Du lịch Campuchia lao dốc và nghịch lý dòng khách Việt
Hiện tượng khách Việt Nam tiếp tục sang Campuchia trong bối cảnh du lịch quốc tế đến nước này giảm mạnh là xu hướng đi lại khác biệt, cho thấy sự gắn kết đặc biệt giữa hai thị trường láng giềng và vai trò nổi bật của du khách Việt đối với ngành du lịch Campuchia trong giai đoạn bất ổn. Theo số liệu công bố ngày 23/9, Campuchia đón hơn 2,25 triệu lượt khách quốc tế trong 8 tháng, giảm tới 44,4% so với cùng kỳ năm trước. Thế nhưng trong bức tranh ảm đạm đó, khách Việt vẫn đứng thứ 2 với 585.711 lượt, dù giảm 27,6% so với cùng kỳ. Đây không phải câu chuyện "giảm là hết" mà là bài kiểm tra xem Campuchia có biết giữ và nuôi dưỡng thị trường gần nhưng giàu tiềm năng này hay không.
Cú sốc du lịch quốc tế và sức ép lên Angkor Wat
Campuchia đang hứng trọn cú sốc của du lịch quốc tế: lượng khách đến vương quốc trong 8 tháng chỉ đạt 2.252.698 lượt, giảm gần một nửa so với 4,05 triệu lượt cùng kỳ năm trước. Bộ trưởng Du lịch Campuchia lý giải sự sụt giảm này bắt nguồn từ khủng hoảng kinh tế toàn cầu, giá nhiên liệu tăng và các thông tin tiêu cực liên quan lừa đảo trực tuyến, căng thẳng biên giới, xung đột địa chính trị, khiến tâm lý đi du lịch bị kéo lùi. Hệ quả rõ nhất là tại Angkor Wat và quần thể Angkor – điểm đến "biểu tượng" của du lịch Campuchia: chỉ 474.993 vé được bán trong 8 tháng, giảm 29,07% so với năm trước. Khi di sản chủ lực hụt khách, cả hệ sinh thái hướng dẫn viên, tài xế, hộ kinh doanh nhỏ quanh khu di tích đều lao đao vì nguồn thu phụ thuộc gần như hoàn toàn vào du lịch quốc tế.
Vì sao khách Việt vẫn là điểm tựa giữa khủng hoảng?
Điều đáng chú ý là dù giảm, khách Việt vẫn nằm trong nhóm nguồn khách lớn nhất của du lịch Campuchia bên cạnh Trung Quốc, và Angkor Wat ở Siem Reap vẫn là điểm đến hàng đầu với du khách Việt Nam. Lý do không chỉ nằm ở khoảng cách địa lý gần, chi phí di chuyển thấp hơn so với các thị trường xa khi giá nhiên liệu tăng, mà còn ở sự tương đồng văn hóa, lịch sử và tính hiếu kỳ của người Việt với hệ thống đền đài, di sản Khmer. Quan trọng hơn, dòng khách hai chiều đang tăng mạnh: Việt Nam đón khoảng 629.000 lượt khách Campuchia trong 8 tháng, tăng tới 41,5%. Nhu cầu giao lưu, trải nghiệm qua lại rõ ràng đang được duy trì và củng cố, tạo nền tảng để khách Việt và khách Campuchia trở thành "hậu phương" cho nhau khi du lịch quốc tế biến động.
Hợp tác du lịch Việt Nam – Campuchia: Từ số liệu đến cơ hội
Nhìn vào số liệu, có thể thấy du lịch Campuchia đang chịu sức ép kinh tế không nhỏ: Ngân hàng Phát triển châu Á đã hạ dự báo tăng trưởng GDP của nước này xuống 3,9%, với một trong những nguyên nhân chính là du lịch hoạt động yếu hơn dự kiến. Trong bối cảnh đó, hợp tác du lịch với Việt Nam không còn là khẩu hiệu mà là nhu cầu sống còn. Cơ quan phụ trách du lịch Việt Nam đánh giá quan hệ du lịch hai nước ngày càng phát triển, thể hiện qua lượng khách Campuchia đến Việt Nam tăng 41% trong 7 tháng, đạt hơn 565.000 lượt. Về phía Campuchia, Bộ Du lịch nước này khẳng định sẽ tập trung kết nối các điểm đến di sản, tạo thuận lợi cho đường bay quốc tế giữa hai bên và mở rộng kết nối đến nước thứ ba. Nếu làm quyết liệt, Campuchia không chỉ giữ thị trường khách Việt mà còn biến nó thành "cửa ngõ" kéo thêm dòng khách ASEAN và quốc tế.
Campuchia cần làm gì để giữ chân khách Việt Nam?
Trong ngắn hạn, Campuchia đang ưu tiên kích cầu thị trường Trung Quốc bằng chính sách miễn thị thực cho công dân nước này trong 4 tháng, từ 15/6 đến 15/10. Đây là bước đi dễ hiểu, nhưng nếu bỏ quên khách Việt Nam, Campuchia sẽ đánh mất một nguồn khách ổn định đang giúp ngành du lịch cầm cự qua thời kỳ khó khăn. Đã đến lúc chiến lược du lịch Campuchia phải coi Việt Nam như thị trường then chốt: tăng quảng bá hình ảnh điểm đến an toàn, thân thiện, đa dạng sản phẩm từ di sản, văn hóa, ẩm thực đến sinh thái, cộng đồng như chính Bộ trưởng Du lịch Campuchia từng định hướng; đồng thời cải thiện trải nghiệm tại Angkor Wat và các điểm đến tỉnh lẻ, giảm phụ thuộc vào một vài khu di tích. Khi du lịch quốc tế còn nhiều bất ổn, ai giữ được láng giềng gần gũi, hiểu nhau như khách Việt Nam, người đó sẽ có lợi thế đi trước cuộc chơi.
