Sinh trắc học sân bay là gì và vì sao Nội Bài cần nó ngay lúc này?
Sinh trắc học sân bay là việc dùng các đặc điểm sinh học như khuôn mặt, vân tay hoặc mống mắt để tự động xác thực danh tính hành khách, thay thế thao tác kiểm tra giấy tờ thủ công, từ đó rút ngắn quy trình làm thủ tục và giảm phụ thuộc vào nhân sự tại các điểm kiểm soát. Kỳ nghỉ lễ Quốc khánh kéo dài 5 ngày, từ 29/8 đến hết 2/9, khiến nhu cầu đi lại đường hàng không tăng mạnh. Riêng ngày 28/8, Nội Bài phục vụ khoảng 743 lượt chuyến bay và hơn 125.000 lượt hành khách, tăng tới 33% so với cùng kỳ. Với lưu lượng hơn 2.000 lượt khách mỗi khung giờ cao điểm, nếu vẫn dựa vào kiểm tra thủ công thì cảnh xếp hàng kéo dài là điều khó tránh. Trong bối cảnh đó, công nghệ sân bay Nội Bài buộc phải chuyển sang mô hình tự động hóa cao hơn nếu muốn giữ nhà ga thông thoáng mà không cần “bơm phình” thêm nhân lực.
12 kiosk tự động thông quan hoạt động thế nào mà giảm được cảnh xếp hàng?
Cảng hàng không quốc tế Nội Bài đã lắp đặt và đưa vào sử dụng 12 kiosk sinh trắc học tại các sảnh A, B và E để phục vụ cao điểm nghỉ lễ Quốc khánh. Những kiosk tự động thông quan này cho phép hành khách tự xử lý thủ tục thay vì xếp hàng chờ nhân viên. Chỉ cần ba bước: chạm để quét thẻ lên máy bay, quét căn cước công dân gắn chip, rồi nhận diện khuôn mặt qua kiosk sinh trắc học, hành khách có thể đi thẳng đến làn kiểm tra an ninh và lên cửa máy bay mà không phải chờ đợi. Ở góc độ vận hành, đây là bước chuyển từ mô hình “mỗi quầy một nhân viên” sang “mỗi kiosk phục vụ liên tục”, giúp xử lý hành khách nhanh hơn với cùng diện tích nhà ga. Việc ứng dụng nhận diện khuôn mặt rút ngắn nhiều công đoạn so với làm thủ tục truyền thống, qua đó hạn chế thời gian phải xếp hàng tại những khu vực hay tắc nghẽn.
Công nghệ sân bay Nội Bài: Từ slot cất hạ cánh đến trải nghiệm của hành khách
Hiệu quả của sinh trắc học chỉ rõ khi đặt trong bức tranh tổng thể điều phối khai thác. Cục Hàng không đã tăng điều phối lượt cất, hạ cánh tại Nội Bài từ 42 lên 44 slot/giờ trong khung 6h–23h55, tham số này cũng được ghi nhận tăng lên 44 chuyến/giờ trong giai đoạn cao điểm. Nói cách khác, bầu trời đông hơn nhưng nhà ga vẫn phải giữ nhịp trơn tru. Thực tế ngày 28/8 – ngày được dự báo cao điểm nhất với khoảng 743 lượt chuyến và hơn 125.000 lượt hành khách – cho thấy các khu vực làm thủ tục và soi chiếu chưa xảy ra quá tải kéo dài. Tại khu vực nhà ga, hành khách làm thủ tục, kiểm tra an ninh và di chuyển đến cửa ra máy bay khá thuận lợi. Đây là tín hiệu cho thấy khi công nghệ sân bay Nội Bài được triển khai đồng bộ với điều phối slot khoa học, hệ thống có thể hấp thụ mức tăng sản lượng tới 33% mà không “nghẹt thở”.
Lợi ích rõ cho hành khách, nhưng không phải phép màu tức thì
Điểm đáng nói là dù lượng khách tăng mạnh, sân bay vẫn duy trì trạng thái tương đối thông thoáng trong ngày làm việc cuối cùng trước kỳ nghỉ lễ 2/9. Phần lớn hành khách được phân bổ đều trong ngày, với nhiều khung giờ hơn 2.000 lượt khách nhưng không ghi nhận ùn tắc kéo dài. Hệ thống kiosk sinh trắc học được đánh giá đem lại trải nghiệm mới mẻ, thuận tiện cho hành khách; nhiều người chủ động chọn phương thức này để hoàn tất thủ tục, giảm bớt phụ thuộc vào quầy truyền thống. Tuy vậy, công nghệ không tự nó giải quyết mọi vấn đề. Cảng vẫn phải phối hợp lực lượng chức năng bố trí nhân viên tại vị trí có nguy cơ ùn ứ để hướng dẫn, phân luồng, đồng thời khuyến khích hành khách check-in online và dùng tài khoản định danh VNeID để đi qua cửa Autogate nhanh hơn.
Từ Nội Bài ra cả hệ thống: Sinh trắc học sẽ là chuẩn mới hay chỉ là giải pháp mùa vụ?
Câu chuyện 12 kiosk sinh trắc học tại Nội Bài không chỉ là một thử nghiệm cho dịp lễ, mà là phép thử cho tương lai quản lý lưu lượng tại các cảng hàng không quốc tế. Khi sản lượng hành khách tăng 25–33% mà vẫn giữ trải nghiệm chấp nhận được, thông điệp khá rõ: sinh trắc học sân bay và kiosk tự động thông quan không còn là “công nghệ cho có”, mà là điều kiện để các cảng đáp ứng nhu cầu tăng trưởng bền hơn. Tuy nhiên, để sinh trắc học trở thành chuẩn vận hành chứ không chỉ là giải pháp chữa cháy cao điểm, cần tiếp tục mở rộng số lượng kiosk, đồng bộ dữ liệu căn cước gắn chip, nâng chất lượng nhận diện khuôn mặt và duy trì truyền thông để hành khách quen với cách làm mới. Nội Bài đã đi bước đầu; câu hỏi giờ đây là tốc độ nhân rộng, chứ không phải “liệu có nên làm hay không”.
