Phối hợp an ninh phải bắt đầu từ phòng ngừa
Phối hợp bảo vệ công trình năng lượng là cơ chế để lực lượng công an và doanh nghiệp vận hành cùng nhận diện, ngăn ngừa và xử lý rủi ro đối với cơ sở, hoạt động sản xuất và nguồn cung thiết yếu. Ngày 5/11, Công an TP.HCM, Tổng Công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) và Tổng CTCP Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (PTSC) ký kế hoạch phối hợp bảo đảm an ninh, trật tự và an toàn dầu khí. Đây là bước đi cần thiết, bởi bảo vệ hạ tầng dầu khí không thể chỉ dựa vào lực lượng bảo vệ tại từng cơ sở; nguy cơ có thể phát sinh đồng thời ở con người, quy trình vận hành, dữ liệu và mạng lưới cung ứng. Kế hoạch cụ thể hóa chương trình phối hợp giữa Bộ Công an và PETROVIETNAM cho giai đoạn 2026-2030, đặt an ninh năng lượng trong mối liên hệ trực tiếp với an toàn kinh tế và đời sống.
Bảo vệ cả chuỗi hạ tầng, không chỉ một điểm
Trọng tâm thỏa thuận là bảo vệ công trình dầu khí, kho cảng, hệ thống tồn trữ, vận chuyển và phân phối xăng dầu, cùng các dự án năng lượng trọng điểm và dự án có yếu tố nước ngoài. Cách tiếp cận theo chuỗi này đáng chú ý: sự cố tại một mắt xích có thể ảnh hưởng đến nhiều khâu sau đó, từ lưu trữ đến cung ứng. Bởi vậy, bảo vệ công trình năng lượng cần kết hợp trao đổi thông tin, đánh giá và dự báo tình hình với các biện pháp an ninh tại chỗ. Hai bên doanh nghiệp nắm rõ thiết kế, quy trình và điểm yếu vận hành; công an có chức năng chuyên môn để nhận diện, xác minh và xử lý các nguy cơ về an ninh, trật tự. Ghép hai nguồn năng lực ấy có thể giúp chuyển trọng tâm từ ứng phó sau sự cố sang phát hiện sớm.
Kế hoạch cũng bao gồm bảo vệ an ninh nội bộ, bí mật nhà nước, phòng chống tội phạm kinh tế, an ninh mạng, an toàn thông tin và dữ liệu. Các bên dự kiến huấn luyện lực lượng bảo vệ, diễn tập phòng cháy chữa cháy, cứu nạn cứu hộ, phòng chống khủng bố, ứng phó thiên tai và tình huống khẩn cấp. Việc đưa an ninh mạng vào cùng một khuôn khổ với an toàn vật lý là hợp lý: vận hành năng lượng ngày càng phụ thuộc vào hệ thống thông tin, nên bảo vệ cổng, kho hay đường ống thôi chưa đủ. Kế hoạch còn tính đến các rủi ro mới trong chuyển dịch năng lượng, trong đó có phát triển điện gió ngoài khơi.
Cơ chế chỉ có giá trị khi được duy trì
Thỏa thuận xuất hiện khi tình hình chính trị, kinh tế thế giới và khu vực còn phức tạp, trong khi nguy cơ về an ninh năng lượng, tấn công mạng và an toàn công trình tăng lên. Tuy nhiên, ký kết chỉ là điểm khởi đầu. Theo kế hoạch, Phòng An ninh kinh tế Công an TP.HCM, Văn phòng PTSC và Ban Khoa học công nghệ và An toàn PVOIL sẽ làm đầu mối thường trực, theo dõi, hướng dẫn, đôn đốc và đánh giá triển khai. Kế hoạch có thời hạn năm năm, được đánh giá hằng năm, sơ kết giữa kỳ và tổng kết vào năm 2030. Những mốc này tạo cơ sở để kiểm tra tiến độ, nhưng hiệu quả thực chất sẽ phụ thuộc vào việc thông tin được chia sẻ kịp thời và phương án phối hợp được diễn tập, cập nhật thường xuyên.
Ý nghĩa với người dân không nằm ở nghi thức ký kết mà ở việc duy trì hoạt động sản xuất và bảo đảm nguồn cung xăng dầu cho nền kinh tế. PVOIL và PTSC được dự báo đạt tổng doanh thu gần 300.000 tỷ đồng trong năm 2026, tương đương khoảng 25% tổng doanh thu toàn Tập đoàn. Quy mô đó cho thấy tầm quan trọng của hai doanh nghiệp trong hệ thống năng lượng, đồng thời nhấn mạnh cái giá của một sự gián đoạn kéo dài. Kết luận: cơ chế công an–doanh nghiệp là lớp bảo vệ cần thiết cho hạ tầng dầu khí, nhưng chỉ đáng tin cậy khi trách nhiệm đầu mối, chia sẻ thông tin và diễn tập chuyển thành công việc đều đặn, đo lường được.
