Dầu nhờn giả là gì và vì sao chủ xe phải quan tâm?
Dầu nhờn giả là các sản phẩm dầu động cơ kém chất lượng vì bị cố ý cắt giảm phụ gia hoặc pha chế sai công thức, khiến chỉ tiêu kỹ thuật thực tế không đạt các mức chất lượng công bố trên bao bì, từ đó đe dọa trực tiếp đến độ bền, hiệu suất và độ an toàn vận hành của động cơ xe. Thông tin Đoàn Ngọc Cảnh, Phó Tổng giám đốc phụ trách sản xuất của một doanh nghiệp dầu nhờn, bị khởi tố vì tự ý cắt giảm phụ gia, sản xuất 82 xô dầu không đạt chất lượng công bố, là lời cảnh tỉnh rõ ràng: nguy cơ dầu nhờn giả không nằm ở đâu xa. Ngay cả trong nội bộ một công ty, khi người có quyền sản xuất lựa chọn lợi nhuận thay vì chất lượng, thì người chịu hậu quả cuối cùng vẫn là chủ xe, là khách hàng tưởng mình đang mua dầu “đạt chuẩn”.
Vụ JPWAY Việt Nam: Bài học đắt giá về dầu động cơ kém chất lượng
Theo cơ quan chức năng, Đoàn Ngọc Cảnh – Phó Tổng giám đốc phụ trách sản xuất của Công ty cổ phần JPWAY Việt Nam – đã tự ý cắt giảm nguyên liệu phụ gia khi tổ chức sản xuất một lô dầu nhờn mang nhãn hiệu JP Mitsu HD50, gồm 82 xô dầu nhờn không đạt chất lượng công bố. Việc cắt giảm phụ gia khiến thành phần sản phẩm không đạt các chỉ tiêu chất lượng ghi trên bao bì, đặc biệt là Tổng trị số kiềm (TBN) chỉ còn 3,2 mgKOH/g, trong khi nhãn công bố là 6 mgKOH/g. "Chỉ tiêu chất lượng được kiểm định chỉ đạt 53,33% so với mức công bố" là con số cho thấy mức độ nghiêm trọng: về bản chất, đây là dầu động cơ kém chất lượng được “ngụy trang” dưới vỏ bọc sản phẩm đạt chuẩn, và hành vi này bị xác định có dấu hiệu sản xuất hàng giả về giá trị sử dụng, công dụng.
Nguy cơ tiềm ẩn khi dùng dầu nhờn giả và tín hiệu cần cảnh giác
Khi dầu nhờn bị cắt giảm phụ gia, khả năng bảo vệ, tẩy rửa và trung hòa axit của dầu sụt giảm rõ rệt. Lô dầu JP Mitsu HD50 có chỉ số TBN chỉ đạt 53,33% mức công bố là minh chứng cụ thể: trên nhãn là một chuyện, bên trong can dầu là chuyện khác. Dầu động cơ kém chất lượng như vậy có nguy cơ không đáp ứng yêu cầu bôi trơn ở điều kiện làm việc nặng, dễ dẫn đến mài mòn, bám cặn, tăng nhiệt và suy giảm hiệu suất vận hành. Về góc độ chủ xe, nhiều người sẽ chỉ nhận ra qua các dấu hiệu gián tiếp: xe ì hơn, nóng bất thường, tiêu hao nhiên liệu tăng. Nhưng căn nguyên nằm ở chỗ dầu nhờn giả hoặc dầu bị “rút ruột” phụ gia đã cắt giảm tuổi thọ của động cơ một cách âm thầm, khiến chi phí bảo dưỡng và sửa chữa về lâu dài tăng lên rõ rệt.
Phát hiện dầu giả: Đừng chỉ tin vào nhãn mác và quảng cáo
Trường hợp lô dầu JP Mitsu HD50 chỉ đạt TBN 3,2 mgKOH/g so với mức công bố 6 mgKOH/g cho thấy một thực tế: chỉ nhìn nhãn mác, chủ xe không thể biết mình đang đổ dầu gì vào động cơ. Cơ quan chức năng phải dùng kiểm định chuyên sâu mới phát hiện được sự chênh lệch này, đồng nghĩa với việc người dùng cần thay đổi cách nhìn. Phát hiện dầu giả không thể dừng ở việc nhìn màu dầu hay nghe lời quảng cáo. Chủ xe cần chú ý sự đồng nhất trong thông tin trên bao bì, hạn sử dụng, lô sản xuất, và thái độ của người bán. Những bất thường như giá rẻ khó tin, bao bì in mờ, tem không sắc nét… luôn là tín hiệu phải đặt dấu hỏi. Quan trọng hơn, hãy hiểu rằng dầu nhờn giả ngày càng tinh vi, nên thái độ hoài nghi và kiểm tra kỹ là tuyến phòng thủ đầu tiên của chính bạn.
Bài học cho chủ xe: Bảo vệ động cơ bắt đầu từ ý thức mua hàng
Việc Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Cao Bằng khởi tố vụ án, khởi tố bị can Đoàn Ngọc Cảnh để điều tra về tội "Sản xuất, buôn bán hàng giả" cho thấy pháp luật không khoan nhượng với dầu nhờn giả. Nhưng trông chờ hoàn toàn vào cơ quan chức năng là chưa đủ. Khi một lô dầu động cơ kém chất lượng có thể lọt ra thị trường, mỗi chủ xe cần coi quyết định mua dầu là quyết định bảo vệ tài sản của mình. Hãy ưu tiên mua dầu chính hãng, luôn kiểm tra kỹ thông tin sản phẩm, và xem mỗi lần thay dầu là một lần “kiểm toán” sức khỏe động cơ. Khi ý thức cộng đồng tăng lên, những người có ý định cắt giảm phụ gia, sản xuất dầu nhờn không đạt chất lượng công bố sẽ mất dần đất sống, và thị trường dầu nhờn sẽ trở nên an toàn hơn cho cả người dùng lẫn các doanh nghiệp làm ăn nghiêm túc.
