Visa du học Úc bước sang giai đoạn “lọc nhiễu”: chỉ giữ người thực sự muốn học
Visa du học Úc là thị thực dành cho sinh viên quốc tế theo học các khóa toàn thời gian tại các cơ sở được công nhận, nhưng với gói quy định thị thực mới, loại visa này được siết chặt để chấm dứt tình trạng đổi khóa học visa liên tục và dùng các chương trình kém chất lượng nhằm kéo dài thời gian cư trú. Các thay đổi về visa du học là một phần trong gói cải cách di trú vừa được Bộ trưởng Nội vụ và Di trú Úc Tony Burke công bố. Chính phủ Australia công khai mục tiêu: chấm dứt tình trạng liên tục chuyển đổi visa tạm trú để ở lại lâu dài và ngăn chặn các đại lý, luật sư di trú trục lợi chính sách. Điều đó có nghĩa, từ nay, sinh viên quốc tế Australia phải chứng minh mình là người học thực sự, không phải lao động trá hình đội lốt du học.
Đổi khóa học phải xin visa mới: bước ngoặt “đánh thẳng” vào việc lách luật
Điểm thay đổi gây tranh luận nhất là yêu cầu sinh viên quốc tế phải xin một visa du học Úc hoàn toàn mới nếu muốn chuyển đổi khóa học, kể cả khi chuyển sang khóa cùng trình độ hoặc vẫn học tại cơ sở cũ. Đây không chỉ là bước điều chỉnh kỹ thuật, mà là tuyên bố chính trị: nhà chức trách muốn có quyền nhìn lại toàn bộ mục đích học tập mỗi lần bạn đổi khóa. Chính phủ Úc nói thẳng mục tiêu là xử lý tình trạng một số người liên tục đổi khóa học hoặc chuyển giữa các loại visa để kéo dài thời gian ở lại. Nói cách khác, thời kỳ “hết khóa này đăng ký khóa kia” để duy trì thị thực đã qua. Ai đổi ngành đúng nghĩa học thuật vẫn có cơ hội, nhưng phải chấp nhận soi rất kỹ về kế hoạch học và lộ trình nghề nghiệp.
Cấm học lùi, siết visa 485: triệt đường ở lại bằng khóa học rẻ và yêu cầu thấp
Một nguyên tắc mới mang tính “kẻ ranh đỏ” là người học phải tiếp tục theo hướng lên trình độ cao hơn; ví dụ, tốt nghiệp cử nhân được học tiếp thạc sĩ, nhưng không được quay xuống bậc thấp hơn. Chính phủ Úc muốn ngăn trường hợp đã có một bằng cấp vẫn đăng ký các khóa ngang cấp hoặc thấp hơn, đặc biệt tại những cơ sở có học phí thấp và yêu cầu học tập, chuyên cần không cao, chỉ để duy trì visa và kéo dài thời gian làm việc tại Úc. Đi cùng đó là siết chặt thị thực tốt nghiệp tạm thời 485: từ ngày 25-9, người đang giữ một số loại visa tạm thời, trong đó có 485, sẽ không được nộp hồ sơ xin visa du học khi vẫn còn ở Úc. Những người giữ visa du học nhưng không đáp ứng yêu cầu chuyển tiếp lên bậc học cao hơn cũng buộc phải nộp từ nước ngoài nếu muốn xin visa mới. Điều này triệt tiêu gần như toàn bộ chiến lược ở lại bằng “học lùi, học ngang” và chuyển qua lại các diện tạm trú.
Số liệu từ chối visa tăng vọt: cảnh báo cho sinh viên Việt Nam còn mơ mộng “tạm trú vĩnh viễn”
Dữ liệu của Bộ Nội vụ Úc cho thấy tỷ lệ từ chối visa du học đối với người nộp đơn chính đã tăng lên 24,2% vào tháng 6-2026, so với 7,9% vào tháng 6-2016. Câu nói này đủ sức trở thành lời cảnh tỉnh treo ngay trên bàn tư vấn du học tại Việt Nam. Các biện pháp kiểm soát visa du học khiến hồ sơ bị xem xét kỹ hơn và làm tăng tỷ lệ từ chối với những trường hợp không đáp ứng yêu cầu. Đồng thời, chính phủ đặt mục tiêu đưa mức di cư ròng hằng năm từ gần 300.000 người hiện nay xuống còn 225.000 người vào năm 2028. Bức tranh chung là rõ ràng: Úc vẫn giữ dự kiến 295.000 sinh viên quốc tế mới cho năm 2027, nhưng sẽ chọn lọc mạnh tay. Với sinh viên Việt, đặc biệt nhóm chỉ coi visa du học là “vé vào thị trường lao động Úc”, tỷ lệ bị từ chối sẽ tiếp tục cao nếu không thay đổi tư duy từ căn bản.
Sinh viên Việt cần làm gì: học thật, kế hoạch rõ, tận dụng ngoại lệ ASEAN nhưng đừng ảo tưởng
Gói cải cách còn dự kiến hạn chế phần lớn du học sinh và người giữ visa sau tốt nghiệp đưa vợ, chồng hoặc con sang theo diện phụ thuộc, nhưng các điều kiện riêng vẫn được duy trì đối với người đến từ ASEAN và khu vực Thái Bình Dương; Việt Nam là thành viên ASEAN nên du học sinh Việt Nam có thể thuộc diện ngoại lệ này. Tuy vậy, quy định chi tiết và thời điểm áp dụng chưa được công bố, nên đặt niềm tin vào “ngoại lệ” là quá rủi ro. Điều quan trọng hơn là mỗi bạn trẻ phải xây dựng lộ trình học lên trình độ cao hơn ngay từ Việt Nam: chọn ngành nghiêm túc, trường có yêu cầu học thuật rõ ràng, và chuẩn bị khả năng tài chính, tiếng Anh để không phải đổi khóa học visa tuỳ tiện. Trong một hệ thống đang ưu tiên lọc người, ai càng minh bạch về mục tiêu học tập, càng ít nguy cơ bị xem như người "tạm trú vĩnh viễn" và bị rơi ra khỏi cửa sổ cơ hội mà Úc vẫn mở cho sinh viên quốc tế.
