Những người hơn 100 tuổi vẫn tập luyện mỗi ngày: tuổi thọ gắn liền với vận động

Sống khỏe trên 100 tuổi: không nằm ở thuốc bổ mà ở thói quen hàng ngày

Sống khỏe trên 100 tuổi là khả năng duy trì hoạt động thể chất tuổi già, tự chăm sóc bản thân và giữ tinh thần minh mẫn, để người cao tuổi tập luyện, ăn uống điều độ và kết nối xã hội mỗi ngày, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào con cháu và giường bệnh. Khi nhìn vào những câu chuyện đời thực, ta thấy tuổi thọ và vận động không phải khẩu hiệu y khoa mà là lựa chọn sống rất cụ thể: đứng dậy, bước thêm vài bước, tự nấu một bữa cơm, đọc thêm một trang báo. Điều đáng nói không phải họ sống lâu bao nhiêu năm, mà là cách họ từ chối biến tuổi già thành đoạn kết thụ động. Song song với đó, một nền báo chí đang nỗ lực tạo không gian thông tin sạch cho độc giả lớn tuổi, như phiên bản đặc biệt không quảng cáo, nhiều chuyên mục về sức khỏe, pháp luật và bản tin trực tiếp được thiết kế để tăng trải nghiệm, kết nối và tương tác của cộng đồng. Đây là nền tảng quan trọng để sức khỏe người cao tuổi không chỉ là chuyện trong gia đình mà trở thành chủ đề được xã hội cùng chăm lo.

Đại tá 102 tuổi: 1 giờ tập luyện mỗi ngày và bộ não luôn “online”

Nếu cần một hình mẫu cho câu chuyện người cao tuổi tập luyện, thì vị đại tá công an 102 tuổi ở Ninh Bình là lời đáp rõ ràng nhất. Mỗi ngày, ông dậy sớm để tập thở, đi bộ và vận động nhẹ trong khoảng 1–1,5 giờ ngoài sân nhà trước khi tưới cây. Đó không phải bài tập cho người trẻ chuẩn bị thi đấu, mà là kỷ luật của một người hiểu rằng tuổi thọ và vận động đi cùng nhau, từng động tác nhỏ giúp giữ khớp chân tay, nhịp tim và hơi thở ổn định. Sau giờ tập, vào lúc 10 giờ sáng, ông vẫn ngồi đọc báo, nghe tin tức quốc tế trên tivi dù mắt đã yếu. Ở tuổi 102, ông duy trì chế độ ăn vừa phải, nhiều rau xanh và tinh thần lạc quan, từng yêu bóng đá, bóng chuyền đến tận gần 60 tuổi. Câu chuyện này phủ nhận định kiến “già là nghỉ”, cho thấy hoạt động thể chất tuổi già và hoạt động trí óc song hành mới là nền tảng quan trọng nhất của sức khỏe người cao tuổi.

Cụ Nhẩm 102 tuổi và “bếp lửa” của sự tự lập

Ở một miền núi được gọi là “thung lũng tiên”, cụ Đinh Thị Nhẩm 102 tuổi vẫn tự coi mình là người nội trợ chứ không phải bệnh nhân. Cụ tự chăm sóc bản thân, tự nấu những món mình thích và ngày nào cũng tự lo cả ba bữa, mỗi bữa ăn một bát cơm mà không phiền đến con cháu. Bếp lửa trong căn nhà nhỏ không phải cảnh hoài niệm, mà là minh chứng rằng hoạt động thể chất tuổi già không nhất thiết phải là phòng gym; đôi tay nhóm lửa, rửa bát, chuẩn bị thức ăn cũng chính là cách vận động thiết thực và bền bỉ. Điều thú vị là cụ không có chế độ dưỡng sinh cầu kỳ, không thực đơn đặc biệt, mà gắn bó với nước lá cây hái trên rừng, lao động vừa sức và nhịp sống an yên giữa núi rừng. Khi những cụ 95, 97, 100 tuổi vẫn khâu vá, chăm đàn lợn, gà, họ gửi đi một thông điệp mạnh mẽ: sống khỏe trên 100 tuổi bắt đầu từ việc không giao nộp hết mọi kỹ năng sống của mình cho thế hệ sau chỉ vì đã “già”.

Từ cặp U70 vượt bệnh tật đến cụ bà 117 tuổi: tuổi già có thể chủ động

Không chỉ những người 100 tuổi mới cho thấy sức mạnh của vận động. Một cặp vợ chồng U70 – ông Trần Văn Chức 65 tuổi và bà Nguyễn Thị Tường Hoa 62 tuổi – đã dùng chạy bộ và xe đạp để đối thoại với bệnh tật. Từng đối mặt với ung thư và đột quỵ, họ chọn chiến đấu thay vì buông xuôi, giữ niềm đam mê vận động và cùng chinh phục một giải chạy thử thách mang tên Ý chí Côn Đảo, coi đó là dấu mốc trong hành trình tìm lại sức khỏe và lan tỏa tinh thần lạc quan. Người cao tuổi tập luyện trong trường hợp này không chỉ để sống thêm, mà để sống có chất lượng và có câu chuyện truyền cảm hứng. Ở một thái cực khác, cụ bà Ethel Caterham – người thọ nhất thế giới hiện nay – đón sinh nhật 117 tuổi bên gia đình và bạn bè tại một trung tâm chăm sóc ở hạt Surrey. Theo tổ chức kỷ lục, cụ từng mắc Covid-19 ở tuổi 110 và vẫn sống sót. Năm 97 tuổi, cụ vẫn lái xe và từng mở trường mầm non trong thời gian sống ở Hong Kong. Những mốc đời này cho thấy sống khỏe trên 100 tuổi không tách rời khỏi việc tiếp tục vai trò xã hội, tận dụng hoạt động trí óc và giao tiếp như một “liều thuốc” không kê đơn.

Bài học cho gia đình Việt: đừng tước quyền vận động của người già

Các câu chuyện về đại tá 102 tuổi vẫn tập thể dục, cụ bà 102 tuổi vẫn tự nấu ăn, cặp U70 vượt bệnh tật bằng chạy bộ, hay cụ bà 117 tuổi vẫn đón sinh nhật ấm áp cho thấy một mẫu số chung: tuổi thọ và vận động gắn chặt với nhau. Điều đáng lo không phải là người già có làm việc nặng hay không, mà là việc gia đình – vì thương – vô tình cấm họ làm mọi thứ. Khi người cao tuổi không còn được đi chợ, không còn chạm tay vào bếp, không được tự quyết hoạt động thể chất tuổi già, họ mất cả cơ bắp lẫn cảm giác có ích. Bài học ở đây mang tính phản biện: chăm sóc người già không phải là làm thay tất cả, mà là thiết kế những việc họ vẫn có thể làm an toàn, khuyến khích họ tập luyện phù hợp, ăn uống điều độ và tiếp tục kết nối với thông tin, cộng đồng. Một không gian thông tin sạch, nhiều nội dung về sức khỏe, pháp luật, đời sống dành cho độc giả lớn tuổi đã được xây dựng để tăng khả năng kết nối, tương tác và triển khai nội dung theo nhu cầu số đông. Nếu gia đình và xã hội cùng nhìn tuổi già như một giai đoạn vẫn có thể năng động, thì câu hỏi “làm sao sống khỏe trên 100 tuổi” không còn xa vời mà trở thành kế hoạch sống cụ thể cho từng ngày.