Khoảng chờ ngoài cổng không thể là vùng trách nhiệm bỏ ngỏ
An toàn cổng trường là trách nhiệm tổ chức việc tiếp nhận, giám sát và bàn giao học sinh sao cho trẻ không phải tự chờ ở nơi thiếu người lớn trông nom trước hoặc sau giờ học. Vụ việc tại Trường Tiểu học Thái Hưng cho thấy lịch mở cổng có thể va chạm trực tiếp với nhịp làm việc của gia đình: phụ huynh phản ánh học sinh đến sớm phải ngồi ngoài đường vì trường chỉ mở cổng lúc 6 giờ 50. Nhiều cha mẹ làm xa, cần đưa con đi sớm để kịp giờ làm; để trẻ chờ ngoài cổng khi không có người lớn bên cạnh là rủi ro có thể lường trước, không phải sự bất tiện nhỏ. Từ ngày 29-10, phụ huynh phản ánh tình trạng này. Đến ngày 30-10, phường Chánh Hưng chỉ đạo nhà trường khắc phục ngay và mở cổng sớm hơn để đón các em vào sân.
Ngay sáng 30-10, học sinh đến từ khoảng 6 giờ 30 đã được vào trong sân trường. Đây là phản ứng đúng hướng, nhưng một lần điều chỉnh chưa đủ thay cho quy trình ổn định: gia đình cần biết giờ tiếp nhận, còn trường phải bố trí người phụ trách ngay khi mở cổng. Trẻ đến sớm không nên bị buộc lựa chọn giữa ngồi ngoài đường và làm phụ huynh trễ giờ làm.
Giám sát phải bắt đầu khi trẻ được giao cho trường
Thông báo ban đầu của Trường Tiểu học Thái Hưng nêu rõ ngoài khung giờ quy định, trường không tiếp nhận, quản lý hay trông giữ học sinh, đồng thời giao cha mẹ chủ động bảo đảm an toàn trước giờ đón và sau khi kết thúc trả trẻ. Quy định ranh giới trách nhiệm là cần thiết, nhưng không thể thay thế việc đánh giá xem giờ mở cổng có phù hợp với hoàn cảnh đưa đón phổ biến hay không. Khi nhà trường biết nhiều gia đình phải đưa con đến sớm, giải pháp nên là thống nhất giờ tiếp nhận khả thi và phân công người giám sát học sinh, thay vì để trẻ tự chờ bên ngoài.
Gia đình cũng có phần việc rõ ràng: đưa trẻ trong khung giờ đã thống nhất, báo trước khi có thay đổi và không mặc định rằng cổng trường mở đồng nghĩa với trẻ đã được người có trách nhiệm tiếp nhận. Nhưng trách nhiệm phối hợp chỉ có ý nghĩa khi trường công bố đầu mối, quy trình bàn giao và cách xử lý trường hợp đến sớm hoặc người đón chậm. Mục tiêu không phải đẩy rủi ro từ bên này sang bên kia, mà bảo đảm trẻ luôn biết mình ở đâu và người lớn nào đang trông nom.
Sau giờ tan học, cần một phương án chờ an toàn
Bài toán tương tự xuất hiện vào buổi chiều: học sinh tan trường trước khi cha mẹ kết thúc công việc. Tại Trường Tiểu học Nguyễn Văn Trân, học sinh thường tan lúc 16 giờ 30; giáo viên chủ nhiệm hỗ trợ trông các em đến 17 giờ, cho đọc sách và vui chơi an toàn. Nếu cha mẹ đón muộn hơn, trường đề nghị gọi điện thông báo trước và đăng ký tại phòng bảo vệ để nhân viên biết, hỗ trợ trông trẻ. Đây là cách làm đáng tham khảo vì nó biến khoảng chờ thành thời gian có người phụ trách, thay vì để học sinh đứng đợi mà không rõ ai chịu trách nhiệm.
Câu lạc bộ sau giờ học cũng có thể giúp gia đình chủ động giờ đón, đồng thời tạo không gian vui chơi, rèn luyện phù hợp với sở thích của trẻ. Một trường tiểu học ở khu vực Nhà Bè dự kiến tổ chức câu lạc bộ từ 16 giờ 30 đến 17 giờ 15 sau khi khảo sát nhu cầu phụ huynh; kế hoạch triển khai chậm do chờ hướng dẫn thêm về Thông tư 85. Hoạt động ngoại khóa không nên bị xem là giải pháp thay thế giám sát bắt buộc. Trường cần nói rõ thời gian, người phụ trách và cách đăng ký; gia đình cần báo giờ đón dự kiến, liên hệ khi trễ và xác nhận trẻ đã được bàn giao.
Quy trình rõ ràng quan trọng hơn một lời nhắc chung
Sở Giáo dục và Đào tạo TP.HCM hướng dẫn các trường sắp xếp thời khóa biểu linh hoạt, hạn chế xáo trộn giờ học và thời gian đưa đón; khung giờ được nêu cho phổ thông là tiết đầu buổi sáng từ 7 giờ trở đi, buổi chiều kết thúc không sau 17 giờ. Trong thực tế, giờ làm của phụ huynh và lịch học của trẻ không phải lúc nào cũng khớp. Vì vậy, trường cần công bố thời điểm bắt đầu tiếp nhận, thời gian trông trẻ sau tan học, đầu mối liên hệ và cách xử lý khi người đón đến trễ. Gia đình cần phối hợp, nhưng không thể một mình chịu trách nhiệm cho thời gian trẻ đã được giao cho nhà trường.
Vụ việc ở Thái Hưng đã được phường yêu cầu khắc phục ngay, và việc học sinh được vào sân từ khoảng 6 giờ 30 sáng 30-10 cho thấy thay đổi tổ chức có thể giảm rủi ro tức thời. Bước tiếp theo là duy trì quy trình có người giám sát ở cả hai đầu ngày, thông báo rõ cho phụ huynh và xác nhận bàn giao trẻ. An toàn cổng trường không kết thúc ở lúc mở cửa; trách nhiệm chỉ khép lại khi học sinh đã được đón, hoặc đang ở trong một phương án trông nom mà gia đình và nhà trường cùng thống nhất.
