Đau cổ vai gáy đang trẻ hóa: Không còn là bệnh của tuổi trung niên
Đau cổ vai gáy là tình trạng đau và căng cứng vùng cổ, vai và gáy, có thể lan lên đầu hoặc xuống hai tay, thường kèm theo hạn chế vận động cột sống cổ, xuất hiện do kết hợp giữa tư thế xấu, căng cơ, yếu cơ và các bệnh lý cột sống liên quan.Đau cổ vai gáy vốn được xem là bệnh của người lớn tuổi, nhưng những năm gần đây, người trẻ mắc ngày càng nhiều hơn. Điều đó phản ánh lối sống ngồi nhiều, dán mắt vào màn hình, và ít vận động của cả một thế hệ. Nếu bạn mới ngoài 20 mà sáng dậy đã thấy cứng cổ, mỏi vai, đó không phải chuyện nhỏ – đó là tín hiệu cảnh báo sức khỏe cổ vai đang xuống cấp sớm. Thay vì chờ đến lúc phải uống thuốc, chụp chiếu, chúng ta hoàn toàn có thể can thiệp sớm bằng thói quen vận động đúng và các bài tập phòng ngừa khoa học.
Vì sao người trẻ ngày càng đau cổ vai gáy?
Theo các bác sĩ chuyên khoa cơ xương khớp, nguyên nhân hay gặp nhất gây đau cổ vai gáy là nằm, ngồi sai tư thế và làm việc nhiều giờ trong một tư thế không thay đổi. Màn hình máy tính thấp, cúi đầu ôm điện thoại, gối ngủ quá cao hoặc quá thấp… đều khiến cổ phải gồng liên tục. Cơ lại càng dễ co cứng khi bị điều hòa, quạt gió thổi thẳng vào vùng cổ gáy, cả mùa đông lẫn mùa hè. Ở người trẻ, đau chủ yếu do căng cơ, sai tư thế và nhiễm lạnh, dễ gây vẹo cổ cấp hoặc đau mạn tính. Điều đáng nói là nhiều người coi thường, cố gắng chịu đựng, đến khi đau lan lên đầu, xuống vai, tê tay, quay cổ khó khăn mới tìm cách chữa. Lúc đó, việc điều trị phức tạp hơn nhiều so với giai đoạn sớm.
Sai lầm thường gặp khi tự chữa đau cổ vai gáy
Thay vì điều chỉnh tư thế và tập các bài tập phòng ngừa, nhiều người chọn con đường “nhanh gọn” là tự mua thuốc giảm đau uống dài ngày. Thực tế, người bệnh khi đau thường tự mua thuốc uống; uống thuốc giảm đau, chống viêm kéo dài không theo hướng dẫn có thể gây loét dạ dày, tá tràng và thậm chí suy tuyến thượng thận do thuốc chứa corticoid. Một sai lầm khác là tìm đến những nơi điều trị không uy tín, giác hơi, nắn chỉnh, bấm mạnh lên cột sống cổ mà không có chuyên môn. Điều này có thể gây bỏng, tụ máu, tổn thương cơ, làm lệch vẹo cột sống khiến bệnh nặng hơn. Ngay cả việc tập luyện cũng không phải cứ “càng mạnh càng tốt”; tập các bài không phù hợp với thể lực, độ tuổi có thể gây hại nghiêm trọng cho sức khỏe.
Hướng dẫn từ chuyên gia: Bài tập chỉ hiệu quả khi tư thế sống được chỉnh lại
Không có bài tập phòng ngừa đau cổ vai gáy nào đủ mạnh để bù cho một lối sống sai tư thế. Muốn sức khỏe cổ vai được bảo vệ, điểm xuất phát phải là chỉnh lại cách ngủ, ngồi, làm việc hằng ngày. Các chuyên gia khuyến cáo: khi ngủ hoặc làm việc không gập cổ; nằm nghiêng không dùng gối quá thấp, gối nên cao tương đương độ rộng vai để cổ không lệch sang một bên. Khi làm việc với máy tính, màn hình cần được kê cao, hơi ngửa, tránh để cổ cúi chúi về phía trước gây mỏi cổ; khi dùng điện thoại nên cầm ngang tầm mắt, hạn chế cúi gập cổ. Đặc biệt, không ngồi thẳng điều hòa hoặc để luồng gió thổi trực tiếp vào sau gáy, vì lạnh là yếu tố dễ gây co cơ và đau. Khi nền tư thế đã đúng, các bài kéo giãn và tăng sức mạnh mới phát huy tác dụng lâu dài.
Khi nào cần đến bệnh viện và vai trò của điều trị chuyên sâu
Không phải cơn đau nào cũng có thể “tự tập cho qua”. Đau cổ vai gáy kéo dài, điều trị nhiều nơi không khỏi có thể dẫn đến mất ngủ, rối loạn lo âu và thậm chí trầm cảm. Khi có dấu hiệu đau dai dẳng, tê bì tay chân hoặc hạn chế vận động vùng cổ, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời. Tại các khoa chuyên về y học cổ truyền và vật lý trị liệu, người bệnh được điều trị bằng nhiều phương pháp chuyên sâu như châm cứu cận tam châm, ôn châm kết hợp chườm ngải, xoa bóp bấm huyệt, nắn chỉnh cột sống, giác hơi, cấy chỉ tự tiêu; đồng thời kết hợp sóng xung kích và sóng siêu âm đa tần để nâng cao hiệu quả. Sự phối hợp giữa y học cổ truyền và y học hiện đại đã giúp nhiều người bệnh giảm đau rõ rệt, phục hồi vận động và hạn chế tác dụng phụ của thuốc.
