Doanh thu nghìn tỷ chưa kể hết sức khỏe thị trường
Mạng lưới rạp chiếu là hệ thống địa điểm và phòng chiếu giúp khán giả tiếp cận phim, nhưng giá trị của nó phụ thuộc cả vào chất lượng lẫn việc phân bố có đáp ứng nhu cầu ở từng địa phương hay không. Thị trường điện ảnh Việt Nam đang tăng trưởng, song cơ hội thưởng thức phim vẫn chênh lệch vì rạp tập trung chủ yếu tại các đô thị lớn. Trong quý III/2026, doanh thu phòng vé đạt 1.626,9 tỷ đồng, với 17,78 triệu lượt vé bán ra trên 643.514 suất có doanh thu.
Những con số ấy dễ tạo cảm giác thị trường đang khỏe đều. Nhưng tỷ lệ lấp đầy bình quân chỉ là 20,6%, tính trên các suất có bán vé và không bao gồm suất không phát sinh vé. Nói cách khác, hơn 70% ghế tại các suất được tính vẫn trống. Doanh thu lớn cho thấy một bộ phận khán giả sẵn sàng mua vé; nó không tự chứng minh rằng cơ hội xem phim đã được mở rộng trên toàn quốc.
Ghế trống ở thành phố không bù được nơi thiếu rạp
Vấn đề không chỉ là tổng số phòng chiếu, mà là chúng nằm ở đâu. Năm 2025, toàn thị trường có 1.257 phòng chiếu thuộc 241 cụm rạp; trong nửa đầu năm 2026, Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh chiếm 54,6% doanh thu phòng vé. Ba tỉnh Cao Bằng, Lai Châu và Điện Biên chưa có rạp chiếu phim trong khảo sát được dẫn. Số ghế trống tại đô thị vì thế không thể được xem như năng lực phục vụ người dân ở nơi cách xa.
Khoảng cách này hiện lên rõ trong đời sống thường ngày: một gia đình ở xã Phú Xuyên phải đi 15–20 km để đưa con đến rạp gần nhất. Việc di chuyển xa là trở ngại với gia đình, trẻ em và người cao tuổi; trong khi khán giả ở đô thị có nhiều lựa chọn về rạp, giờ chiếu và thể loại. Khi cơ hội thưởng thức phim phụ thuộc vào nơi sinh sống, tăng trưởng của thị trường chưa đồng nghĩa với khả năng tiếp cận công bằng hơn.
Mở rộng có thể khai mở nhu cầu, nhưng không phải xây rạp bằng mọi giá
Mở rộng hệ thống rạp có thể giúp phim đến với những khán giả hiện chưa được phục vụ thuận tiện, đồng thời tạo thêm cơ hội doanh thu cho nhà sản xuất. Tuy nhiên, cách làm hiệu quả không phải dựng thật nhiều phòng chiếu rồi chờ người xem tự tìm đến. Mỗi địa phương cần rà soát nhu cầu, chọn vị trí thuận tiện và bảo đảm thiết bị, âm thanh cùng chất lượng vận hành đạt chuẩn. Rạp quy mô vừa và nhỏ có thể phù hợp hơn nơi dân cư phân tán; ở địa bàn khó khăn, có thể kết hợp thiết chế văn hóa với các buổi chiếu phim lưu động.
Đầu tư cũng cần chính sách khuyến khích doanh nghiệp đến khu vực có tiềm năng, cùng mặt bằng và cơ chế hỗ trợ phù hợp từ địa phương. Quan trọng hơn, dự án phải có phương án vận hành bền vững, thay vì chạy theo số lượng. Nếu chỉ căn cứ vào tỷ lệ lấp đầy toàn thị trường để trì hoãn đầu tư ở nơi thiếu rạp, ngành phim sẽ mắc vòng luẩn quẩn: ít điểm chiếu làm hạn chế khán giả, rồi lượng khách thấp lại bị dùng để biện minh cho việc không mở rộng.
Đo sức khỏe bằng cả doanh thu lẫn khả năng tiếp cận
Doanh thu phòng vé và tỷ lệ lấp đầy vẫn cần thiết, nhưng không thể là thước đo duy nhất. Một đánh giá sát thực tế phải tính cả mật độ rạp, phân bố địa lý, quãng đường khán giả phải đi và nhu cầu tiềm năng của từng khu vực. Nếu chỉ nhìn tổng doanh thu, thị trường có thể trông sôi động trong khi nhiều người vẫn không có một rạp đạt chuẩn ở khoảng cách hợp lý.
Kết luận không phải cứ mở thêm rạp là sẽ tự động có thêm khán giả. Nhưng nếu rạp được đặt đúng nơi, có chất lượng phù hợp và mô hình vận hành khả thi, mở rộng mạng lưới có thể biến nhu cầu chưa được đáp ứng thành cơ hội xem phim và doanh thu mới. Sức khỏe của thị trường điện ảnh nên được đo bằng cả số vé bán ra lẫn việc khán giả ở nhiều địa phương có thể tiếp cận tác phẩm hay không.
