Từ giấc mơ Mỹ truyền thống đến thế hệ trẻ sống cho hiện tại
Khủng hoảng nhà ở Mỹ là tình trạng chi phí nhà ở tăng nhanh khiến ngày càng nhiều người trẻ không còn khả năng hoặc niềm tin để mua nhà, buộc họ phải trì hoãn giấc mơ sở hữu bất động sản, điều chỉnh lại ưu tiên tài chính và chấp nhận một phiên bản giấc mơ Mỹ truyền thống mới, tập trung nhiều hơn vào trải nghiệm sống thay vì tài sản vật chất lâu dài. Trong một khảo sát tài chính với 4.090 người Mỹ từ 18–65 tuổi thực hiện vào tháng 7, khoảng 6 trên 10 người cho rằng “được tận hưởng cuộc sống” mới là thước đo tiến bộ tài chính, gấp hơn hai lần tỷ lệ 27% xem sở hữu nhà là chỉ dấu tương tự. Câu trả lời của họ nói lên một thực tế khó chấp nhận: khi con đường đến nhà riêng và nghỉ hưu an nhàn trở nên mờ mịt, thước đo thành công buộc phải đổi hướng.
Người trẻ mua nhà: mục tiêu xa vời trong thị trường bất động sản đắt đỏ
Dù thế hệ Gen Z và thế hệ millennials bất động sản vẫn xem nhà riêng là cột mốc quan trọng, họ ngày càng tin rằng mục tiêu này nằm ngoài tầm với. Chi phí nhà ở tăng, lạm phát dai dẳng và đường đi đến sở hữu nhà, hết nợ, nghỉ hưu thoải mái trở nên khó đoán, khiến niềm tin bị bào mòn. Báo cáo nghiên cứu toàn cầu về nhà ở cho thấy ở Bắc Mỹ, gần một nửa người chưa có nhà tại Mỹ (42%) không nghĩ mình sẽ có nhà riêng trong đời. Khi ngay cả tầng lớp trung lưu cũng bị gạt khỏi thị trường, việc người trẻ Mỹ chọn thuê nhà dài hạn và thẳng thắn nói “mua nhà để sau” không còn là câu chuyện lười biếng hay thiếu trách nhiệm, mà là phản ứng hợp lý trước một hệ thống khiến họ thất bại ngay từ vạch xuất phát. Giấc mơ sở hữu nhà đang biến thành đặc quyền của số ít, không còn là chuẩn sống phổ thông.
Ưu tiên trải nghiệm: sống hết mình dù phải chấp nhận rủi ro tài chính
Khi ngôi nhà riêng ngày càng xa, người trẻ Mỹ chuyển trọng tâm sang điều họ kiểm soát được: cách sống hôm nay. Thay vì dồn lực cho khoản đặt cọc mua nhà và tiết kiệm hưu trí, họ đầu tư vào trải nghiệm – đi lại, ăn uống, gặp gỡ, thử nghiệm kinh doanh, du lịch. Khoảng 72% người thuộc nhiều thế hệ sẵn sàng làm chậm tiến độ tài chính để dành thời gian cho gia đình, du lịch và những trải nghiệm có ý nghĩa. Không ít người chấp nhận vay nợ để dự một sự kiện, đi một chuyến du lịch hay tham gia hoạt động vượt khả năng chi trả của mình. Lựa chọn này vừa là tuyên bố giá trị sống, vừa là sự thỏa hiệp trước bức tường bất động sản: khi tài sản dài hạn nằm ngoài tầm tay, họ chọn thu về ký ức và trải nghiệm, dù phải chấp nhận rủi ro tài chính lớn hơn và tương lai ít chắc chắn hơn.
Xu hướng toàn cầu: cắt giảm thiết yếu để trả giá cho một mái nhà
Câu chuyện người trẻ Mỹ không mua được nhà không phải ngoại lệ, mà là phần nổi của một khủng hoảng nhà ở toàn cầu. Theo một nghiên cứu nhà ở thực hiện tại 22 quốc gia, ba trong bốn người (75%) đã cắt giảm ít nhất một khoản chi tiêu trong năm qua để trang trải chi phí nhà ở. Sự đánh đổi không còn nằm ở những khoản xa xỉ, mà chạm đến nhu cầu thiết yếu: 33% giảm chi tiền cho thực phẩm, 32% phải dùng đến tiền tiết kiệm hoặc quỹ dự phòng, và 13% trì hoãn hoặc né tránh khám chữa bệnh để có chỗ ở. Tệ hơn, gần một nửa số người trên toàn cầu cho biết chỉ một biến cố bất ngờ cũng có thể đe dọa khả năng duy trì chỗ ở của họ. Nhà ở, lẽ ra là nền tảng cho sức khỏe và an ninh tài chính, lại trở thành nguyên nhân khiến hàng triệu gia đình suy giảm chất lượng sống và sống trong trạng thái căng thẳng thường trực.
Giấc mơ Mỹ truyền thống cần được viết lại
Giấc mơ Mỹ truyền thống từng gói gọn trong công thức: học trường tốt, có việc làm ổn định, mua nhà, lập gia đình, nghỉ hưu an nhàn. Hôm nay, công thức đó không còn phù hợp với thực tế của thế hệ trẻ. Khi chi phí nhà ở tăng chóng mặt và hệ thống nhà ở bị nhiều người đánh giá là đã “đổ vỡ hoặc không vận hành hiệu quả”, giấc mơ phải được viết lại theo hướng con người hơn, không chỉ xoay quanh sở hữu bất động sản. Đáng chú ý, tổ chức nghiên cứu nhà ở kêu gọi chính phủ biến lời hứa thành lộ trình cụ thể, doanh nghiệp mở rộng cơ hội tài chính nhà ở và cộng đồng dùng tiếng nói, kỹ năng, mạng lưới để thúc đẩy giải pháp bền vững. Chừng nào nhà ở vẫn là đặc quyền, người trẻ Mỹ sẽ tiếp tục chọn sống hết mình cho hiện tại. Vấn đề không phải họ “ích kỷ”, mà là một giấc mơ tập thể không còn khả năng bao trùm đa số.
