe rõ tiếng lá reo, tiếng suối róc rách, tiếng chim hót giữa núi rừng đang vào mùa thay lá. Cũng trên đoạn đường ấy, có người lặng lẽ xếp lại cành cây ngáng đầu lối, kê thêm viên cuội giữa lòng suối, buộc lại khóm lan rừng bị mưa quật ngã, rồi nhặt từng vỏ chai, nilon, vỏ bánh kẹo rơi dọc đường chạy. Hình ảnh người Mông địa phương như Thào A Vả ái ngại nhận lại túi rác, vừa nhiệt tình vừa tự trọng, cho thấy cộng đồng bản địa xem rừng là ngôi nhà cần được giữ gìn. Nếu di sản là những gì cộng đồng cùng nhau gìn giữ, thì ở PaVi, di sản văn hóa chạy bộ chính là sự kết hợp giữa đường đá cổ, rừng núi và ý thức của từng người chảy trong cùng một nhịp bước.
Từ giải chạy Lai Châu đến sản phẩm thể thao – du lịch đặc trưng
Thông qua giải, hình ảnh Sin Suối Hồ, con đường đá cổ PaVi và vẻ đẹp thiên nhiên, văn hóa Lai Châu được quảng bá rộng rãi hơn, mở ra cơ hội biến “Bước chân trên mây – Chinh phục con đường đá cổ PaVi” thành sản phẩm thể thao – du lịch đặc trưng, thu hút du khách và vận động viên trong, ngoài tỉnh. Cái hay là mô hình này gợi một hướng phát triển rõ ràng: trail running Tây Bắc phải gắn với bản làng, với câu chuyện cộng đồng, không chỉ bán cảnh đẹp mà còn bán trải nghiệm sống cùng di sản. Tương lai của nó sẽ phụ thuộc vào việc địa phương tiếp tục giữ môi trường đường chạy sạch, an toàn, không biến di sản thành sân khấu thương mại ồn ào. Với những gì đã làm ở Sin Suối Hồ – từ công tác tổ chức, chăm sóc an ninh, y tế, đến sự tham gia tự nguyện của người dân – Lai Châu đã đặt được viên đá đầu tiên cho một thương hiệu di sản văn hóa chạy bộ có bản sắc riêng.
