Camera là hạ tầng an ninh của nông thôn mới
Camera an ninh nông thôn là hệ thống thiết bị giám sát tại các tuyến đường, nút giao và không gian công cộng, hỗ trợ phát hiện, xác minh sự việc và giúp lực lượng chức năng quản lý địa bàn. Giá trị của mô hình không nằm ở số mắt camera đơn thuần, mà ở cách cộng đồng biến hình ảnh thành thông tin hữu ích để phòng ngừa và xử lý vi phạm. Tại Lai Châu, hội nghị sơ kết mô hình camera an ninh trong xây dựng nông thôn mới đã nhìn lại kết quả triển khai ở xã Phong Thổ và bàn giải pháp duy trì, nhân rộng. Mô hình khởi động từ tháng 12/2025, lắp camera tại 8 vị trí trọng điểm thuộc 7 trong tổng số 30 thôn, bản. Đây là cách tiếp cận đáng chú ý: tập trung vào những nơi cần giám sát thay vì chạy theo độ phủ hình thức, đồng thời đặt an ninh cơ sở vào cùng chương trình phát triển nông thôn.
Từ hình ảnh đến khả năng xử lý vụ việc
Camera tạo thêm “tai mắt” cho công an xã, nhất là ban đêm và ở những khu vực không thể bố trí cán bộ thường xuyên. Hình ảnh hỗ trợ theo dõi người, phương tiện, xác định thời gian, địa điểm và hướng di chuyển; nhờ đó, việc xác minh có thể chủ động và kịp thời hơn. Từ tháng 12/2025, hệ thống tại Phong Thổ đã giúp lực lượng công an có căn cứ rà soát, xác minh và xử lý hai vụ việc với hai đối tượng liên quan đến hành vi cố ý gây thương tích và sử dụng trái phép vũ khí quân dụng. Con số này cho thấy camera không thay thế công tác điều tra hay tuần tra, nhưng có thể rút ngắn khâu lần tìm manh mối. Muốn hiệu quả bền vững, địa phương cần chọn đúng điểm lắp đặt, duy trì thiết bị và gắn dữ liệu camera với quy trình tiếp nhận, kiểm tra, xử lý thông tin rõ ràng.
Kiều Phú cho thấy sức mạnh của camera cộng đồng
Ở Kiều Phú, camera được đưa vào phong trào xây dựng nông thôn mới như một phần của việc cùng chăm lo không gian sống và trật tự địa phương. Xã lắp 106 mắt trên các trục đường lớn, vận động nguồn lực xã hội hóa để lắp thiết bị tại đình, chùa, nhà văn hóa và điểm công cộng; các hộ có camera hướng ra đường được vận động chia sẻ dữ liệu với công an. Toàn xã hiện có hơn 5.000 mắt camera. Điểm đáng học hỏi không chỉ là quy mô, mà là cách kết nối thiết bị công cộng với camera sẵn có trong dân. Mô hình camera cộng đồng có thể mở rộng tầm quan sát mà không đòi hỏi chính quyền phải tự lắp mọi thiết bị. Tuy nhiên, sự tham gia cần đi cùng hướng dẫn sử dụng dữ liệu có trách nhiệm, phân định quyền truy cập và bảo đảm thông tin phục vụ đúng mục tiêu giữ gìn an ninh, trật tự.
Phối hợp và duy trì mới quyết định hiệu quả
Một hệ thống camera chỉ hữu ích khi có người chịu trách nhiệm vận hành. Chính quyền cần lựa chọn vị trí, huy động nguồn lực và duy trì mô hình; lực lượng công an hướng dẫn khai thác hình ảnh, tiếp nhận thông tin và xác minh vụ việc; người dân góp phần giám sát, chia sẻ dữ liệu phù hợp và phản ánh dấu hiệu bất thường. Sự phối hợp giữa ba bên là nền móng để công nghệ trở thành năng lực an ninh cơ sở, thay vì những thiết bị lắp xong rồi bỏ đó. Tại hội nghị sơ kết ở Lai Châu, đại diện Bộ Công an biểu dương nỗ lực của công an tỉnh, chính quyền và nhân dân Phong Thổ, đồng thời đề nghị tiếp tục gắn bảo đảm an ninh, trật tự với phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng nông thôn mới. Kiều Phú cũng định hướng tiếp tục lắp camera trong kế hoạch chỉnh trang 18 thôn. Hướng đi đúng không phải là đếm thêm mắt máy, mà là giữ cho mạng lưới được vận hành minh bạch, bền bỉ và có ích cho người dân.
