Formnext Asia Shenzhen: nơi Trung Quốc phô diễn hệ sinh thái in 3D hoàn chỉnh
Formnext Asia Shenzhen là một sự kiện ngành in 3D tập trung vào việc trưng bày toàn bộ chuỗi giá trị của sản xuất bồi đắp, từ máy in 3D tiêu dùng, máy in 3D kim loại đến vật liệu, phần mềm, kiểm soát chất lượng và các nhà máy in quy mô lớn, phản ánh mức độ trưởng thành của hệ sinh thái in 3D tại Trung Quốc và định hướng cho công nghệ in 3D công nghiệp trong tương lai. Quan điểm rõ ràng sau kỳ Formnext Asia Shenzhen gần đây là: Trung Quốc không còn “đuổi theo” mà đã xây xong một nền tảng in 3D toàn diện, sẵn sàng xuất khẩu mô hình sản xuất mới ra thế giới. Sự kiện lần thứ sáu diễn ra tại Shenzhen World Exhibition & Convention Center, với 330 doanh nghiệp trên diện tích 20.000 m², là kỳ lớn nhất từ trước tới nay. Điều đáng nói không phải chỉ là số lượng, mà là cách các thành phần – thiết bị, vật liệu, phần mềm, dịch vụ sản xuất – ăn khớp với nhau quanh các ứng dụng cụ thể như đồ chơi, giày dép, điện tử và linh kiện cho AI.
Hall 15: in 3D tiêu dùng đã trở thành hạ tầng sản xuất
Trung tâm của Formnext Asia Shenzhen là Hall 15, nơi in 3D tiêu dùng chiếm thế thượng phong với mật độ chưa từng thấy. Dọc các lối đi là đồ chơi, mô hình nhân vật, tượng trang trí và vô số farm in quy mô hàng nghìn máy; desktop zone và khu vực print farm đã tăng gấp đôi số lượng doanh nghiệp so với năm trước. Theo dữ liệu tại hội nghị print-farm, có khoảng 390.000 máy in đang vận hành trong các farm ở Trung Quốc, trong đó khoảng 350.000 là hệ thống của Bambu Lab. Đây không còn là thế giới “maker” hay hobby: đó là hạ tầng sản xuất giá rẻ, linh hoạt, đủ sức đẩy giá dịch vụ xuống rất thấp và rút ngắn vòng đời khác biệt sản phẩm. Hệ quả tiêu cực đã lộ diện: thị trường dịch vụ in trở nên mang tính hàng hóa, công suất máy tăng nhanh hơn nhu cầu, giá và biên lợi nhuận đều suy giảm, còn thời gian một thiết kế mới giữ được lợi thế thì ngắn đi thấy rõ.
Creality, AxiLoop và bước nhảy vọt về đa vật liệu trong in 3D tiêu dùng
Trong bối cảnh in 3D tiêu dùng trở thành nền sản xuất, các nhà sản xuất máy in đang cạnh tranh bằng khả năng xử lý vật liệu và quy trình. Creality trình làng K3, máy FFF với hệ thống thay nozzle tự động: có thể thay nozzle trong 5 giây, chuyển màu hoặc vật liệu dưới 15 giây, đạt độ chính xác 25 μm với 37 cảm biến theo dõi, và cho phép chạy từ TPU 80A mềm đến các polymer cứng, đồng thời tuyên bố chi phí bảo trì thấp hơn khoảng 4,5 lần so với extruder tiêu chuẩn. Đây là một câu nói trích dẫn được: “Hệ thống K3 của Creality có thể thay nozzle trong 5 giây và chuyển vật liệu dưới 15 giây, với độ chính xác 25 μm nhờ 37 cảm biến.” Song song, AxiLoop (thuộc Shenzhen XIKOE Industrial) mang đến MC8 với tám đầu in độc lập, mỗi đầu gắn cuộn vật liệu riêng và tự động nạp, dỡ; hãng khẳng định giảm mười lần lượng purge và tăng mười lần năng suất so với các hệ thống đa vật liệu điển hình. Nếu các farm in có thể dùng những máy như vậy ở quy mô hàng trăm, hàng nghìn chiếc, thì “đa vật liệu” không còn là đặc quyền của công nghệ in 3D công nghiệp mà trở thành tiêu chuẩn mới trong in 3D tiêu dùng.
Máy in 3D kim loại khổ lớn và kỷ nguyên laser xanh in đồng
Đi xa khỏi khu đồ chơi và giày dép, Formnext Asia Shenzhen vẫn dành một phần không nhỏ cho công nghệ in 3D công nghiệp, với trọng tâm là máy in 3D kim loại và hạ tầng nhà máy. Xi’an Youhu Zhirong giới thiệu hệ thống APX-L3001, sử dụng công nghệ laser wire-feed với vùng làm việc tới 3 mét, kết hợp laser 18 kW, cơ cấu sáu trục và điều khiển vòng kín, hướng tới ứng dụng DED và sửa chữa các chi tiết kim loại lớn khó gia công bằng phương pháp truyền thống. Ở phía vật liệu và laser, các công ty laser xanh mang tới những bước tiến rõ rệt trong in đồng: Addireen trưng bày các tấm cold plate đồng cho GPU, CPU, module quang và điện tử công suất ô tô, đồng thời giới thiệu hệ thống XH-M350G-2HR với hai laser xanh dùng để sản xuất đầy khay linh kiện đồng. Kings3D thông qua công ty con Laseradd đưa ra DiMetal-300G, máy 500 W single-mode chuyên cho đồng nguyên chất, hợp kim đồng và vật liệu có độ phản xạ cao. Khi mọi thành phần từ nguồn laser, đầu quét, optics đến CT công nghiệp, sàng bột và hệ thống hút đều hiện diện tại cùng một hội trường, có thể nói Trung Quốc đã xây được một “stack” hoàn chỉnh cho in kim loại phục vụ AI, điện tử và năng lượng.
Tương lai ngành in 3D: đi theo Trung Quốc hay chọn con đường riêng?
Điều gây tranh luận sau Formnext Asia Shenzhen là câu hỏi: những gì diễn ra tại Thâm Quyến có phải là tương lai chung của ngành in 3D hay chỉ là một hiện tượng mang màu sắc Trung Quốc? Ở phương Tây, tăng trưởng ngành vẫn dựa nặng vào quốc phòng, hàng không, vũ trụ – những lĩnh vực trả tốt nhưng hẹp. Trong khi đó, Thâm Quyến xây một mô hình khác: tầng đáy là in 3D tiêu dùng và prosumer, ở giữa là các farm in hoá hàng hóa dịch vụ sản xuất, tầng trên là công nghệ in 3D công nghiệp trong điện tử, AI, khuôn mẫu và máy móc. Đường hướng này không phải không có rủi ro – nguồn cung có thể vượt xa nhu cầu, khiến giá và biên lợi nhuận tiếp tục bị bào mòn. Một số người đánh giá cơn sốt giày in 3D là “85% hype, 15% cơ hội thật”. Nhưng nếu Thâm Quyến tiếp tục thu hút đông đảo doanh nghiệp và khách tham dự, không loại trừ khả năng đây sẽ trở thành sự kiện ngành in 3D quan trọng nhất toàn cầu, buộc các nhà sản xuất, kỹ sư và chuyên gia AM phải quyết định: học theo mô hình Trung Quốc, hay kiên trì với những thị trường ngách giá trị cao của riêng mình.
