Viên sủi C giả: Khi “bổ sung sức khỏe” trở thành mối nguy
Viên sủi C giả là những sản phẩm được đóng gói, ghi nhãn dưới dạng thực phẩm chức năng bổ sung vitamin C hoặc đa vitamin, nhưng thực chất bên trong chỉ là hỗn hợp vitamin C không rõ nguồn gốc, chất bảo quản vượt mức cho phép và hương liệu tạo màu, tạo mùi, không đúng với thành phần công bố, từ đó tiềm ẩn nguy cơ gây hại sức khỏe nghiêm trọng cho người sử dụng.
Vụ việc phát hiện hơn 1,2 triệu sản phẩm viên sủi các loại tại Công ty Vintechpharm bị tạm giữ, niêm phong đã cho thấy quy mô đáng lo ngại của thị trường viên sủi C giả. Cơ quan điều tra xác định đây là vụ sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm và đã khởi tố 4 bị can. Điều đáng phẫn nộ là các sản phẩm này được quảng bá như thực phẩm bổ sung nhưng thực chất là hỗn hợp pha trộn vitamin C không rõ nguồn gốc và chất bảo quản. Khi người dân tin rằng mình đang chăm sóc sức khỏe mà thực tế là vô tình nạp hóa chất, đó không chỉ là hành vi gian dối thương mại mà còn là sự phản bội niềm tin công khai.
Chất bảo quản vượt mức 33 lần: Nguy cơ nào đang chờ cơ thể bạn?
Các mẫu kiểm nghiệm từ vụ viên C sủi giả cho thấy hàm lượng natri benzoat dao động từ 4,18% đến 6,78%, trong khi mức cho phép không quá 0,2%, tức vượt từ 20 đến 33 lần. Đây là con số không thể coi là “nhầm lẫn kỹ thuật” mà là sự coi thường sức khỏe người dùng. Natri benzoat vốn được phép sử dụng với ngưỡng rất thấp, nhưng khi bị đẩy lên gấp hàng chục lần, nó biến từ chất bảo quản thành một yếu tố gây hại.
Theo phân tích chuyên môn, natri benzoat có thể phản ứng với vitamin C dưới tác động nhiệt độ, ánh sáng để tạo thành benzene – hóa chất thuộc nhóm 1 được WHO xác nhận gây ung thư, đặc biệt liên quan đến nguy cơ bệnh bạch cầu. Nguy hiểm hơn, việc nạp lượng hóa chất gấp 33 lần mức thông thường có thể làm cạn kiệt dự trữ glycine, gây stress oxy hóa, ảnh hưởng tế bào gan và khiến thận phải làm việc quá tải, lâu dài có thể dẫn đến suy giảm chức năng. Tại đường tiêu hóa, nồng độ cao natri benzoat có thể gây đau thượng vị, viêm loét dạ dày, tiêu chảy và phá vỡ hệ vi sinh vật có lợi. Đây không còn là rủi ro mơ hồ, mà là chuỗi tác hại có thể tích lũy theo thời gian khi người dùng uống hàng ngày với niềm tin đang “bổ sung vitamin”.
Những ai đang bị ảnh hưởng và ba tên sản phẩm cần lưu ý
Hơn 1.224.500 sản phẩm viên sủi đã bị tạm giữ tại cơ sở sản xuất của Vintechpharm và 3 cơ sở, quầy thuốc đã mua hàng. Con số này cho thấy lượng viên sủi C giả có thể đã len lỏi sâu vào đời sống, từ tủ thuốc gia đình cho tới quầy thuốc khu dân cư. Điều đáng nói, không phải chỉ người “ham rẻ” mới trở thành nạn nhân; bất kỳ ai mua nhầm các sản phẩm này đều có thể đã sử dụng trong thời gian dài với liều lặp lại.
Thông báo của cơ quan chức năng nêu rõ ba tên sản phẩm cần người mua đối chiếu: MULTIVITAMIN PRO, ACTISO RÂU NGÔ - RAU MÁ và ACTISO PRO do Công ty Vintechpharm cung cấp. Tuy nhiên, một tên gọi có chữ “vitamin”, “actiso” hay “rau má” chưa đủ để khẳng định sản phẩm nằm trong vụ việc; người mua phải đọc đầy đủ nhãn, đối chiếu đơn vị sản xuất, cung cấp, số lô, ngày sản xuất và hạn sử dụng. Người đã dùng những sản phẩm thuộc diện cần xác minh nên tạm ngừng sử dụng, đồng thời hỏi ý kiến cơ sở y tế nếu có lo ngại về sức khỏe. Việc tiếp tục uống với tâm lý “uống dở thì uống nốt” là sự đánh cược thiếu trách nhiệm với chính cơ thể mình.
Cách phân biệt sản phẩm chính hãng và giữ bằng chứng khi nghi ngờ
Trong bối cảnh viên sủi C giả tràn lan, việc phân biệt sản phẩm chính hãng không còn là lựa chọn mà là trách nhiệm bắt buộc nếu muốn bảo vệ sức khỏe. Bao bì bắt mắt, tên gọi nghe “lành mạnh” không đồng nghĩa với an toàn. Người tiêu dùng cần ưu tiên kiểm tra tên sản phẩm, đơn vị sản xuất, đơn vị phân phối và thông tin công bố trên nhãn; đặc biệt, phải cảnh giác với những sản phẩm ghi rất nhiều thành phần “cao cấp” nhưng giá rẻ bất thường hoặc thiếu thông tin minh bạch về nguồn gốc.
Để chủ động khi nghi ngờ sản phẩm là viên sủi C giả, người mua có thể bắt đầu bằng bốn việc cụ thể: chụp lại toàn bộ nhãn và bao bì, gồm mọi mặt của lọ, hộp, thông tin doanh nghiệp và số lô; tìm lại chứng từ mua hàng như hóa đơn, mã đơn, ngày mua, tên gian hàng, lịch sử thanh toán; giữ sản phẩm còn lại và trao đổi với người bán, không vội vứt bao bì hoặc xóa tin nhắn; liên hệ đầu mối chính thức khi thông tin trùng khớp, cung cấp những gì mình có thay vì tự kết luận từ ảnh lan truyền. Đây không phải là “tự kiểm nghiệm tại nhà” mà là các bước giúp cơ quan chức năng có dữ liệu để đối chiếu và xử lý.
Hành động ngay hôm nay: Đừng để viên sủi trở thành “liều thuốc độc nhỏ giọt”
Vấn đề đáng sợ nhất trong câu chuyện viên sủi C giả không nằm ở chỗ chúng tồn tại, mà ở chỗ chúng núp dưới vỏ bọc “bảo vệ sức khỏe” và được nhiều người uống mỗi ngày. Khi chất bảo quản vượt mức quy định có thể gây tổn hại gan, thận, hệ tiêu hóa và cả nguy cơ ung thư nếu sử dụng lâu dài, thì mỗi viên sủi không còn là “bổ sung” mà là một liều rủi ro khó lường. Chúng ta không thể chờ đến khi có triệu chứng rõ rệt mới nhìn lại thói quen dùng thực phẩm chức năng của mình.
Nếu đã mua hoặc sử dụng các dòng sản phẩm nghi vấn như Multivitamin Pro, Actiso Râu ngô – Rau má hay Actiso Pro, điều quan trọng nhất là phải ngừng sử dụng ngay, bảo quản vỏ hộp, số lô và thông tin mua hàng để phục vụ công tác xác minh. Việc chủ động cung cấp thông tin cho cơ quan chức năng không chỉ bảo vệ riêng bạn mà còn giúp chặn đứng đường đi của những viên sủi C giả tới tay người tiêu dùng khác. Sức khỏe không phải nơi để đánh cược; một thói quen “uống gì cũng được miễn có chữ vitamin” cần phải chấm dứt, thay bằng thái độ tỉnh táo, chọn lọc và tôn trọng cơ thể.
