Ứng dụng giả mạo thuế, VNeID: Mối đe dọa đang gõ cửa mọi chiếc điện thoại
Ứng dụng giả mạo thuế và các hình thức lừa đảo VNeID là những phần mềm hoặc website được thiết kế giống ứng dụng, cổng thông tin chính thức của cơ quan nhà nước, nhằm đánh lừa người dùng cài đặt hoặc đăng nhập để kẻ xấu thu thập dữ liệu cá nhân, kiểm soát thiết bị và chiếm đoạt tài sản. Kẻ lừa đảo không còn nhắm riêng vào người nhẹ dạ mà là bất kỳ ai đang dùng dịch vụ công trực tuyến. Chúng giả danh cán bộ thuế, nhân viên văn phòng đăng ký đất đai, gọi điện yêu cầu “đồng bộ dữ liệu”, “cập nhật sổ đỏ lên VNeID” hoặc “xác thực tài khoản thuế điện tử”, rồi hướng dẫn truy cập đường link lạ và cài ứng dụng giả mạo. Đây không phải nguy cơ xa vời mà là kịch bản đã xảy ra với nhiều người dân lớn tuổi và doanh nghiệp.
Thủ đoạn tinh vi: Từ cuộc gọi giả mạo đến việc chiếm quyền điện thoại
Điểm đáng sợ của các cuộc tấn công này là kịch bản được dàn dựng rất kỹ. Đối tượng chọn đúng thời điểm doanh nghiệp vừa đăng ký hoặc cập nhật thông tin thuế để gọi điện, tự xưng cán bộ cơ quan thuế, báo hồ sơ “còn thiếu”, “cần cập nhật tiếp” hay phải “xác thực tài khoản thuế điện tử” rồi từng bước hướng dẫn như một quy trình nghiệp vụ thực. Ở phía người dân, có trường hợp kẻ lừa đảo giả danh nhân viên văn phòng đăng ký đất đai, yêu cầu đại diện gia đình lên trung tâm hành chính để “cập nhật sổ đỏ lên ứng dụng VNeID”, dù cơ quan chức năng khẳng định không hề có chủ trương gọi điện yêu cầu như vậy. Khi đã tạo được lòng tin, chúng gửi đường link chứa ứng dụng giả mạo, yêu cầu cấp quyền truy cập thiết bị, quét căn cước công dân gắn chip, nhận diện khuôn mặt, khai báo tài khoản ngân hàng; từ đó âm thầm theo dõi mọi thao tác, chiếm quyền kiểm soát thiết bị và tài khoản.
Dấu hiệu nhận diện: Đường link lạ, yêu cầu cập nhật đột ngột, tên ứng dụng sai sai
Muốn bảo vệ điện thoại, bước đầu tiên là tập thói quen nghi ngờ mọi yêu cầu “cập nhật”, “đồng bộ dữ liệu”, “xác thực tài khoản thuế điện tử” được gửi qua cuộc gọi, tin nhắn, Zalo hay mạng xã hội từ số lạ. Một dấu hiệu rõ ràng là đường link và tên miền kỳ quặc: kẻ xấu cố tình cài những từ như “dangkythuedientugov.com” cho giống trang nhà nước, nhưng địa chỉ kết thúc bằng .com, không thuộc hệ thống tên miền chính thức của cơ quan thuế. Tương tự, các ứng dụng giả mạo thuế và lừa đảo VNeID thường bắt chước biểu tượng, giao diện, nhưng tên có thể sai chính tả, thêm bớt chữ, hoặc yêu cầu quyền truy cập quá mức (truy cập SMS, danh bạ, màn hình…). Khi ai đó hối thúc bạn cài app qua file gửi trực tiếp, đường link ngoài kho ứng dụng, hoặc đòi chụp, gửi hình sổ đỏ, căn cước công dân qua mạng xã hội, đó là dấu hiệu đỏ mà bạn phải dừng ngay thao tác.
Ứng dụng giả mạo có thể làm gì với điện thoại và tiền của bạn?
Điều nhiều người đánh giá thấp là sức tàn phá của một ứng dụng giả mạo thuế hay công cụ liên quan VNeID. Khi bạn truy cập website giả hoặc cài app theo hướng dẫn, đối tượng có thể yêu cầu bạn cung cấp thông tin doanh nghiệp, tài khoản ngân hàng, quét CCCD gắn chip, nhận diện khuôn mặt và cấp quyền truy cập thiết bị. Qua đó, chúng thu thập đầy đủ dữ liệu định danh, thông tin bảo mật, theo dõi từng thao tác, từng bước chiếm quyền kiểm soát thiết bị và tài khoản ngân hàng. Nguy hiểm hơn, có trường hợp kẻ lừa đảo yêu cầu chuyển một khoản tiền vào chính tài khoản của doanh nghiệp với lý do “xác minh vốn lưu động”, khiến nạn nhân mất cảnh giác; sau đó lợi dụng thông tin và thiết bị đã bị kiểm soát để chiếm đoạt tiền khi phát sinh các bước xác thực tiếp theo. Khi để malware bám vào điện thoại, bạn không còn là người duy nhất điều khiển thiết bị của mình nữa.
Chiến lược tự vệ: 4 nguyên tắc vàng để không trở thành nạn nhân
Muốn không thành nạn nhân, bạn phải coi điện thoại như “két sắt số” và áp dụng kỷ luật bảo vệ nghiêm ngặt. Một là, chỉ tải ứng dụng thuế điện tử, VNeID hoặc eTax Mobile từ kho ứng dụng chính thức và thực hiện thủ tục thuế tại cổng Thuế điện tử chính thức, luôn kiểm tra kỹ địa chỉ website trước khi đăng nhập. Hai là, tuyệt đối không truy cập đường link, website hoặc cài đặt bất kỳ ứng dụng nào do người lạ gửi với lý do “cập nhật”, “đồng bộ dữ liệu”, “xác thực tài khoản thuế điện tử”. Ba là, không cung cấp mật khẩu, mã OTP, thông tin tài khoản ngân hàng, hình ảnh CCCD, sổ đỏ qua điện thoại, tin nhắn, mạng xã hội hoặc website không rõ nguồn gốc. Bốn là, nếu đã lỡ cung cấp thông tin hoặc cài ứng dụng lạ, hãy lập tức liên hệ ngân hàng khóa tài khoản, lưu toàn bộ bằng chứng và trình báo công an nơi gần nhất để được hướng dẫn xử lý. Đây không chỉ là khuyến nghị, mà là “quy trình sinh tồn số” mà mỗi người dùng điện thoại phải thuộc lòng.
