Khi áo dài Hoa hậu Thế giới trở thành tâm điểm tranh cãi
Áo dài Hoa hậu Thế giới là những mẫu áo dài được thiết kế và trình diễn bởi các người đẹp đăng quang Miss World trong khuôn khổ những sự kiện sắc đẹp, văn hóa và du lịch, nơi mỗi chi tiết từ phom dáng, chất liệu lụa đến họa tiết đều mang nhiệm vụ quảng bá hình ảnh áo dài Việt Nam trước hơn 100 ứng viên và khán giả quốc tế, đồng thời chịu sự soi xét khắt khe của công chúng trong nước về tiêu chí thẩm mỹ và tinh thần tôn vinh văn hóa dân tộc. Thiết kế áo dài được đương kim Hoa hậu Thế giới Opal Suchata trình diễn tại một sự kiện thuộc khuôn khổ cuộc thi đã vấp phải tranh luận gay gắt trên mạng xã hội. Đây không còn là câu chuyện một bộ trang phục "đẹp hay xấu", mà cho thấy khoảng cách giữa ý đồ nghệ thuật của nhà thiết kế và kỳ vọng của người Việt về hình tượng áo dài trên sân khấu quốc tế. Người ta không chỉ nhìn bằng mắt mà bằng cảm xúc và lòng tự tôn văn hóa.
Thiết kế áo dài bị chê ‘dìm dáng’: vấn đề nằm ở tỷ lệ cơ thể
Trong Vietnam Beauty Fashion Fest, Opal Suchata – mỹ nhân 23 tuổi đến từ Thái Lan – xuất hiện trong một thiết kế áo dài truyền thống, tự tin sải bước trên sàn diễn. Dù phần trình diễn được khen ngợi, không ít khán giả cho rằng đây là thiết kế áo dài bị chê vì "nuốt dáng" và làm nàng hậu trông già hơn tuổi. Những bình luận như "người ta có hơn 20 tuổi mà cho mặc bộ đồ nhìn qua tưởng mấy chị U.50" hay "tàn ác với Opal Suchata vậy, bộ đồ nuốt dáng người ta luôn" phản ánh cảm giác lệch pha giữa vóc dáng Hoa hậu và phom áo dài. Về tiêu chí thẩm mỹ áo dài, tỷ lệ cơ thể là điểm sống còn: đường bo eo, độ dài tà, vị trí cổ áo, độ rộng tay… nếu không được cân chỉnh theo khung xương và chiều cao của người mặc, áo dài dễ biến thân hình thanh mảnh thành thước phim "dìm dáng" trên sân khấu.
Lụa, hoa sen và cách phối họa tiết: đẹp trên giấy, khó trên người
Chiếc áo dài hoa sen mà Opal Suchata diện tại TP.HCM là thiết kế của Trung Đinh, nằm trong dòng áo dài lụa vẽ tay với chủ đề hoa sen Việt. Theo chia sẻ, anh giữ tinh thần phom áo dài truyền thống nhưng hiện đại hóa bằng kỹ thuật lụa, nhuộm ombre và họa tiết vẽ tay để mỗi chiếc áo trở thành một tác phẩm nghệ thuật trên nền lụa. Vấn đề là, nghệ thuật trên chất liệu lụa rất dễ trở thành "nặng" về thị giác nếu mảng màu, độ chuyển sáng tối và kích thước hoa sen không tính đến người mặc. Trên thân hình cao gầy của Hoa hậu Thế giới, những cụm hoa sen lớn, phối màu trầm, chất lụa dày hoặc ít độ rũ có thể khiến tổng thể trông kín và nặng nề, tạo cảm giác "dừ" mà cư dân mạng phàn nàn. Một thiết kế áo dài Hoa hậu Thế giới vừa phải là bức tranh hoa sen trên lụa, vừa phải là khung hình tôn dáng và tuổi trẻ của người mặc.
Khi áo dài hoa sen lên sàn diễn cùng nhiều Hoa hậu
Điều thú vị là cùng một tinh thần áo dài lụa hoa sen, nhưng khi đặt cạnh nhau, hiệu ứng thẩm mỹ lại khác nhau. Tại Hội chợ Du lịch Quốc tế TP.HCM, Trung Đinh thiết kế loạt áo dài vẽ tay họa tiết hoa sen cho Opal Suchata Chuangsri, Miss World 2021 Karolina Bielawska và Miss World Vietnam Lê Nguyễn Bảo Ngọc, nhằm giới thiệu hình ảnh và văn hóa Việt đến du khách quốc tế. Song song đó, 37 người mẫu quốc tế trình diễn bộ sưu tập áo dài lấy cảm hứng từ di sản văn hóa của 37 quốc gia và vùng lãnh thổ. Có thể thấy ở Bảo Ngọc, phom áo dài ôm vừa vặn, độ dài tà và cách đặt hoa sen giúp tôn chiều cao, tạo cảm giác thanh xuân và mềm mại. Ngược lại, ở Opal Suchata, chỉ cần phần thân áo ít đường cong, tay áo và tà thiếu độ bay là tổng thể dễ bị nhìn thành trang phục nghiêm nghị, "bà cô" như bình luận mạng châm biếm.
Quảng bá áo dài: đừng quên tiêu chí thẩm mỹ và bản sắc người mặc
Cuộc thi Hoa hậu Thế giới với hơn 100 ứng viên là dịp quan trọng để Việt Nam quảng bá văn hóa, trong đó áo dài đóng vai trò biểu tượng. Opal Suchata từng chia sẻ mong muốn kể câu chuyện tuyệt vời về Việt Nam mỗi khi có cơ hội nhắc đến đất nước này. Nhưng để câu chuyện đó thuyết phục, áo dài Hoa hậu Thế giới cần đáp ứng đồng thời hai lớp tiêu chí thẩm mỹ áo dài: tôn dáng đúng công năng thời trang và truyền tải đúng tinh thần văn hóa. Sự cố "dìm dáng" cho thấy nếu chỉ chăm chút vào kỹ thuật lụa, vẽ tay, giữ phom truyền thống mà bỏ qua tuổi, phong thái, tỷ lệ cơ thể của người mặc, áo dài dễ trở thành bức tranh đẹp nhưng khó gần. Khi áo dài bước ra sân khấu quốc tế, lựa chọn thiết kế phải xuất phát từ câu hỏi: bộ áo này tôn vinh người phụ nữ đang mặc, hay chỉ tôn vinh cái tôi của nhà thiết kế?
