Hai đối tác, hai hướng phát triển AI
Hợp tác nghiên cứu AI là việc các cơ sở học thuật cùng phát triển tri thức, đào tạo nhân lực và biến kết quả nghiên cứu thành giải pháp có thể dùng trong đời sống, doanh nghiệp hoặc khu vực công. Với PTIT, hai thỏa thuận quốc tế gần đây cho thấy AI không được đặt trong một hướng duy nhất: một nhánh ưu tiên dữ liệu, học sâu và ứng dụng; nhánh còn lại gắn AI với robot và hệ thống tự hành. Ngày 9/11/2026, PTIT ký biên bản ghi nhớ với Viện Matsuo trong khuôn khổ Diễn đàn công tư về hợp tác kinh tế và khoa học công nghệ Việt Nam – Nhật Bản. Ba ngày sau, ngày 12/11, Học viện ký Thư bày tỏ ý định hợp tác với Đại học Toulon của Pháp. Khác biệt về hình thức văn kiện cũng đáng lưu ý: biên bản ghi nhớ với Matsuo nêu các hoạt động cụ thể hơn, trong khi thư với Toulon tạo nền tảng để hai bên xây dựng chương trình chung.

Viện Matsuo: đào tạo AI gắn với bài toán thực tiễn
Thỏa thuận với Viện Matsuo đưa ra một lộ trình tương đối rõ: cùng nghiên cứu, phát triển giải pháp AI cho doanh nghiệp, tổ chức công và xã hội; xây dựng đào tạo thực hành về học sâu và khoa học dữ liệu; đồng thời triển khai dự án nghiên cứu chung, công bố khoa học và trao đổi chuyên gia. Đây là hướng phù hợp nếu PTIT muốn mở rộng năng lực AI từ lớp học tới các vấn đề vận hành thực tế. Viện Matsuo thuộc hệ sinh thái nghiên cứu và đổi mới sáng tạo gắn với Đại học Tokyo. Nội dung hợp tác còn đề cập khả năng chia sẻ nền tảng học trực tuyến GCI World và nghiên cứu về mô hình thế giới, AI tạo sinh, sản xuất thông minh, robot và chuyển đổi số. Sinh viên, giảng viên có thể được giới thiệu chương trình học sâu và cơ hội thực tập tại Nhật Bản. Giá trị của thỏa thuận sẽ phụ thuộc vào việc những cơ hội này có chuyển thành dự án, khóa học và trải nghiệm nghiên cứu cụ thể hay không.
Đại học Toulon: đưa AI vào robot và hệ thống tự hành
Thư bày tỏ ý định với Đại học Toulon nhấn mạnh một giao điểm khác: AI và robot, cùng các hệ thống tự hành thông minh. Toulon có thế mạnh được giới thiệu trong robot thông minh, robot hình người và phương tiện tự hành; PTIT cũng xác định AI, robot, hệ thống nhúng và điều khiển tự động là những công nghệ cần ưu tiên. Vì vậy, hợp tác này có tiềm năng tạo ra các bài toán nghiên cứu liên ngành, nơi thuật toán phải phối hợp với cảm biến, phần cứng và điều khiển. Hai bên hướng tới trao đổi giảng viên, nhà nghiên cứu và sinh viên, phối hợp hướng dẫn học viên cao học, nghiên cứu sinh, tìm kiếm dự án chung và công bố quốc tế. Đoàn Toulon cũng đã trao đổi chuyên môn tại Phòng thí nghiệm Phương tiện tự hành và Hệ thống thông minh của PTIT. Tuy nhiên, LoI mới là bước mở đường, chưa phải cam kết về một dự án cụ thể. Bước kế tiếp cần là xác định nhóm nghiên cứu, mục tiêu và đầu ra có thể kiểm chứng.

Điểm quyết định là biến kết nối thành năng lực
Đặt cạnh nhau, hai thỏa thuận cho thấy PTIT đang tìm kiếm đối tác quốc tế theo những định hướng AI bổ trợ: Viện Matsuo gắn nghiên cứu với đào tạo thực hành và ứng dụng rộng; Đại học Toulon tập trung hơn vào robot, phương tiện tự hành và nghiên cứu liên ngành. Đây là cách tiếp cận có lý, bởi năng lực AI không chỉ nằm ở mô hình và dữ liệu mà còn ở khả năng đưa công nghệ vào thiết bị, quy trình và môi trường thật. Lợi ích trực tiếp được kỳ vọng là thêm cơ hội học tập, thực tập, trao đổi học thuật và tiếp cận phòng thí nghiệm cho sinh viên, giảng viên; học viên cao học và nghiên cứu sinh cũng có thể tham gia các hướng nghiên cứu mới. Nhưng số lượng đối tác không tự bảo đảm chất lượng. PTIT cần biến các văn kiện thành lịch triển khai, nhóm nghiên cứu ổn định, chương trình đào tạo có đầu ra và dự án tạo được kết quả dùng được. Khi đó, hợp tác quốc tế mới thực sự nâng tầm PTIT trí tuệ nhân tạo, thay vì dừng ở nghi thức ký kết.







