Khi nhịn ăn và uống ít nước được tô vẽ thành 'thần dược'
Nhịn ăn nguy hiểm kết hợp uống ít nước sức khỏe là những thực hành duyện sinh cực đoan, trong đó người tham gia cố ý hạn chế nghiêm ngặt thức ăn và nước uống với niềm tin có thể chữa bách bệnh, thải độc cơ thể và kéo dài tuổi thọ, nhưng lại không dựa trên bằng chứng y khoa rõ ràng và tiềm ẩn nhiều rủi ro suy kiệt dinh dưỡng cùng rối loạn hoạt động của các cơ quan quan trọng. Các nhóm tự phong “thầy dưỡng sinh” cổ vũ tiết thực nhiều ngày, uống chỉ 500 ml đến 1 lít nước mỗi ngày, gắn với lời hứa chữa từ cảm cúm, viêm xoang đến suy thận, ung thư. Đó là một dạng chữa bệnh không khoa học: dùng ngôn ngữ đẹp như “thải độc”, “tự chữa lành” để che lấp sự thật rằng cơ thể cần năng lượng và nước để sống, chứ không phải để bị bỏ đói và khô kiệt.
Lạc trong rừng 6 ngày: Bài học sinh tồn, không phải phương pháp dưỡng sinh
Câu chuyện cụ ông 83 tuổi ở Hà Tĩnh lạc 6 ngày, 5 đêm trong rừng chỉ uống nước suối để cầm hơi là minh chứng sống cho sức chịu đựng phi thường của cơ thể, nhưng cũng là lời cảnh báo về nhịn ăn nguy hiểm. Khi được tìm thấy, ông trong tình trạng kiệt sức, tay chân đầy vết xước, côn trùng cắn, cơ thể suy kiệt rõ rệt dù vẫn còn nói chuyện được với người thân. Đây là tình huống sinh tồn bất khả kháng, nơi mỗi ngụm nước suối là nỗ lực bám víu sự sống cuối cùng, hoàn toàn khác với việc chủ động bỏ đói, uống ít nước sức khỏe theo phong trào. Biến một trải nghiệm cận kề tử vong thành “bằng chứng” cho dưỡng sinh cực đoan là sự đánh tráo khái niệm nguy hiểm và vô trách nhiệm với người nghe.
Bác sĩ nói gì về nhịn ăn cực đoan và uống ít nước?
Các bác sĩ phân biệt rất rõ giữa các hình thức nhịn ăn được nghiên cứu như nhịn ăn gián đoạn và kiểu nhịn ăn kéo dài, hạn chế nước một cách cực đoan. Thạc sĩ – bác sĩ Phạm Ánh Ngân cho biết các phương pháp nhịn ăn như IF, TRE, ADF, PF mới ở mức ghi nhận một số thay đổi chuyển hóa, chưa đủ để kết luận chữa được bất kỳ bệnh nào. Việc suy diễn sang “bỏ đói tế bào ung thư” là nguy hiểm. Với nước, bác sĩ Trần Đình Nghĩa cảnh báo uống quá ít có thể gây mất nước, tụt huyết áp, rối loạn điện giải, giảm tưới máu thận và tổn thương thận cấp, nặng hơn dẫn tới rối loạn ý thức, suy đa cơ quan, thậm chí tử vong. Khi một phương pháp buộc bạn nhịn ăn kéo dài, uống rất ít nước và ngừng điều trị y khoa, đó không còn là chăm sóc sức khỏe mà là đang đánh cược mạng sống.
Cơ thể cần gì: Không phải 'thải độc thần kỳ' mà là dinh dưỡng và nước đầy đủ
Cơ thể đã có sẵn hệ thống “thải độc” tự nhiên: gan, thận, phổi, da, ruột. Những cơ quan này cần năng lượng, protein, vitamin, khoáng chất và đủ nước để làm việc hiệu quả. Nhịn ăn nguy hiểm trong nhiều ngày khiến đường huyết hạ, khối cơ teo dần, suy kiệt dinh dưỡng, miễn dịch suy giảm, trong khi uống ít nước sức khỏe lại đẩy máu trở nên cô đặc, thận phải gồng mình lọc với lưu lượng thấp. Đây là công thức hoàn hảo cho rối loạn điện giải, tổn thương nội tạng, chứ không phải “tái tạo tế bào”. Bất kỳ lợi ích nào của nhịn ăn có kiểm soát nếu có cũng chỉ phát huy khi được cá thể hóa, theo dõi bởi bác sĩ và chuyên gia dinh dưỡng, đặt trên nền tảng ăn đủ, uống đủ, ngủ đủ và vận động đều đặn.
Đừng đánh cược sức khỏe với chữa bệnh không khoa học
Điểm chung của mọi trào lưu chữa bệnh không khoa học là hứa hẹn “chữa bách bệnh”, đơn giản, rẻ, không cần thuốc, không cần bác sĩ. Nhưng cái giá phải trả lại có thể là suy kiệt dinh dưỡng, tổn thương thận, tim, não – những thứ không thể sửa bằng vài khóa dưỡng sinh cực đoan. Người cao tuổi, người mắc bệnh thận, tim mạch, tiểu đường, ung thư càng dễ gặp biến chứng nặng nếu tin theo. Mỗi khi ai đó khuyên bạn bỏ thuốc, trì hoãn điều trị, nhịn ăn dài ngày và uống rất ít nước để “thải độc”, hãy xem đó là lá cờ đỏ. Lựa chọn khôn ngoan không phải là tìm đường tắt liều lĩnh, mà là trao đổi với bác sĩ, xây dựng lối sống lành mạnh và tôn trọng giới hạn sinh học của chính cơ thể mình.
