Tỷ giá ngân hàng giảm sâu, nhưng chưa phải toàn bộ câu chuyện
Tỷ giá USD ngân hàng là mức giá các tổ chức tín dụng niêm yết để mua và bán đô la Mỹ, biến động theo cung cầu ngoại tệ và diễn biến thị trường. Mức giảm gần đây cho thấy áp lực ngắn hạn đang nghiêng về phía đồng bạc xanh, nhưng chưa đủ để khẳng định xu hướng tỷ giá đã đảo chiều lâu dài.
Theo ghi nhận, giá mua bán tại các ngân hàng lùi về vùng 25.560–25.970 đồng, thấp nhất khoảng một năm rưỡi. Một số nhà băng còn đưa giá bán xuống 25.940 đồng. Vietcombank giảm thêm 10 đồng, VietinBank giảm đến 25 đồng, còn mức điều chỉnh ở một số ngân hàng tư nhân phổ biến là 20 đồng. Đáng chú ý, ngày 6/11, giá bán USD tại nhiều ngân hàng chạm vùng thấp nhất gần hai năm. Đây không phải một nhịp điều chỉnh đơn lẻ: tỷ giá kênh ngân hàng đã giảm liên tiếp tám ngày, tổng cộng gần 100 đồng.
Khoảng cách giữa mức đáy gần hai năm trong bản tin ngày 6/11 và vùng thấp nhất một năm rưỡi ở các phiên được ghi nhận sau đó cũng nhắc rằng tỷ giá thay đổi theo thời điểm và bảng niêm yết từng ngân hàng; không nên gộp các mốc thành một mức giá duy nhất.
USD quốc tế suy yếu tạo sức ép lên giá bán
Diễn biến trong nước có một động lực bên ngoài rõ rệt: đồng bạc xanh suy yếu trên thị trường quốc tế. Chỉ số USD Index có lúc lùi về 101,2 điểm. Sức ép gia tăng khi giới đầu tư cho rằng cục diện bầu cử giữa kỳ tại Mỹ có thể hạn chế dư địa mở rộng thâm hụt ngân sách; lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ đi xuống cũng gây sức ép lên đồng USD.
Mối liên hệ này giúp lý giải vì sao giá bán USD giảm đồng loạt tại nhiều ngân hàng, thay vì chỉ là điều chỉnh riêng lẻ của một nhà băng. Sau hơn một tháng, giá tại kênh ngân hàng đã giảm trên 300 đồng so với đầu tháng 10; tính từ đầu năm, mức giảm gần 600 đồng. Tuy vậy, không nên coi các con số này là bằng chứng áp lực tỷ giá đã biến mất: chúng phản ánh một giai đoạn đồng USD yếu đi, không bảo đảm xu hướng sẽ tiếp tục.
Thị trường tự do còn đi ngược chiều trong một số phiên, với giá nhích lên và cao hơn giá bán ngân hàng. Sự phân hóa ấy cho thấy tác động của USD quốc tế không truyền nguyên vẹn vào mọi kênh giao dịch.
Tỷ giá trung tâm gần như đi ngang, khác nhịp với ngân hàng
Điểm đáng chú ý không chỉ là mức giảm, mà là sự lệch nhịp giữa giá tại ngân hàng và tỷ giá trung tâm. Trong một bản tin, tỷ giá trung tâm được công bố ở 25.630 đồng và giảm phiên thứ tư liên tiếp; bản tin ngày 6/11 ghi nhận mức 25.615 đồng, thấp hơn phiên trước 8 đồng. Những thay đổi này nhỏ hơn nhiều so với biến động gần 200 đồng ở cả hai chiều tại các ngân hàng được ghi nhận trong phiên 6/11.
Sự khác biệt cho thấy tỷ giá trung tâm không phải bản sao của bảng giá bán USD thương mại. Khi giá ngân hàng biến động mạnh hơn, tỷ giá trung tâm gần như đi ngang phản ánh hai nhịp điều chỉnh khác nhau, chứ không phủ nhận xu hướng giảm ngắn hạn trên thị trường.
Ở chiều ngược lại, giá USD trên thị trường tự do có lúc tăng, trong khi giá tại ngân hàng giảm. Bởi vậy, chỉ nhìn một bảng niêm yết sẽ dễ dẫn tới kết luận vội rằng toàn bộ thị trường ngoại tệ đang cùng chuyển động theo một hướng.
Đà giảm chưa xóa hết rủi ro tỷ giá
Các yếu tố trong nước được nêu trong nguồn tin gồm cán cân thương mại quay lại thặng dư, dòng vốn FDI ở mức kỷ lục và tăng trưởng GDP duy trì cao; đây là những điểm hỗ trợ sự ổn định của đồng nội tệ. Nhưng triển vọng không chỉ phụ thuộc vào các yếu tố ấy. Giá dầu neo cao có thể gây áp lực lạm phát, củng cố kỳ vọng Fed giữ lãi suất ở mức cao và tạo điều kiện để USD mạnh lên trong những tháng cuối năm.
Các dự báo được dẫn lại cũng cảnh báo không nên ngoại suy mức đáy hiện tại. UOB dự báo tỷ giá USD/VND ở 26.300 đồng trong quý IV, trước khi lên 26.600 đồng trong quý I/2027 và 26.800 đồng trong quý II/2027; nhóm phân tích Công ty Chứng khoán MB đưa ra vùng 26.800–27.000 đồng vào cuối năm. Đây là dự báo, không phải mức giá đã xảy ra.
Kết luận hợp lý nhất là đợt giảm của tỷ giá USD ngân hàng phản ánh sức ép từ đồng bạc xanh yếu đi, trong khi tỷ giá trung tâm điều chỉnh chậm hơn. Mức giá thấp đáng chú ý, nhưng chưa đủ cơ sở để xem áp lực tỷ giá đã chấm dứt.
