Messer Việt Nam đầu tư mạnh vào khí công nghiệp Thái Nguyên
Tập đoàn khí công nghiệp Đức Messer đầu tư mở rộng sản xuất tại Thái Nguyên là động thái gia tăng công suất khí hóa lỏng sản xuất ở miền Bắc Việt Nam, nhằm củng cố vai trò nhà sản xuất khí công nghiệp lớn nhất thị trường, đáp ứng nhu cầu tăng tốc của các ngành điện tử, bán dẫn và công nghiệp chế biến trong bối cảnh khu vực này nổi lên như trung tâm sản xuất chiến lược Đông Nam Á. Điểm đáng chú ý nhất trong lần Messer Việt Nam đầu tư này là doanh nghiệp chọn nâng cấp chính các cơ sở hiện có ở Yên Bình và Sông Công, thay vì mở địa điểm mới rải rác. Tại Yên Bình, Messer xây dựng thêm nhà máy tách khí (ASU) công suất 600 tấn/ngày, sản xuất nitơ, oxy và argon. Song song, cơ sở Sông Công sẽ có nhà máy hóa lỏng nitơ mới công suất 300 tấn/ngày. Cách làm này cho thấy Messer ưu tiên chiều sâu và hiệu quả chuỗi cung ứng thay vì mở rộng theo bề ngang.
Bổ sung 900 tấn khí hóa lỏng mỗi ngày: thông điệp về tham vọng thị phần
Hai dự án tại Thái Nguyên sẽ bổ sung tổng cộng 900 tấn/ngày công suất khí hóa lỏng, nâng tổng công suất sản xuất của Messer tại miền Bắc từ khoảng 1.100 tấn/ngày lên 2.000 tấn/ngày. Con số này không chỉ là nâng cấp kỹ thuật, mà là thông điệp rõ ràng: Messer muốn khóa chặt vị thế dẫn đầu trên thị trường khí công nghiệp Việt Nam. Theo Gas World Intelligence, Messer hiện là nhà sản xuất khí công nghiệp lớn nhất Việt Nam xét về sản lượng, với thị phần khoảng 35%, vượt xa các đối thủ Formosa (18%) và Nippon Gases (11%). Khi tăng gần gấp đôi công suất ở miền Bắc, Messer đặt mình vào vị trí nhà cung ứng có khả năng đi trước một bước so với các làn sóng đầu tư mới. Về chiến lược, họ không chờ khách hàng đến rồi mới mở rộng, mà chủ động tạo dư địa công suất để "đón" các dự án công nghệ cao sẽ dịch chuyển vào khu vực này trong vài năm tới. Đây là kiểu tư duy đầu tư dài hạn mà nhiều doanh nghiệp khí công nghiệp nhỏ hơn khó đủ năng lực để theo đuổi.
Miền Bắc nổi lên trung tâm sản xuất, Messer chọn thời điểm vàng
Câu hỏi "tại sao là bây giờ" có lời giải khá rõ ràng từ bối cảnh vĩ mô. Nhờ dòng vốn FDI tiếp tục được duy trì và sự mở rộng của các nhà sản xuất công nghệ lớn, miền Bắc Việt Nam đang củng cố vị thế là một trung tâm sản xuất chiến lược tại Đông Nam Á. Khoản đầu tư mới của Messer được thực hiện đúng lúc Việt Nam đẩy mạnh tham vọng trở thành trung tâm sản xuất bán dẫn của khu vực, đồng thời thu hút ngày càng nhiều dự án công nghệ cao. Điểm thuận lợi cho Messer là các địa phương miền Bắc, như Bắc Ninh, đã chứng minh sức hút với chuỗi bán dẫn: địa phương này đã thu hút 33 dự án liên quan đến lĩnh vực bán dẫn với tổng vốn đầu tư 2,74 tỷ USD. Khi khu vực tăng tốc như vậy, nguồn cung khí công nghiệp ổn định, quy mô lớn trở thành điều kiện nền tảng. Messer, nhờ mạng lưới sản xuất đã hiện diện ở Yên Bình và Sông Công, đang tận dụng thời điểm vàng để khóa vai trò "hạ tầng khí" cho làn sóng FDI mới.
Nitơ lỏng và cuộc đua bán dẫn: khí công nghiệp bước lên tuyến đầu
Trong chiến lược đầu tư lần này, nitơ lỏng là tâm điểm. Ngành điện tử hiện đóng góp khoảng 165 tỷ USD, tương đương 41% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam. Trong đó, nitơ lỏng được sử dụng rộng rãi trong sản xuất chất bán dẫn, từ xử lý tấm wafer, tạo môi trường trơ đến kiểm soát nhiễm bẩn. Việc tăng công suất của Messer sẽ góp phần củng cố nguồn cung loại khí này cho các ngành công nghiệp đang tăng trưởng nhanh tại miền Bắc. Ở góc nhìn chuỗi cung ứng, Messer đang đặt cược vào việc Việt Nam mở rộng chuỗi giá trị bán dẫn, từ lắp ráp và đóng gói sang các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao hơn như thiết kế và chế tạo chip. Khi mục tiêu đào tạo 50.000 kỹ sư thiết kế vi mạch vào năm 2030 và hơn 100.000 nhân lực vào năm 2040 được đặt ra, nguồn nhân lực và nhà máy chip sẽ cần một nền tảng hạ tầng kỹ thuật đồng bộ. Khí công nghiệp – nhất là nitơ lỏng – vì thế chuyển từ vai trò "phụ trợ" thành một mắt xích chiến lược.
Lịch vận hành và ý nghĩa dài hạn cho công nghiệp miền Bắc
Messer không vội vàng mà chọn lộ trình cụ thể cho hai dự án: nhà máy hóa lỏng nitơ dự kiến sẽ đi vào vận hành vào giữa năm 2027, trong khi nhà máy tách khí (ASU) được lên kế hoạch vận hành vào cuối năm 2027. Mốc thời gian này trùng với giai đoạn Việt Nam kỳ vọng bước sang nấc thang cao hơn trong chuỗi giá trị điện tử và bán dẫn, nên công suất khí mới sẽ vào đúng lúc doanh nghiệp công nghệ bắt đầu cần thêm năng lực sản xuất. Từ góc độ phát triển công nghiệp miền Bắc, việc Messer mở rộng mạng lưới sản xuất khí công nghiệp Thái Nguyên giúp khu vực có thêm một "trụ cột hạ tầng" khó thay thế. Khi một nhà cung cấp chiếm khoảng 35% thị phần chọn đầu tư thêm, đó không chỉ là tin tốt cho riêng khách hàng của Messer, mà còn là tín hiệu tích cực cho toàn hệ sinh thái FDI. Dù vậy, sự phụ thuộc lớn vào một nhà sản xuất cũng đặt ra yêu cầu rõ ràng cho cơ quan quản lý về cạnh tranh và an ninh nguồn cung – điều cần được chuẩn bị song hành với đà mở rộng công suất.
