Ba doanh nghiệp mỹ phẩm bị xử phạt: Cảnh báo cho cả thị trường

Xử phạt mỹ phẩm nội địa: câu chuyện không còn là cá biệt

Xử phạt mỹ phẩm nội địa là việc cơ quan quản lý áp dụng chế tài hành chính, buộc doanh nghiệp mỹ phẩm vi phạm quy định an toàn mỹ phẩm, quảng cáo, sản xuất hoặc kinh doanh phải nộp phạt tiền, thu hồi sản phẩm mỹ phẩm vi phạm và chấm dứt hành vi gây hại người tiêu dùng. Những vụ việc mới nhất liên quan đến Dược Mỹ phẩm Greencos, Muse Medical và Total Swiss Việt Nam cho thấy bức tranh đáng lo: từ điều kiện sản xuất không bảo đảm, quảng cáo mỹ phẩm như thuốc cho tới kinh doanh đa cấp mỹ phẩm sai luật. Đây không còn là vài “con sâu làm rầu nồi canh” mà là tín hiệu cảnh báo về cách doanh nghiệp nội địa đang đối mặt – đôi khi là đối phó – với quy định an toàn mỹ phẩm và luật bảo vệ người tiêu dùng.

Hành Tinh Xanh đổi tên thành Greencos: đổi vỏ nhưng có đổi chất?

Công ty Cổ phần Dược Mỹ phẩm Hành Tinh Xanh từng bị xử phạt 100 triệu đồng vào tháng 7/2024 do “không bảo đảm một trong các điều kiện sau khi đã được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm theo quy định của pháp luật”. Ngay sau đó, doanh nghiệp đổi tên thành Công ty Cổ phần Dược Mỹ phẩm Greencos. Vấn đề nằm ở chỗ, tên mới lại bị cho là có dấu hiệu gây nhầm lẫn với một doanh nghiệp khác cùng lĩnh vực cũng mang yếu tố “Dược Mỹ phẩm Greencos” và cùng đăng ký ngành sản xuất mỹ phẩm. Trong khi Luật Doanh nghiệp cấm đặt tên gây nhầm lẫn với doanh nghiệp đã đăng ký, việc “na ná” nhau như vậy không chỉ tạo rủi ro pháp lý mà còn khiến người tiêu dùng khó phân biệt đâu là thương hiệu từng bị xử phạt, đâu là doanh nghiệp hoàn toàn khác. Ở góc độ niềm tin, đổi tên sau xử phạt nhưng lại vướng nghi vấn nhầm lẫn thương hiệu đặt ra câu hỏi: doanh nghiệp đang ưu tiên quản trị chất lượng hay chỉ thay vỏ để né tiếng xấu?

Muse Medical: quảng cáo mỹ phẩm như thuốc và cái giá phải trả

Trong danh sách 16 tổ chức vi phạm lĩnh vực dược và mỹ phẩm do Sở Y tế TP.HCM công bố giai đoạn 1/8–15/8/2026, Công ty TNHH Muse Medical bị phạt ở mức cao nhất với 140 triệu đồng. Lý do không hề nhỏ: nội dung tiếp thị có thể khiến người tiêu dùng hiểu nhầm mỹ phẩm có tác dụng như thuốc – từ phòng, chữa bệnh đến điều chỉnh chức năng sinh lý cơ thể. Nghiêm trọng hơn, doanh nghiệp còn kinh doanh mỹ phẩm có công thức không đúng hồ sơ đã công bố, buộc phải thu hồi và tiêu hủy hai lô sản phẩm RECOVERY CELL CREAM và CELL SOLUTION SNOWFLAKES CELL. Đây là ví dụ điển hình cho vi phạm kinh doanh mỹ phẩm vừa đe dọa sức khỏe, vừa đánh tráo nhận thức người mua. Khi mỹ phẩm được nói như thuốc, ranh giới giữa làm đẹp và điều trị bị cố ý làm mờ, và người gánh rủi ro luôn là khách hàng.

Một phát biểu đáng chú ý là: "Công ty TNHH Muse Medical vừa bị Sở Y tế TP Hồ Chí Minh xử phạt 140 triệu đồng vì nhiều sai phạm trong hoạt động kinh doanh mỹ phẩm". Câu chuyện Muse Medical nhắc lại bài học: tuân thủ quy định an toàn mỹ phẩm không chỉ là thủ tục hành chính, mà là trách nhiệm trực tiếp với làn da, sức khỏe và túi tiền của người tiêu dùng. Thu hồi sản phẩm mỹ phẩm vi phạm là giải pháp bắt buộc, nhưng thiệt hại niềm tin thì khó mà “thu hồi” được.

Total Swiss Việt Nam: mặt trái của kinh doanh đa cấp mỹ phẩm

Nếu Muse Medical cho thấy rủi ro về nội dung và chất lượng sản phẩm, thì Công ty TNHH Total Swiss Việt Nam lại phơi bày những lỗ hổng trong kinh doanh đa cấp mỹ phẩm. Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã xử phạt công ty này 710 triệu đồng vì nhiều hành vi vi phạm pháp luật về quản lý hoạt động kinh doanh theo phương thức đa cấp và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Doanh nghiệp bị xác định không giao hợp đồng đầy đủ cho người tham gia, chỉ định đào tạo viên không đủ điều kiện, chi hoa hồng vượt trần 40% doanh thu bán hàng đa cấp trong năm và không tuân thủ quy định về doanh thu từ khách hàng ngoài mạng lưới. Nguy hiểm hơn, công ty bị nêu tên vì không thông báo rõ phạm vi sử dụng và thời hạn lưu trữ dữ liệu người tiêu dùng trước khi thu thập. Trong bối cảnh kinh doanh đa cấp mỹ phẩm ngày càng phổ biến, những vi phạm này báo hiệu rủi ro kép: người tham gia mạng lưới dễ bị dụ dỗ bởi hứa hẹn thu nhập, trong khi người mua hàng đối diện nguy cơ bị lạm dụng dữ liệu và thiếu thông tin hướng dẫn sử dụng sản phẩm.

Người tiêu dùng phải làm gì giữa ma trận thương hiệu và quy định?

Ba vụ việc liên tiếp – Hành Tinh Xanh đổi tên thành Dược Mỹ phẩm Greencos sau khi bị phạt, Muse Medical bị buộc thu hồi và tiêu hủy hai lô sản phẩm, nộp lại số tiếp nhận phiếu công bố, Total Swiss Việt Nam bị xử phạt nặng và yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm kinh doanh đa cấp mỹ phẩm – cho thấy hệ thống quy định an toàn mỹ phẩm và bảo vệ người tiêu dùng không hề thiếu luật, nhưng vấn đề nằm ở thực thi và ý thức tuân thủ. Đối với người tiêu dùng, bài toán không phải “sợ mỹ phẩm nội” mà là biết tự phòng vệ: kiểm tra kỹ tên doanh nghiệp, mã số lô, hồ sơ công bố, cảnh giác với quảng cáo mỹ phẩm như thuốc, và không dễ dàng tham gia mô hình đa cấp nếu thiếu hợp đồng, tài liệu rõ ràng. Khi thị trường còn nhiều vi phạm kinh doanh mỹ phẩm, lựa chọn khôn ngoan nhất là biến mình thành người mua hiểu luật, không chỉ người mua tin quảng cáo.