Khủng hoảng smartphone quý II và hai ngoại lệ Apple, Huawei
Khủng hoảng smartphone quý II là giai đoạn mà lượng thiết bị xuất xưởng toàn cầu và tại thị trường Trung Quốc smartphone đều suy giảm, nhưng Apple và Huawei vẫn ghi nhận thị phần và sản lượng tăng, cho thấy chiến lược tập trung vào phân khúc cao cấp, cấu trúc giá ổn định và hệ sinh thái sản phẩm riêng biệt có thể giúp một hãng công nghệ vượt qua chu kỳ đi xuống của toàn ngành. Theo Counterpoint Research, lượng smartphone xuất xưởng toàn cầu trong khủng hoảng smartphone quý II giảm 11% so với cùng kỳ, xuống mức thấp nhất của một quý II kể từ năm 2013. Trớ trêu thay, ngay trong bối cảnh đó, Apple lại lập kỷ lục: quý II là quý có lượng iPhone xuất xưởng cao nhất từ trước đến nay. Omdia cho thấy tại thị trường Trung Quốc smartphone, Huawei và Apple đồng loạt tăng sản lượng dù tổng thị trường co lại. Đây không phải may mắn, mà là kết quả của lựa chọn chiến lược rõ ràng.
Apple: củng cố "pháo đài" cao cấp để mở rộng thị phần smartphone
Điểm đáng chú ý nhất là thị phần smartphone Apple không chỉ giữ vững mà còn vươn lên mức cao chưa từng có. Lượng iPhone xuất xưởng trong quý II tăng khoảng 3% so với cùng kỳ năm ngoái, giúp hãng nắm 20% thị phần smartphone toàn cầu, mức cao nhất trong lịch sử cho một quý II. Đây là minh chứng rằng phân khúc cao cấp vẫn là "vùng an toàn" của Apple: người dùng trung thành, vòng đời sản phẩm dài, hệ sinh thái khép kín và khả năng đồng bộ dịch vụ khiến iPhone trở thành thiết bị khó bị thay thế. Trong khi nhiều hãng Android phải hạ cấu hình, co danh mục sản phẩm hoặc đua giảm giá để bảo vệ biên lợi nhuận, Apple kiên trì với chiến lược giữ giá, tối ưu sản phẩm và gia tăng giá trị hệ sinh thái. Cách hãng chống chịu khủng hoảng smartphone quý II cho thấy ở phân khúc cao cấp, sức mạnh thương hiệu và trải nghiệm tổng thể quan trọng hơn cuộc đua cấu hình đơn thuần.
Huawei: tăng trưởng thị trường nhờ giá ổn định và chuỗi cung ứng nội địa
Ở phía ngược lại, Huawei tăng trưởng thị trường bằng một bài toán gần như trái ngược với Apple nhưng cũng đặt nặng yếu tố cao cấp và kiểm soát chi phí. Tại Trung Quốc, hãng xuất xưởng kỷ lục 15,2 triệu thiết bị, chiếm 23% thị phần, tăng từ 12,2 triệu và 18% trong cùng kỳ năm trước. Sự tăng trưởng của Huawei được lý giải bởi cấu trúc giá cả tương đối ổn định, cùng với nhu cầu mạnh mẽ trong phân khúc cao cấp, nơi các dòng Pura X Max và Enjoy 90 Pro Max nhận phản hồi tích cực. Ngoài ra, Huawei có lợi thế rõ rệt về R&D và sự liên kết sâu với chuỗi cung ứng trong nước, giúp hãng giảm tác động của cuộc khủng hoảng bộ nhớ và chi phí linh kiện tăng cao. Khi nhiều đối thủ phải cắt giảm hoặc trì hoãn sản phẩm, Huawei dùng lợi thế nội địa để giữ nguồn cung, giữ giá, qua đó kéo thêm thị phần từ nhóm khách hàng muốn thiết bị bền bỉ, cấu hình mạnh mà không phải chịu biến động giá.
Trung Quốc: chiến trường phân cực, nơi Apple và Huawei cùng hưởng lợi
Thị trường Trung Quốc smartphone đang chứng kiến sự phân cực rõ rệt: tổng số smartphone xuất xưởng quý II là 66,1 triệu chiếc, giảm 2% so với cùng kỳ, nhưng Huawei và Apple lại trở thành hai cực tăng trưởng. Theo Omdia, Huawei chiếm 23% thị phần, Apple 19%, đều tăng so với 18% và 15% của năm trước. Câu chuyện không phải thị trường khởi sắc, mà là người dùng tái phân bổ chi tiêu sang các thương hiệu được xem là an toàn hơn. Cuộc khủng hoảng bộ nhớ và chi phí linh kiện tăng cao khiến phân khúc trung cấp chịu áp lực mạnh, buộc các nhà sản xuất khác phải cắt giảm hoặc đổi mới danh mục để tồn tại. Ngược lại, Apple giữ giá chưa tăng, Huawei dùng chuỗi cung ứng nội địa để neo giá, qua đó biến giai đoạn khó khăn thành cơ hội "lọc" lại thị trường. Người dùng cẩn trọng hơn, nhưng khi đã nâng cấp, họ ưu tiên những thương hiệu có khả năng đồng hành lâu dài.
Tác động với người dùng và bài kiểm tra sắp tới cho Apple, Huawei
Khủng hoảng smartphone quý II không chỉ là câu chuyện của các hãng, mà sẽ sớm biến thành bài toán chi phí với người dùng. Từ quý III trở đi, Apple phải đối mặt rõ hơn với làn sóng tăng giá linh kiện, đặc biệt là bộ nhớ DRAM và NAND do nhu cầu AI bùng nổ. Nếu chi phí tiếp tục leo thang, hãng có hai lựa chọn: chấp nhận biên lợi nhuận thấp hơn hoặc chuyển một phần chi phí sang người dùng bằng việc tăng giá iPhone và thiết bị khác. Điều này sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới tốc độ nâng cấp, nhất là tại các thị trường nhạy cảm về giá. Dù vậy, Apple có lợi thế là nhóm khách hàng cao cấp từng chứng minh sẵn sàng trả thêm tiền nếu trải nghiệm đủ khác biệt. Với Huawei, việc duy trì giá ổn định nhờ chuỗi cung ứng nội địa giúp hãng trở thành lựa chọn hợp lý cho người dùng đang cẩn trọng hơn trong quyết định nâng cấp thiết bị. Omdia dự đoán thị trường smartphone Trung Quốc giảm 6% trong cả năm so với 2025; trong bối cảnh đó, bài thi thực sự của cả Apple lẫn Huawei là giữ được niềm tin khách hàng khi giá và kỳ vọng đều tăng.
