AI trong lớp học: xu hướng mới nhưng không phải vùng tự do
AI trong lớp học là việc học sinh sử dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo như Google Gemini hay ChatGPT ngay trong môi trường giáo dục để hỗ trợ đọc tài liệu, ôn tập, tạo câu hỏi luyện tập và thẻ ghi nhớ từ bài giảng, nhưng vẫn phải tuân thủ quy định của nhà trường và bảo đảm trung thực học thuật. Google vừa kích hoạt Gemini trên ứng dụng Classroom cho học sinh từ tiểu học đến trung học. Tuy nhiên, mở rộng này không có nghĩa mọi học sinh dưới 18 tuổi đều được quyền vào dùng tùy thích, vì học sinh chỉ có thể dùng những công cụ AI đã được quản trị viên nhà trường cấp quyền. Nói thẳng: AI đang trở thành trợ lý học tập, nhưng nó không biến lớp học thành nơi "muốn hỏi gì cũng được".
Google Gemini cho học sinh: trợ lý ôn tập ngay trong Classroom
Theo thông báo, Gemini trong Google Classroom được mở rộng cho học sinh K-12 (từ tiểu học đến hết trung học) và sinh viên ở mọi độ tuổi. Khi được cấp quyền, học sinh có thể truy cập tab Gemini ngay trong Classroom và dùng tài liệu môn học làm dữ liệu đầu vào để ôn tập. Từ chính file giáo viên cung cấp, Gemini hỗ trợ tạo câu hỏi luyện tập, thẻ ghi nhớ hoặc hướng dẫn học tập. Nếu trường cho dùng ứng dụng Gemini, học sinh còn có thể chọn tính năng “Learn with Gemini” từ các bài tập sắp đến hạn để nhận bộ câu hỏi luyện tập và thẻ ghi nhớ dựa trên nội dung môn học. Google cho biết, hệ thống này được triển khai toàn cầu ở những ngôn ngữ mà cả Classroom và Gemini cùng hỗ trợ. Điều này biến việc ôn tập thành quá trình tương tác, thay vì chỉ cắm đầu đọc lại vở ghi.
Quyền kiểm soát của nhà trường và ranh giới hỗ trợ – gian lận
Điểm quan trọng mà nhiều học sinh hay bỏ qua là: nhà trường mới là người quyết định AI trong lớp học được dùng đến đâu. Theo thiết kế của Google, học sinh chỉ dùng được những công cụ AI đã được quản trị viên của trường hoặc tổ chức giáo dục cấp quyền. Nhà trường có thể bật, tắt Gemini trong Classroom với từng nhóm người dùng, thậm chí chặn riêng học sinh dưới 18 tuổi. Ở bậc đại học và đào tạo nghề, quy định về ứng dụng công nghệ và AI cũng đã được ban hành chính thức, yêu cầu việc dùng AI phải bảo đảm tính trung thực, khách quan, tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ và phản ánh đúng năng lực người học. Nói cách khác, AI là công cụ hỗ trợ, không phải chiếc "máy làm bài hộ". Khi để AI viết thay, sao chép, bóp méo kết quả, bạn đã bước hẳn sang vùng gian lận chứ không còn là hỗ trợ học tập.
ChatGPT, Gemini để ôn tập: cách dùng hợp pháp và có ích
Ở bậc đại học và đào tạo nghề, các quy định mới về công nghệ và AI làm rõ rằng sinh viên được dùng công cụ như ChatGPT để hỗ trợ học, miễn là không dùng chúng để gian lận, đạo văn hay làm sai lệch kết quả đánh giá. Điều này đặt ra mô hình sử dụng mà học sinh phổ thông cũng nên học theo. Bạn có thể yêu cầu ChatGPT hoặc Gemini tóm tắt bài giảng, giải thích khái niệm khó, tạo bộ câu hỏi trắc nghiệm để tự kiểm tra hiểu bài, hoặc gợi ý cách lên kế hoạch ôn tập. Nhưng phần làm bài, lý giải, dẫn chứng vẫn phải do chính bạn suy nghĩ và viết. Một điểm mấu chốt của quy định là yêu cầu người học phải công khai việc sử dụng AI nếu nội quy nhà trường đòi hỏi; việc không công khai hoặc công khai thiếu là vi phạm. Học thông minh với AI nghĩa là dùng nó để soi đường, chứ không để đi thi hộ.
Kết luận: học sinh cần làm chủ AI chứ không để AI làm chủ mình
Việc Google mở rộng Gemini trong Google Classroom cho học sinh phổ thông, kể cả nhóm dưới 18 tuổi khi được cấp quyền, cho thấy AI trong lớp học sẽ không còn là chuyện xa lạ. Nhưng song song, hệ thống quy định về ứng dụng công nghệ và AI trong giáo dục đại học, đào tạo nghề đã nhấn mạnh rõ: AI chỉ là công cụ hỗ trợ, không thay thế trách nhiệm học tập của người học. Tương lai gần, khoảng cách giữa học sinh biết dùng AI đúng cách và học sinh phụ thuộc vào AI sẽ ngày càng lớn. Chọn bên nào là lựa chọn của bạn. Nếu coi Gemini, ChatGPT là trợ lý để hiểu bài sâu hơn, ôn tập hiệu quả hơn, và luôn tôn trọng quy định dùng AI của nhà trường, bạn đang chuẩn bị cho mình kỹ năng học tập và làm việc trong một thế giới có AI ở khắp nơi – mà không đánh đổi sự trung thực học thuật.
