Mốc vận hành đã được công bố, nhưng chưa phải bảo đảm hoàn tất
Sân bay Long Thành là cảng hàng không quốc tế mới đang được xây dựng tại Đồng Nai, với kế hoạch khai thác thương mại ban đầu do Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) dự kiến khởi động lúc 0h ngày 24/12/2026. Đây là mốc cụ thể để các đơn vị chuẩn bị vận hành, nhưng chưa đồng nghĩa mọi hạng mục đã sẵn sàng. ACV đã gửi văn bản thông báo kế hoạch tới UBND thành phố Đồng Nai và đề nghị chính quyền phối hợp, hỗ trợ để công tác chuẩn bị được triển khai đồng bộ, an toàn. Việc chính quyền địa phương đã nhận thông tin là bước cần thiết; tuy nhiên, điều quyết định vẫn là công trình, thủ tục và quy trình vận hành có kịp hoàn thành trước giờ mở cửa hay không. Vì vậy, ngày khai thác Long Thành hiện nên được xem là mục tiêu cần kiểm chứng bằng tiến độ thực tế, thay vì một cam kết chắc chắn.
Khai thác ban đầu sẽ giới hạn, không phải mở hết công suất
Nếu đạt mốc dự kiến, sân bay sẽ đi vào hoạt động theo từng bước. Khu cánh Tây và khu trung tâm nhà ga hành khách được ưu tiên phục vụ cả chuyến bay nội địa lẫn quốc tế, với quy mô khoảng 20–30 chuyến mỗi ngày trong giai đoạn từ tháng 12/2026 đến tháng 3/2027. Hai hãng dự kiến tham gia giai đoạn đầu là Vietnam Airlines và Vietjet Air; tổng quy mô khai thác tương đương 6–10% công suất thiết kế, tối đa 366 chuyến mỗi tuần, gồm 322 chuyến nội địa và 44 chuyến quốc tế. Với hành khách, điều này có nghĩa Long Thành chưa lập tức thay thế các đầu mối hiện hữu hay phục vụ đầy đủ mạng bay như một sân bay hoạt động hết công suất. ACV cho biết sẽ bố trí bốn đảo làm thủ tục check-in trước mắt, rồi mở rộng các hệ thống và khu vực khai thác theo lộ trình. Mốc mở cửa vì thế là khởi đầu, không phải đích hoàn thiện.
Bốn gói thầu lớn là phép thử của tiến độ sân bay
Khoảng cách giữa kế hoạch và khả năng thực hiện thể hiện rõ ở dự án thành phần 3. Trong 16 gói thầu xây lắp chính, bốn gói đã hoàn thành, tám gói được đánh giá có thể hoàn thành trong tháng 12/2026, nhưng bốn gói còn lại được xác định khó xong trong tháng này. Những hạng mục lớn gồm giao thông nội cảng và hạ tầng kỹ thuật, nhà ga hành khách, nhà ga hàng hóa số 1 và nhà để xe vẫn cần tăng tốc thi công, hoàn thiện. Tính đến ngày 9/10/2026, khối lượng xây dựng của các công trình thiết yếu do ACV làm chủ đầu tư đạt khoảng 86% giá trị hợp đồng. Con số này cho thấy dự án đã tiến xa, nhưng không xóa được rủi ro: các hạng mục còn lại có quy mô và yêu cầu kỹ thuật phức tạp, trong khi thời gian đến ngày dự kiến khai thác ngắn. Tiến độ sân bay vì vậy cần được đánh giá theo từng công trình, không chỉ bằng tỷ lệ tổng thể.
Điều kiện vận hành phải chạy song song với thi công
Hoàn thành xây dựng chưa đủ để bảo đảm chuyến bay thương mại có thể cất cánh an toàn. Sân bay còn phải hoàn tất nghiệm thu, hồ sơ môi trường, chương trình an ninh hàng không, cấp phép cho nhân viên và phương tiện trong khu bay, cùng giấy chứng nhận khai thác và các thủ tục chuyên ngành phục vụ hoạt động bay. Theo kế hoạch được nêu, các công trình trọng yếu dự kiến nghiệm thu trong tháng 11/2026; thủ tục về môi trường, an ninh và bố trí nhân lực khai thác sẽ được hoàn tất trong đầu tháng 12/2026. Đây là lịch trình sít sao, nên tiến độ xây lắp và chuẩn bị vận hành phải được xử lý đồng thời, không thể chờ công trình xong mới bắt đầu các khâu còn lại. Kết luận cần giữ ở mức thận trọng: ACV Long Thành đã công bố một mốc rõ ràng và đang huy động phối hợp, nhưng khả năng mở cửa đúng giờ phụ thuộc vào việc bốn gói thầu khó khăn cùng các điều kiện pháp lý, kỹ thuật có kịp về đích hay không.
