An toàn số bắt đầu từ những kết nối không gây tổn thương
Ngày hội An toàn trực tuyến là không gian trải nghiệm cộng đồng giúp trẻ em, thanh thiếu niên và người lớn học cách nhận diện rủi ro, thực hành kỹ năng tự bảo vệ và xây dựng những kết nối an toàn trên môi trường số. Tối 31/10, sự kiện diễn ra tại Hà Nội trong khuôn khổ chiến dịch “Không Một Mình” 2026, mở đầu chuỗi hoạt động mang thông điệp “Kết nối không tổn thương”. Điểm đáng chú ý của thông điệp này là nó mở rộng cách nhìn về an toàn trực tuyến: không chỉ là tránh lừa đảo hay giữ kín thông tin, mà còn là cách mỗi người giao tiếp, tôn trọng ranh giới và đối xử với nhau trên mạng. Vì vậy, bảo vệ trẻ em không thể giao phó riêng cho trẻ; gia đình, nhà trường, cơ quan quản lý, tổ chức xã hội và doanh nghiệp đều cần góp phần tạo nên môi trường số an toàn, lành mạnh.
Chiến dịch năm nay tiếp nối hành trình khởi động từ năm 2025 và mở rộng trên phạm vi 34 tỉnh, thành phố. Chỉ sau hai tuần phát động, hơn 1.450 trường học đã hưởng ứng, hơn 1.800 buổi workshop, tọa đàm và hoạt động tương tác được tổ chức, còn hơn 4.400 ứng viên đăng ký chương trình Đại sứ An toàn số học đường. Những con số ấy cho thấy bảo vệ trẻ em trên mạng có thể trở thành việc chung khi trường học và cộng đồng cùng tham gia, thay vì chỉ dừng ở lời nhắc trẻ phải cẩn thận.
Trải nghiệm để biết cách nhận diện và tìm hỗ trợ
Thay vì chỉ truyền đạt quy tắc bằng lời, Ngày hội đưa người tham gia vào các tình huống gần với trải nghiệm sử dụng Internet hằng ngày. Tại khu vực tương tác công nghệ, trẻ em, học sinh và người dân có thể tập nhận diện nguy cơ, bảo vệ thông tin cá nhân và quyền riêng tư, đồng thời tìm hiểu cách ứng phó khi gặp tình huống có thể dẫn đến quấy rối trực tuyến. Các hoạt động cũng khuyến khích trẻ biết đặt giới hạn an toàn trong quan hệ trên mạng và chủ động tìm người có thể hỗ trợ mình.
Đây là hướng tiếp cận thuyết phục hơn việc lặp đi lặp lại những lời dặn như “đừng chia sẻ thông tin” hay “đừng tin người lạ”. Phát biểu tại lễ khai mạc, Thiếu tướng Lê Xuân Minh nhấn mạnh trẻ cần biết nhận ra tình huống bất thường, dừng lại khi thấy không an toàn và tìm đến người có thể giúp đỡ; người lớn cũng cần tạo niềm tin để các em dám kể cả khi đã mắc sai lầm. Mục tiêu không phải khiến trẻ sợ Internet, mà giúp các em có kỹ năng và điểm tựa để sử dụng mạng an toàn hơn.
Học sinh không chỉ tham gia mà còn lan tỏa thông điệp
Minishow “Kết nối học đường” là điểm nhấn giàu sức gợi của chương trình: 14 tiết mục do học sinh đến từ 7 trường biểu diễn đã biến chủ đề an toàn số thành câu chuyện gần gũi với bạn bè đồng trang lứa. Qua ca hát, nhảy múa và các màn trình diễn sáng tạo, học sinh truyền tải những thông điệp về tình bạn, sự tôn trọng và trách nhiệm trong mỗi kết nối. Các em không chỉ là người tiếp nhận kiến thức mà còn có thể chủ động lên tiếng, chia sẻ kỹ năng và hỗ trợ bạn bè.
Vai trò của học sinh được củng cố qua chương trình Đại sứ An toàn số học đường, nơi các em góp phần lan tỏa nội dung tích cực trong trường học và trên mạng xã hội. Cách làm này đáng được xem trọng: thông điệp bảo vệ trẻ em dễ đi vào đời sống hơn khi được truyền tải bằng tiếng nói và trải nghiệm của chính các em, thay vì chỉ qua những cảnh báo từ người lớn. Nhà trường vì thế không chỉ dạy kỹ năng mà còn cần nuôi dưỡng văn hóa để học sinh biết lên tiếng và đồng hành với nhau.
Năm phút trò chuyện mỗi ngày cũng là một lớp bảo vệ
Các hoạt động trải nghiệm sẽ khó tạo thành thay đổi lâu dài nếu thiếu sự đồng hành sau ngày hội. Phong trào “5 phút bên con” trong khuôn khổ chiến dịch khuyến khích cha mẹ và thầy cô dành ít nhất năm phút mỗi ngày để hỏi han, lắng nghe và trò chuyện với trẻ, kể cả về những điều các em gặp phải khi lên mạng. Một cuộc trò chuyện ngắn nhưng đều đặn có thể giúp người lớn nhận ra sớm khi trẻ đang lo lắng, gặp rắc rối hoặc cần được hỗ trợ.
Thông điệp “Kết nối không tổn thương” vì thế không chỉ dành cho trẻ em trên mạng. Đó còn là lời nhắc người lớn lắng nghe mà không vội phán xét, để trẻ có thể chia sẻ trước khi vấn đề trở nên nghiêm trọng. Ngày hội gợi ra một hướng đi thiết thực: kết hợp kỹ năng số, sự tôn trọng trong giao tiếp và những mối quan hệ tin cậy ngoài đời. Khi trẻ biết cách tự bảo vệ và biết mình có thể tìm đến ai, an toàn trực tuyến mới trở thành một phần của đời sống hằng ngày.
Kết luận, giá trị lớn nhất của Ngày hội “Không Một Mình” nằm ở lời kêu gọi biến bảo vệ trẻ em thành trách nhiệm chung, không phải gánh nặng riêng của các em. Gia đình cần trò chuyện, trường học cần đồng hành, còn mỗi người dùng mạng cần tôn trọng ranh giới của người khác. Đó là nền tảng để trẻ em và thanh thiếu niên tự tin học hỏi, kết nối và phát triển trong một môi trường số an toàn, lành mạnh.
