Khi thời trang trở thành ngôn ngữ kể chuyện của người Việt trẻ
Làn sóng nhà thiết kế Việt Nam và mẫu Việt Nam trẻ đang dùng thời trang văn hóa như một ngôn ngữ kể chuyện, đưa ký ức, bản sắc và cách nhìn mới về Việt Nam lên những sàn diễn quốc tế nơi Milan được xem là trung tâm thử thách lẫn chào đón các tiếng nói đa dạng trong ngành công nghiệp này. Đây không chỉ là hành trình làm đẹp mà là nỗ lực định nghĩa lại hình ảnh người Việt trước công chúng toàn cầu.
Điểm chung của họ là thái độ chủ động: không chờ ai đến “trao cơ hội”, họ tự tổ chức show, tự lựa chọn câu chuyện, tự chọn ngôn ngữ thẩm mỹ cho mình. Thay vì chạy theo khuôn mẫu Âu – Mỹ, những nhà thiết kế trẻ chọn lấy văn hóa Việt Nam, ký ức châu Á làm chất liệu, rồi mang nó ra thử sức ở một trong những kinh đô thời trang khắt khe nhất. Chính sự dám kể chuyện riêng, dám để yếu tố bản địa hiện diện rõ ràng, đang biến họ thành những gương mặt đáng chú ý, chứ không phải các bản sao vô danh của thời trang phương Tây.
Lauren Nguyễn: Từ ký ức gia đình Việt đến sàn diễn Gucci
Câu chuyện của mẫu Việt Nam Lauren Nguyễn cho thấy bản sắc văn hóa có thể len vào haute couture như thế nào. Là người Mỹ gốc Việt, Lauren lớn lên trong một gia đình coi quần áo là cách thể hiện bản thân, và việc ăn mặc chỉnh chu là dấu hiệu tôn trọng người đối diện. Từ nhỏ, cha mẹ đã chăm chút diện mạo cho bốn chị em mỗi khi ra đường, biến thời trang thành bài học về nhân phẩm chứ không chỉ là cái đẹp bề mặt.
Một trong những ký ức định hình cô là lần người cha tự tay may hai chiếc mini dress ánh kim cho Lauren và người chị em song sinh Chloe trước buổi khiêu vũ trung học. Hình ảnh hai cô gái Việt với váy do chính cha mình may không chỉ là kỷ niệm gia đình; đó là bước đầu cho nhận thức rằng trang phục có thể thay đổi cách người khác nhìn mình, nhưng không thay đổi bản chất bên trong. Khi Lauren bước lên sàn diễn Gucci Twinsburg Xuân Hè 2023 cùng Chloe và 67 cặp song sinh khác, cô mang theo cả hệ giá trị Việt ấy vào một bối cảnh haute couture đầy biểu tượng.
Từ cặp song sinh đến cá tính riêng: Bản sắc Việt trên đường băng
Điều thú vị ở Lauren Nguyễn là hành trình chuyển từ cái “chúng tôi” của một cặp song sinh sang cái “tôi” rất riêng, mà vẫn giữ cội nguồn Việt. Những năm đầu làm người mẫu, Lauren thấy an toàn khi luôn xuất hiện cùng Chloe, hai chị em Việt Nam song hành trong hầu hết mọi việc. Nhưng ngành thời trang buộc mỗi người phải có dấu ấn cá nhân; quá trình tách ra, với họ, không phải là chia rẽ mà là một cách củng cố mối quan hệ. Họ học cách khác nhau mà vẫn gắn bó, mỗi người đóng góp một năng lượng, một góc nhìn trên sàn diễn.
Sự thay đổi mái tóc, khi Lauren cắt bỏ mái tóc đen dài và tẩy sáng thành kiểu pixie cut cho một kỳ fashion week, càng cho thấy bản sắc không nằm trong một hình ảnh cố định. Cô ăn mặc khác, diễn khác, nhìn bản thân khác nhưng vẫn không đánh mất nền tảng đã được gia đình Việt gieo từ nhỏ. Chính khả năng nhập vai nhiều nhân vật mà vẫn giữ được “cái lõi” là điều khiến cô trở thành ví dụ sinh động cho việc người trẻ gốc Việt có thể tồn tại trong thời trang cao cấp: linh hoạt, hiện đại nhưng không rơi khỏi gốc rễ.
La Trinh và Gods Within Her: Khi cộng đồng Việt nối dài câu chuyện tại Milan
Nếu Lauren là câu chuyện cá nhân, thì dự án Gods Within Her của La Trinh là minh chứng cho sức mạnh cộng đồng. Chương trình được chuẩn bị trong một năm và kết tinh trong một ngày, với một ê-kíp sản xuất trẻ cùng các mentor thế hệ Y đến từ nhiều thành phố châu Âu, cùng chung mong muốn giúp tài năng thế hệ mình vượt qua giới hạn quen thuộc để tiếp cận con đường khởi nghiệp trong nghệ thuật và thời trang bằng tư duy chủ động, cởi mở. Họ không khởi đầu bằng tham vọng hoành tráng mà chọn mục tiêu vừa sức, hiểu rõ điểm mạnh của mình.
Buổi sáng ngày 21 tháng 9, khi Milan còn đang bắt đầu một ngày mới, ê-kíp đã có mặt tại địa điểm để chuẩn bị cho show diễn vào lúc 17 giờ. Gần 30 người mẫu lần lượt đến làm tóc, trang điểm; nhà thiết kế trở về Việt Nam một tháng để hoàn thiện gần 30 bộ trang phục cùng chất liệu chuẩn bị từ trước. Hậu trường là những giờ lao động liên tục: sàn diễn, âm thanh, ánh sáng, dịch vụ y tế, bảo hiểm, mọi chi tiết đều được lên kế hoạch. Chính sự “kỹ tính” này cho thấy thế hệ trẻ gốc Việt không chỉ có ý tưởng, họ còn hiểu rằng muốn kể chuyện trên sân khấu quốc tế thì phải làm việc với chuẩn mực quốc tế.
Thời trang văn hóa: Cánh cửa đối thoại mới giữa Việt Nam và thế giới
Gods Within Her không chỉ là show diễn đầu tay của La Trinh, mà còn là chiếc cầu nối cộng đồng Việt từ Pháp, Bỉ, Anh, Tây Ban Nha, Thụy Điển, Séc, nhiều thành phố ở Ý và cả Việt Nam đến với nhau. Trên sàn diễn, các bộ sưu tập Việt Nam mang đậm hương vị châu Á được tạo ra và trình bày ngay tại châu Âu, kể những câu chuyện về nữ tính, tự do và hòa bình bằng ngôn ngữ thị giác. Một phát biểu đáng trích dẫn là: “Thời trang Việt tại show được thể hiện qua các sáng tạo giàu biểu tượng văn hóa, là sự hòa trộn Đông – Tây và những câu chuyện về nữ tính, tự do và hòa bình”.
Điều quan trọng hơn, đối với bạn bè Ý, đây là lần đầu họ được trải nghiệm thời trang và ẩm thực Việt Nam trong cùng một không gian; thời trang vì thế bước ra khỏi phạm vi nghệ thuật thuần túy để gặp gỡ cộng đồng, kết nối với bạn bè quốc tế. Những bộ sưu tập ấy, với dấu ấn nhà thiết kế Việt Nam trẻ như Namie Trinh, là lời khẳng định rằng Việt Nam không chỉ là nơi gia công mà là nguồn câu chuyện đa dạng, tự tin, độc lập và sẵn sàng đối thoại với thế giới. Nếu Milan từng là sân khấu độc quyền của các “ông lớn” châu Âu, thì sự xuất hiện của những giọng nói mới này đang âm thầm viết lại kịch bản, với thời trang văn hóa Việt ở vị trí ngày càng rõ nét.
