Ngày hội là nhịp cầu giữa cộng đồng và văn hóa
Ngày hội đại đoàn kết là dịp để người dân trong khu dân cư gặp gỡ, thắt chặt tình thân và cùng gìn giữ những giá trị văn hóa làm nên bản sắc chung. Sáng 5/11, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Đoàn công tác Trung ương dự Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc gắn với Ngày Văn hóa Việt Nam tại chùa Champabôrây, ấp Đa Lộc, xã Châu Thành, tỉnh Vĩnh Long. Việc kết hợp hai hoạt động khiến ngày hội không dừng ở nghi thức hay lời chúc mừng: đó còn là dịp để cộng đồng nhìn thấy điều mình cùng chia sẻ và những nét riêng cần trân trọng. Thông điệp ấy đặc biệt có sức nặng ở nơi nhiều dân tộc cùng sinh sống. Khi văn hóa được đặt cạnh tinh thần đoàn kết, sự khác biệt không bị xóa nhòa mà trở thành nền tảng để người dân hiểu nhau, gắn bó và cùng vun đắp quê hương.
Sự đa dạng của Kinh, Khmer và Hoa là tài sản chung
Ở Đa Lộc, tinh thần cộng đồng hiện lên từ đời sống thường ngày của người Kinh, Khmer và Hoa cùng sinh sống đoàn kết, gắn bó. Ấp có 709 hộ với 3.066 nhân khẩu; trong đó có 557 người Khmer và 214 người Hoa. Quy mô ấy cho thấy gắn kết không phải một khẩu hiệu trừu tượng, mà là mối quan hệ được hình thành giữa những gia đình, láng giềng và thế hệ cùng chia sẻ một địa bàn. Bản sắc địa phương còn được nuôi dưỡng qua Đờn ca tài tử, múa Chhay-dăm, đua ghe Ngo và các lễ hội truyền thống. Những hình thức nghệ thuật khác nhau cùng hiện diện, góp phần tạo nên câu chuyện văn hóa riêng của Vĩnh Long. Ngày hội có ý nghĩa khi giúp các giá trị ấy được gặp gỡ và lan tỏa, thay vì chỉ được nhắc đến như di sản tách rời khỏi đời sống cộng đồng.
Trao bản sắc cho thế hệ trẻ bằng trải nghiệm
Muốn người trẻ trân trọng cội nguồn, lời nhắc về truyền thống cần đi cùng cơ hội được nghe, xem và thực hành. Tại ngày hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh hoạt động văn hóa đại đoàn kết ở khu dân cư là nhịp cầu gắn kết cộng đồng, giúp thế hệ trẻ thêm yêu quê hương, tự hào về dân tộc và bồi đắp ý chí tự lực, tự cường. Vì vậy, giao lưu văn hóa, giáo dục truyền thống và việc trao truyền di sản cần có sự tham gia của gia đình, nhà trường, cơ sở văn hóa, nghệ nhân và chính cộng đồng. Đây cũng là cách để múa, nhạc, lễ hội hay tri thức dân gian không chỉ tồn tại trong ký ức của người đi trước. Khi thanh thiếu niên được tạo điều kiện học và thực hành, bản sắc trở thành điều các em có thể tự hào gìn giữ, đồng thời chia sẻ với bạn bè thuộc những cộng đồng khác.
Gắn kết cần đi cùng cơ hội tham gia cho mọi người
Một ngày hội ý nghĩa không thể chỉ được đo bằng không khí đông vui; giá trị lâu dài nằm ở việc mọi người có cơ hội tham gia và thụ hưởng đời sống văn hóa. Đa Lộc là địa bàn trung tâm của xã, có các trụ sở, trường học, chợ và cơ sở tín ngưỡng, tạo thuận lợi cho phát triển nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về xây dựng khu dân cư văn minh, an toàn, nghĩa tình và nâng chất lượng sống. Thông điệp tại ngày hội cũng nhấn mạnh cần quan tâm đến trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật, gia đình khó khăn và bà con ở địa bàn xa trung tâm; mọi người dân cần được tham gia, sáng tạo, thụ hưởng văn hóa. Đó là thước đo thiết thực của đoàn kết: không để ai đứng ngoài những hoạt động giúp cộng đồng hiểu nhau và cùng giữ gìn bản sắc.
Văn hóa làm cho đoàn kết bền lâu
Điểm đáng nhớ của Ngày hội đại đoàn kết ở Vĩnh Long là cách sự kiện kết nối tình làng nghĩa xóm với việc tôn vinh những sắc thái văn hóa cùng tồn tại trên một vùng đất. Ngày Văn hóa Việt Nam không đứng riêng như một dịp kỷ niệm, mà bổ sung chiều sâu cho thông điệp đoàn kết: tình cảm chung được nuôi dưỡng bằng sự thấu hiểu, còn bản sắc được gìn giữ nhờ nhiều cộng đồng cùng có tiếng nói. Để ý nghĩa ấy tiếp tục sau ngày hội, cần duy trì giao lưu, hỗ trợ nghệ nhân truyền dạy và mở thêm cơ hội cho người trẻ học hỏi di sản. Khi người Kinh, Khmer và Hoa có thể cùng chia sẻ văn hóa mà vẫn gìn giữ nét riêng, cộng đồng sẽ gắn bó trên nền tảng tôn trọng lẫn nhau. Đó mới là di sản sống mà ngày hội có thể để lại.
