Một đêm nhạc kể chuyện bằng di sản
Nhạc hội Dân Chơi Dân Ca là hành trình sân khấu của Phương Mỹ Chi, nơi chất liệu văn hóa vùng miền được kể lại bằng âm nhạc đương đại, nghệ nhân truyền thống và màn kết hợp giữa nhiều thế hệ nghệ sĩ. Đêm thứ hai diễn ra tại Hà Nội tối 7.11, thu hút hơn 5.000 khán giả. Điểm đáng giá không chỉ nằm ở quy mô, mà ở cách chương trình khiến di sản hiện diện như một phần sống động của buổi diễn, thay vì một tiết mục minh họa đứng riêng lẻ. Qua sân khấu, phối khí và các cuộc gặp gỡ nghệ thuật, Phương Mỹ Chi đưa văn hóa Việt đến gần hơn với khán giả trẻ. Đó là lựa chọn có chủ đích: tạo trải nghiệm giải trí đủ hấp dẫn để người nghe bước vào, rồi để những thanh âm truyền thống ở lại trong trí nhớ.
Chương trình quy tụ các nghệ sĩ nhiều thế hệ như NSND Tự Long, NSND Thanh Ngoan, NSƯT Kim Tử Long, NSƯT Trinh Trinh, Phương Ly, Double2T, RHYDER, Nguyễn Hùng, Pháo và Bảo Định, cùng nghệ nhân, nhạc công và ban cố vấn văn hóa, chuyên môn. Sự đa dạng này tạo nên đối thoại thực chất: người trẻ không chỉ đứng cạnh nghệ sĩ gạo cội, mà cùng tham gia vào một cấu trúc kể chuyện xuyên suốt. Nhạc hội Hà Nội vì thế có sức nặng hơn một chuỗi màn trình diễn nối tiếp; nó mở ra không gian để những giá trị cũ được tiếp nhận bằng nhịp điệu và ngôn ngữ sân khấu hôm nay.

Hát Xoan và hát Xẩm bước vào không gian mới
Tâm điểm của chặng miền Bắc là “Thử Lòng Quân Tử”, nơi Phương Mỹ Chi đưa hát Xoan Phú Thọ lên sân khấu qua các trích đoạn “Xin Huê” và “Đố Huê”. Các nghệ nhân từ bốn phường Xoan gốc trực tiếp góp mặt, giúp phần trình diễn giữ được mối liên hệ với cộng đồng đang gìn giữ làn điệu. Đây là cách đưa hát Xoan đến gần người nghe trẻ đáng thuyết phục hơn việc chỉ nhắc tên di sản: nghệ thuật được cất lên bởi chính những người thực hành, trong khi cách dàn dựng và phối khí mở rộng bối cảnh thưởng thức. Truyền thống không bị đóng khung thành một khoảng lặng trang trọng; nó trở thành một phần của câu chuyện âm nhạc đang diễn ra.
Nếu hát Xoan tạo điểm tựa cho chặng miền Bắc, “Xây Xẩm” lại đặt hát Xẩm vào một phép thử táo bạo. NSND Thanh Ngoan bất ngờ xuất hiện cùng Phương Mỹ Chi, kết hợp lối hát Xẩm truyền thống với rock sôi động. Sự tương phản về nhịp và năng lượng khiến tiết mục nổi bật, nhưng ý nghĩa của màn phối hợp nằm ở chỗ hai chất liệu không triệt tiêu nhau: rock tạo lực đẩy cho sân khấu, còn tiếng hát Xẩm giữ dấu ấn riêng. Trong hành trình đưa hát Xoan hát Xẩm đến công chúng mới, những lựa chọn như vậy cho thấy làm mới không nhất thiết đồng nghĩa với xóa bỏ căn cước của di sản.

Những cuộc gặp giữa truyền thống và hiện đại
Các màn kết hợp với nghệ sĩ đương đại làm nhịp cầu giữa chất liệu dân gian và thị hiếu hôm nay. RHYDER góp mặt trong “Bóng Phù Hoa” với phần trình diễn giàu năng lượng. Pháo khuấy động “Vũ Trụ Có Anh” bằng màn catwalk nổi bật, còn Double2T đem màu sắc riêng đến “Chọn Mặt Gửi Vàng” cùng màn tutting. Điểm hay là những khách mời này không khiến đêm diễn rời khỏi trục văn hóa; họ mở rộng bảng màu sân khấu, để các âm hưởng truyền thống đứng cạnh rap, rock và ngôn ngữ trình diễn mới. Với khán giả trẻ, sự giao thoa ấy tạo lối vào tự nhiên hơn với những chất liệu có thể vốn xa lạ.
Đêm diễn còn dành những tiết mục mới cho khán giả Thủ đô. Phương Mỹ Chi lần đầu hát live “Lỡ Thương Nhau” cùng Nguyễn Hùng, nối tiếp mối duyên âm nhạc giữa hai nghệ sĩ từ ca khúc “Có Nhau” trong album. Liên khúc “Lý Cò Style - Rock Hạt Gạo - Ếch Ngoài Đáy Giếng” cũng pha chất liệu dân gian với tinh thần rock, cho thấy nữ ca sĩ có thể chuyển màu và tiết tấu mà vẫn giữ mạch kể chuyện. Những phần trình diễn này làm đêm nhạc giàu bất ngờ, đồng thời đặt âm nhạc dân gian trong một cuộc đối thoại rộng hơn, thay vì chỉ giới hạn ở những cách thể hiện quen thuộc.

Khép lại album bằng một lời tri ân
Nhạc hội Dân Chơi Dân Ca Day 2 được xây dựng như dấu chấm kết cho hành trình album cùng tên, với nhiều tiết mục chưa xuất hiện ở những đêm diễn trước, từ “Lỡ Thương Nhau” đến liên khúc dân gian pha rock. Phần kết “Thiên Đường Với Người Thương” được thể hiện theo phiên bản ballad, kết hợp chất liệu âm nhạc của cả ba miền Bắc, Trung, Nam. Lựa chọn này hợp với tinh thần toàn chương trình: không xếp vùng miền thành những mảng tách biệt, mà nối chúng thành một hành trình chung. Khi nhiều thế hệ nghệ sĩ và nghệ nhân cùng hiện diện, đêm diễn cũng trở thành lời tri ân những người góp phần gìn giữ, lan tỏa và tiếp nối văn hóa Việt.
Thành công đáng nhớ nhất của nhạc hội Hà Nội không đơn thuần là đưa nhiều chất liệu dân gian lên sân khấu, mà là tạo được lý do để chúng cùng tồn tại với phối khí mới và nghệ sĩ trẻ. Hát Xoan, hát Xẩm không bị đặt ngoài dòng chảy của buổi diễn; chúng trở thành trung tâm của những khoảnh khắc được dàn dựng để khán giả lắng nghe và cảm nhận. Phương Mỹ Chi đã khép lại album bằng một lựa chọn nhất quán với hành trình của mình: tôn trọng gốc rễ, nhưng không ngại thay đổi hình thức kể. Đó là hướng đi giúp di sản tiếp tục được gặp gỡ công chúng hôm nay.







