Từ “phụ diễn” thành đối thủ: compact trở lại đường đua
Máy ảnh compact và mirrorless hiện đang cạnh tranh trực tiếp trong các bảng xếp hạng bán chạy tại thị trường máy ảnh Nhật, cho thấy người dùng ngày càng ưu tiên sự nhỏ gọn, tính di động và thiết kế retro thay vì chỉ chạy theo cấu hình khủng và cảm biến full-frame. Bức tranh mới nhất từ hai bảng Top 10 cho thấy máy ảnh compact bán chạy gần như ngang ngửa với mirrorless, phá vỡ định kiến rằng kỷ nguyên máy ảnh ống kính rời đã hoàn toàn lấn át dòng máy ngắm-chụp truyền thống.
Một bảng xếp hạng do một hãng nghiên cứu thị trường Nhật công bố cho thấy top 10 máy ảnh ống kính rời bán chạy nhất tháng có sự góp mặt bất ngờ của một mẫu Micro Four Thirds (MFT) nhỏ gọn – Olympus PEN E-P7. Song song đó, bảng Top 10 khác lại hé lộ tỉ lệ gần cân bằng giữa mirrorless và compact: năm máy mirrorless, bốn máy point-and-shoot và một máy gimbal bỏ túi. Điều này cho thấy cuộc tranh luận mirrorless vs compact không còn là câu chuyện “kẻ thắng – người thua”, mà đang chuyển thành hai lối chơi song hành, phục vụ những nhu cầu chụp khác nhau.
Micro Four Thirds: định dạng nhỏ, sức bền lớn
Điểm nhấn thú vị nhất trong bức tranh này là sự bền bỉ của hệ Micro Four Thirds phổ biến ở phân khúc nhỏ gọn. Trong khoảng 120 thân máy và bộ kit ống kính được theo dõi, chỉ khoảng 15% là máy MFT, nhưng một mẫu như Olympus PEN E-P7 vẫn chen chân vào top 10 bán chạy. Đây là cú “lội ngược dòng” đáng chú ý nếu nhìn vào sự thống trị của APS-C và full-frame.
PEN E-P7 là mẫu 20MP, nhẹ, hướng đến người dùng nhập môn, lọt vào vị trí thứ 5 trong tháng, tăng ba bậc so với hạng 8 của tháng trước đó. Quan trọng hơn, kể từ khi ra mắt năm 2021 – cũng là mẫu Olympus đầu tiên sau khi bộ phận hình ảnh được OM System tiếp quản – E-P7 đã xuất hiện trong top 10 ít nhất một lần mỗi năm, suốt ba năm gần đây và ngay cả năm ra mắt. Câu chuyện này cho thấy: khi thiết kế hợp lý và trải nghiệm chụp tốt, Micro Four Thirds phổ biến vẫn có chỗ đứng, dù thị phần tổng thể không lớn.
Máy ảnh retro xu hướng và cú hích từ Sony A7 V
Không chỉ MFT, làn sóng máy ảnh retro xu hướng cũng đang góp phần làm lại luật chơi. OM System vừa giới thiệu một mẫu PEN mới với thiết kế compact, hoài cổ nhưng bổ sung chống thời tiết và chống rung trong thân máy, dự kiến giao tại Nhật vào cuối tháng 10. Khi mẫu này lên kệ, câu hỏi đặt ra là liệu nó có thay thế E-P7 trong bảng xếp hạng hay cả hai cùng tồn tại như hai biểu tượng retro ở hai tầm giá khác nhau.
Ở phía mirrorless, Sony A7 V vẫn là “ông vua” hiệu năng: kể từ khi ra mắt tháng 12/2025, mẫu full-frame này liên tục đứng đầu nhiều bảng xếp hạng và thường xuyên giữ vị trí số 1 qua nhiều tháng. Theo một bảng xếp hạng, “Sony A7 V đã chín lần đứng ở vị trí số một kể từ khi ra mắt, ngoại trừ tháng 5/2026”. Điều này cho thấy phân khúc cao cấp vẫn bị dẫn dắt bởi mirrorless, nhưng phần còn lại của thị trường đang mở rộng về phía các lựa chọn nhỏ gọn, phong cách hơn.
Compact, gimbal bỏ túi và sự thay đổi ưu tiên của người dùng
Bảng Top 10 máy ảnh mới nhất cho thấy máy ảnh compact bán chạy không còn là ngoại lệ mà là một cực quan trọng trong thị trường máy ảnh Nhật. Trong danh sách đó, các mẫu point-and-shoot chiếm bốn vị trí, bên cạnh năm mirrorless và một máy gimbal bỏ túi. Những cái tên như Canon PowerShot SX740 HS / Lite, Ricoh GR IV hay Canon PowerShot G7 X Mark III đều là các mẫu đã được tin dùng nhiều năm.
Ricoh GR IV – mẫu compact “cult” cho street – xuất hiện cùng với SX740 HS / Lite, vốn tái phát hành năm 2024 nhưng vẫn dùng nền tảng kỹ thuật từ 2018. G7 X Mark III, ra mắt từ 2019, vẫn góp mặt trong top 10. Song song, DJI Osmo Pocket 4P là mẫu gimbal camera duy nhất trong bảng, đứng ở vị trí thứ 9. Khi những thiết bị bỏ túi, quay chụp linh hoạt như vậy chen chân vào cùng bảng với mirrorless, câu chuyện mirrorless vs compact đã chuyển thành cuộc cạnh tranh về tính cơ động, sự tiện dụng và phong cách chụp, hơn là cuộc đua thông số khô khan.
Kết luận: Thời của “nhỏ mà có võ”
Nhìn vào các bảng xếp hạng, có thể thấy thị trường máy ảnh Nhật đang đi theo hai hướng song song: một bên là mirrorless cao cấp như Sony A7 V tiếp tục thống trị về hiệu năng, bên còn lại là làn sóng máy ảnh compact, Micro Four Thirds phổ biến và gimbal bỏ túi chiếm dần tâm trí người dùng nhờ tính di động và thiết kế retro xu hướng.
Olympus PEN E-P7 trụ vững trong top 10 dù hệ MFT chỉ chiếm khoảng 15% số mẫu được theo dõi, các compact đời cũ vẫn bán tốt, và một chiếc gimbal bỏ túi chen chân vào bảng xếp hạng – tất cả đều gửi chung một thông điệp: tương lai nhiếp ảnh không thuộc về duy nhất một định dạng. Thay vì hỏi “mirrorless hay compact tốt hơn”, người dùng đang trả lời bằng ví tiền rằng họ muốn thiết bị phù hợp lối sống, đủ nhỏ để mang theo mỗi ngày nhưng vẫn cho ra ảnh và video đủ tốt để kể câu chuyện của mình.
