Một trường tiểu học, 287 lớp và 10.557 học sinh
Siêu trường Nha Trang là mô hình trường công lập hình thành sau sắp xếp, trong đó một trường chính điều phối nhiều phân hiệu và điểm trường, tập trung hàng nghìn học sinh dưới một đầu mối quản lý. Trường Tiểu học Nha Trang hiện có 287 lớp, 10.557 học sinh, gồm một trường chính, 12 phân hiệu và 5 điểm trường.
Ngày 28/10, UBND phường Nha Trang cho biết đã báo cáo UBND tỉnh và Sở Giáo dục và Đào tạo về thực trạng hoạt động của các trường công lập sau sắp xếp, đồng thời đề xuất hướng vận hành trong năm học. Ba trường mầm non, tiểu học và THCS trên địa bàn quản lý tổng cộng 616 nhóm, lớp với hơn 22.000 trẻ em, học sinh. Riêng Trường Tiểu học Nha Trang có 7.919 em học bán trú.
Quy mô ấy khiến trường tiểu học sáp nhập không thể được nhìn như một đơn vị duy nhất chỉ trên sơ đồ tổ chức: hoạt động hằng ngày diễn ra tại nhiều cơ sở, với nhu cầu điều phối giáo viên, bán trú và bảo đảm an toàn khác nhau. Giữ nguyên mô hình đến hết năm học là lựa chọn thận trọng, nhưng chỉ hợp lý nếu quản lý tại từng điểm trường được làm rõ.
Giữ mô hình để tránh xáo trộn, nhưng phải chia sẻ quyền điều hành
Phường đề xuất duy trì mô hình tổ chức hiện hành của ba trường đến hết năm học 2026–2027, thay vì tiếp tục điều chỉnh giữa chừng. Lý do thực tế là mô hình mới triển khai chưa lâu; thay đổi cơ cấu ngay trong năm học có thể làm gián đoạn việc dạy và học. Đây là quyết định về lộ trình, không phải khẳng định rằng cách vận hành hiện tại đã giải quyết được mọi vấn đề.
Phương án được nêu là quản trị theo hai tầng: trường chính điều phối chuyên môn và nguồn lực, còn phân hiệu chịu trách nhiệm vận hành tại chỗ. Mỗi phân hiệu cần có người phụ trách, người thay thế khi vắng mặt và quy trình báo động khi xảy ra sự cố. Cùng với đó, phường yêu cầu tăng cường phân quyền cho phó hiệu trưởng, đẩy mạnh điều hành trực tuyến, số hóa hồ sơ, thống nhất biểu mẫu và cắt giảm báo cáo trùng lặp.
Đây là hướng đi cần thiết: ở một hệ thống trải rộng như vậy, mọi quyết định không thể chờ dồn về hiệu trưởng. Nhưng phân quyền chỉ có tác dụng khi trách nhiệm và cách xử lý tình huống được ghi rõ, để gia đình học sinh biết đầu mối liên hệ và nhà trường có thể phản ứng nhanh.
Điều phối giáo viên có ích, áp lực hành chính vẫn lớn
Tập trung đầu mối quản lý giúp thống nhất kế hoạch giáo dục và điều tiết giáo viên giữa các cơ sở, qua đó giảm phần nào tình trạng thừa, thiếu cục bộ. Với học sinh tiểu học, lợi ích cụ thể là học sinh lớp 1, lớp 2 trên toàn trường được học Tiếng Anh và Tin học mà không cần huy động học phí xã hội hóa như trước tại một số trường thiếu giáo viên.
Tuy nhiên, số lượng cơ sở lớn cũng làm tăng khối lượng quản lý. Hiệu trưởng phải bao quát địa bàn rộng; phó hiệu trưởng kiêm nhiệm nhiều việc; tổng phụ trách Đội ở tiểu học và THCS quá tải. Hồ sơ nhân sự, tài sản, thu chi, quyết toán và bán trú tạo sức ép vượt khả năng của đội ngũ kế toán, văn thư hiện có.
Bài toán nhân lực không chỉ nằm ở giáo viên đứng lớp. Trường THCS còn thiếu 10 giáo viên Toán, 6 giáo viên Ngữ văn, 5 giáo viên Địa lý và 5 giáo viên Tin học; trước mắt phải khắc phục bằng hợp đồng lao động. Phường dự kiến rà soát vị trí việc làm, điều tiết nhân sự trong phạm vi cho phép và kiến nghị cấp có thẩm quyền hỗ trợ. Nếu thiếu nhân viên hành chính vẫn kéo dài, phần việc giấy tờ có thể lấn vào thời gian dành cho chuyên môn.
Cơ sở vật chất và an toàn không thể chờ đến cuối năm
Điều kiện giữa các phân hiệu chưa đồng đều; một số phòng học và bếp ăn xuống cấp, trong khi việc vận hành nhiều điểm trường khiến yêu cầu bảo đảm an toàn càng khó xem nhẹ. Địa phương dự kiến ưu tiên kinh phí cải tạo phòng học, bếp ăn, lối thoát hiểm và thiết bị phòng cháy, chữa cháy; nguy cơ mất an toàn cần được xử lý ngay, không chờ đợt tổng kết cuối năm.
Sau khi kết thúc năm học 2026–2027, phường dự kiến đánh giá một năm vận hành, xem xét hiệu quả quản trị, mức quá tải của đội ngũ, chất lượng giáo dục và điều kiện an toàn để báo cáo tỉnh. Mốc này tạo cơ hội đánh giá dựa trên trải nghiệm thực tế thay vì quyết định vội, nhưng không thể là lý do trì hoãn việc sửa chữa cấp bách hay bổ sung nguồn lực.
Giữ mô hình lớn đến hết năm học có thể giúp việc học không bị xáo trộn; thành công của lựa chọn ấy lại phụ thuộc vào những cải thiện diễn ra ngay trong thời gian đó. Phường cần công khai tiến độ xử lý bất cập và bảo đảm mỗi phân hiệu có người chịu trách nhiệm rõ ràng. Nếu không, quy mô sẽ chỉ được duy trì trên danh nghĩa, còn gánh nặng điều hành vẫn dồn xuống đội ngũ và ảnh hưởng trực tiếp đến học sinh.
