Chương trình đi bộ toàn quốc: định nghĩa và quy mô chưa từng có
Chương trình đi bộ toàn quốc “Cùng Việt Nam tiến bước” là một chiến dịch vận động quần chúng tham gia đi bộ đồng loạt trên khắp các địa phương, kết hợp rèn luyện thể chất, củng cố sức khỏe cộng đồng, tăng cường đoàn kết xã hội và nâng cao ý thức bảo vệ môi trường thông qua từng bước chân được tích lũy tập thể.Ở góc độ sức khỏe cộng đồng, đây không còn là một hoạt động thể thao ngắn ngày mà là lời tuyên bố: người Việt sẵn sàng thay đổi thói quen vận động nếu có môi trường và tinh thần đủ hấp dẫn. Sáng 30-8, chương trình được tổ chức tại Quảng trường 16 tháng 4 ở Khánh Hòa với sự phối hợp của ngành văn hóa, công an, y tế và chính quyền địa phương. Cùng thời điểm, Lạng Sơn huy động khoảng 7.000 người tham gia trên tuyến đường Hùng Vương và các xã trong tỉnh, trong khi tại Quảng trường Nhà hát thành phố Hải Phòng có hơn 3.000 người cùng bước đi trong không khí sôi nổi. Chỉ ba điểm cầu đã ghi nhận hơn 11.000 người tham gia, đủ cho thấy sức hút của phong trào rèn luyện thể chất này.
Sức khỏe cộng đồng: từ rèn luyện thể chất đến xây dựng lối sống lành mạnh
Điều đáng quan sát ở “Cùng Việt Nam tiến bước” là cách chương trình đặt sức khỏe cộng đồng ở vị trí trung tâm thay vì coi đó là lợi ích phụ. Lãnh đạo ngành văn hóa, thể thao đã nhấn mạnh ý nghĩa của việc thường xuyên rèn luyện thể dục, thể thao để nâng cao sức khỏe, kêu gọi cán bộ, chiến sĩ và người dân tích cực tập luyện, xây dựng cộng đồng khỏe mạnh, đoàn kết, văn minh và lan tỏa lối sống xanh. Tại Lạng Sơn, phát biểu khai mạc khẳng định đây là hoạt động rèn luyện thể chất có ý nghĩa thiết thực, nhằm tăng cường tình đoàn kết và lan tỏa lối sống tích cực, lành mạnh. Ở Hải Phòng, thông điệp “10 tỷ bước xanh - Vì Việt Nam vững bền” được nhấn mạnh như một mục tiêu dài hơi: thúc đẩy phong trào toàn dân rèn luyện thân thể, nâng cao tinh thần chủ động chăm sóc sức khỏe và xây dựng lối sống lành mạnh. Câu nói đáng trích dẫn ở đây là: “Chương trình hướng tới thúc đẩy phong trào toàn dân rèn luyện thân thể, nâng cao tinh thần chủ động chăm sóc sức khỏe và xây dựng lối sống lành mạnh”. Nó biến mỗi bước chân thành một lựa chọn có ý thức cho sức khỏe tim mạch và tinh thần về lâu dài, dù điều đó đòi hỏi sự kiên trì chứ không chỉ là vài buổi sự kiện.
Đi bộ nhóm: sức mạnh của tinh thần đoàn kết và hành vi bền vững
Điểm khác biệt của chương trình đi bộ toàn quốc này so với việc tự tập luyện cá nhân nằm ở yếu tố đi bộ nhóm. Khi hơn 3.000 người tại Khánh Hòa cùng xuất phát trên quãng đường khoảng 1 km, gần 7.000 người tại Lạng Sơn đi bộ cự ly gần 2 km trên tuyến đường Hùng Vương, và hơn 3.000 người tại Hải Phòng nối dài thành đoàn trên các tuyến phố trung tâm, cảm giác “tôi đang tham gia vào điều lớn hơn chính mình” trở thành động lực mạnh cho việc duy trì rèn luyện thể chất. Chương trình được triển khai đồng loạt vào cùng khung giờ tại 34 tỉnh, thành phố trên cả nước, tạo nên một không gian tâm lý tích cực: người tham gia không đơn độc. Sự hiện diện của cán bộ, công chức, lực lượng vũ trang, đoàn viên, học sinh, sinh viên và người lao động cũng phá vỡ rào cản thế hệ, nghề nghiệp, khuyến khích mọi người chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ nhau trong quá trình vận động. Về lâu dài, đi bộ nhóm có thể trở thành thói quen xã hội giúp người dân tuân thủ lịch tập đều đặn, gắn kết hơn với cộng đồng và giảm cảm giác căng thẳng trong nhịp sống đô thị.
Môi trường và tinh thần "10 tỷ bước xanh": khi vận động gắn với trách nhiệm
Nếu chỉ dừng ở rèn luyện thể chất, chương trình đã là một nỗ lực đáng ghi nhận. Nhưng điều làm nên sức thuyết phục là việc gắn đi bộ với trách nhiệm môi trường và phát triển bền vững. Tại Khánh Hòa, hoạt động đi bộ được nhấn mạnh như một cách lan tỏa ý thức bảo vệ môi trường bên cạnh việc tăng cường gắn kết cộng đồng. Ở Lạng Sơn, yêu cầu bảo đảm vệ sinh môi trường được đặt ngang hàng với an ninh trật tự và an toàn giao thông trong quá trình tổ chức. Tại Hải Phòng, khẩu hiệu “10 tỷ bước xanh - Vì Việt Nam vững bền” được diễn giải rõ ràng: mỗi bước chân không chỉ là rèn luyện thể chất mà còn là hành động thiết thực khuyến khích người dân chọn lối sống năng động, thân thiện với môi trường. Theo mô tả từ ban tổ chức, việc tổ chức đi bộ đồng thời tại 34 tỉnh, thành phố còn nhằm hướng tới một dấu mốc Kỷ lục Guinness thế giới, qua đó khẳng định sức mạnh kết nối cộng đồng trên quy mô toàn quốc. Sự liên kết giữa vận động, giảm phát thải và mục tiêu Net Zero biến phong trào đi bộ nhóm thành một chiến lược sống xanh có chiều sâu chứ không chỉ là khẩu hiệu.
Làm thế nào để tối đa hóa lợi ích lâu dài từ phong trào đi bộ?
Điều đáng tiếc là nhiều người xem chương trình đi bộ toàn quốc như một sự kiện đẹp trong vài giờ, thay vì coi đó là điểm khởi đầu cho thói quen vận động bền vững. Để tối đa hóa lợi ích tim mạch và tinh thần, người tham gia cần biến cảm hứng từ những đoàn người trên Quảng trường 16 tháng 4 tại Khánh Hòa, đường Hùng Vương ở Lạng Sơn hay Quảng trường Nhà hát thành phố Hải Phòng thành lịch đi bộ hàng tuần với nhóm bạn, đồng nghiệp, hàng xóm. Chính quyền địa phương và các tổ chức đoàn thể nên tiếp tục duy trì những nhóm đi bộ cố định, gắn với phong trào “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại” như định hướng tại Lạng Sơn. Câu trích dẫn đáng nhớ là: “Qua đó, đưa phong trào ‘Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại’ đi vào chiều sâu, hiệu quả”. Nếu mỗi người giữ thói quen đi bộ định kỳ, kết hợp thêm nhân tố nhóm để hỗ trợ nhau, các lợi ích tim mạch, giảm nguy cơ bệnh mạn tính và nâng cao tuổi thọ sẽ không còn là khái niệm lý thuyết mà trở thành thành quả có thể đo được trên từng cộng đồng dân cư.
